زمينی

مستند زندگی‌نامه محمود دولت‌آبادی

2011-01-14T01:52:00.006+03:30

پروین عالی پور - ترانه خسرو و شیرین در مراسم عروسی بختیاری‌ها

2010-11-01T22:39:00.002+03:30

تصنیف "وطن" از سیاوش کسرایی با صدای همایون شجریان (گروه دستان)

2010-09-12T14:50:00.005+04:30

گروه کامکارها: کوزه‌گر ِ خیام

2010-07-29T01:23:00.004+04:30

آهنگ بگو به باران

2010-07-08T00:32:00.008+04:30

شعر: شفیعی کدکنی
آهنگ: روح انگیز میرزایی
تنطیم: کامبیز روشن روان
خواننده: روح انگیز

تکنوازی‌های آزاد میرزاپور (بداهه نوازی کردی، دو با دو)

2010-05-27T21:01:00.010+04:30

حجم فایل: 14،4 مگابایت

حجم فایل: 24 مگابایت

خلق حیات مصنوعی؟ لاف و گزاف درباره پيشرفت‏های علمی گویا تنها ويژه دانشمندان ايرانی نیست

2010-05-24T00:39:00.001+04:30

هفته گذشته رسانه‏های غربی خبر ساخته شدن نخستين ياخته دست‏ساز انسان را با با آب‏وتاب به جهانيان دادند. برخی اين رويداد را آغاز دوران تازه‏ای در تاريخ انسان خواندند و بازتاب‏های نيکوی آن را برشمردند؛ اين که همه دردها در پرتو اين پيشرفت، درمان‏پذير خواهد‏شد و يا با ساختن گياهان گازخوار، زمين و هوا از همه آلودگی‏های کنونی پالوده خواهد گرديد. گروهی نيز بدآيندهای اين چگونگی را يادآور شدند و اين که آشکار نيست که زينده ماشينی، در آينده چه بلايی برسر انسان طبيعی بياورد.

آنچه روی داده‏است اين است که تيمی از مهندسان ژن‏پرداز آمريکايی در يک انستيتوی خصوصی ژن شناسی، کپی ساختگی دی ان ای* يک باکتری ساده را در کالبد خالی باکتری ديگری جا داده‏اند. اين چگونگی سبب شد که ژن مهمان در کالبد باکتری مهمان کارا شود و به بازسازی خود پرداخت. همين و بس

البته اين کار را رويداد تازه و ژرفی در گستره ژن‏پردازی بايد دانست زيرا که خبر از ساخته شدن ِ دی ان ای مصنوعی که نقشه زايش، رويش و روش هر ياخته را در خود دارد، می‏دهد. اما اين کار کجا و ساختن ياخته مصنوعی؟ هر ياخته يکان ويژه ساختار کالبد زيندگان است و اگر روزی انسان بتواند به ساختن آن بپردازد، بی گمان آن روز را آغاز روند پيدايش گياهان و جانوران ساختگی و غير طبيعی بايد پنداشت، زيرا که از ساختن تک ياخته تا زينده انبوه –ياخته‏ای چون انسان راه چندانی نيست. دست يافت کنونی کريگ ونتر و تيم ژن سازش را کوششی چشم‏گير در راه کپيه‏برداری و بازسازی ژنی طبيعی بايد دانست.

چنين می‏نمايد که لاف و گزاف درباره درنورديدن دامنه‏های دانش و دستيابی به پيشرفت‏های شگفت‏انگيز، تنها ويژه آکادميسين‏های ايرانی نيست که هر روز در رسانه‏های دولتی، هزار گره کور از کلاف درهم دردهای بی‏درمان مردم ايران می‏گشايند.
..................

نقل از وبلاگ ابراهیم هرندی: http://goob.blogspot.com/2010/05/blog-post_22.html

اشك تمساح

2010-05-21T23:06:00.013+04:30

حتما براي شما هم فرستاده‌مي‌شود. ايميل‌هاي فورواردي را مي‌گويم. در يكي از آن‌ها عكس‌هاي روبرو ديده مي‌شود با عنوان عكس‌هايي كه ديده نمي‌شوند. از نظر من اتفاقا اين عكس‌ها ديده مي‌شوند. آن‌قدر هم تبليغاتي گرفته شده‌است كه حس هر انساني را برانگيزاند و پيش خودش بگويد عجب سربازان نازنازي كه اين‌قدر به داد مردم مي‌رسند. دل‌هايشان براي كودكان مي‌تپد و چندين جمله‌هاي با سوز و گداز ديگر... يكي نيست بگويد آخر خداپدربيامرزها! اگر اينان جنگ را برپا نمي‌كردند كودكي يتيم نمي‌شد تا اكنون برايش دل بسوزاني كفش هديه كني و ... نفتشان را مي‌بري خرده ريزي از خودشان را هم اگر بدهي با اين همه بوق و كرنا!
اما خالي از لطف نيست فرستادن چنين ايميل‌هايي در اين روزها كه هر لحظه احتمال وقوع جنگ است . آيا انتظار داريد باور كنيم كه سربازان امريكايي اين‌چنين
مهربان و دلسوزند؟ فرش قرمز چه‌طور است؟
جنگ هميشه جنگ است و در پس آن خشونت و تجاوز و قرباني.
جنگ براي صاحبان قدرت سودآور است و براي مردم خانمان‌سوز. يادمان نرود هنگامه‌ي جنگ جهاني دوم را و اعلاميه‌هايي كه از فراز آسمان شهرها ريخته مي‌شد كه در نقش جاده صاف‌كن عمل كردند. امروز اين‌گونه ايميل‌ها در نقش همان اعلاميه‌هاست.

پراكنده

2010-04-22T16:39:00.005+04:30

1- خانه موسيقي شور شهنازي گرفت!
2- نمي‌دونم چرا مرگ را تو بهار كم‌تر مي‌تونم باور كنم. اولش نادره و حالا هم عطا جنگوك.
3- وبلاگ حافظ مستانه دارای متن کامل دیوان حافظ است كه علاوه بر قابلیت جست و جو، شرح غزليات، شعرها با صدای دکتر محجوب خوانده‌شده‌است. دیگر این‌که مي‌توانيد با دوبار کلیک بر روی هر واژه، شرح آن‌را در فرهنگ دهخدا ببينيد. در پايان، حافظ بدون فال نمي‌شه. خوش باشيد.

دریغا تهی از تو ایران زمین

2010-04-16T17:14:00.001+04:30

در وب‌گردي به اين پست (از نشريه شرقيان) رسيدم خواستم با شما قسمت كنم:
چند اتاق تو در تو و عکس هایی از او بر دیوار. اتاق هایی سرد و نمور که تاریخی را به خود دیده اند. ...

نام ايران در فهرست کشورهاي متحد باستاني ديده نمي‌شود

2010-04-11T20:06:00.002+04:30

نام ايران در فهرست کشورهاي متحد باستاني ديده نمي‌شود

به نظر شما نبايد پي‌گيري كرد كه چرا چنين اتفاقي مي‌افتد؟
هر چند كه چشم من كم‌تر آب مي‌خورد كشورهاي به اصطلاح متمدن ولي در واقع دزد به تمام معني، رغبتي به بازپس دادن اشياء كشورهاي باستاني داشته‌باشند.
چرا كه روشن است موزه بريتانيا‎، لوور، و ديگر مجموعه داران اگر اشياء ديگر كشورها را بازپس دهند‏؛‎‎ْ بايد درِ بسياري از سالن‌هاي موزه‌هايشان را تخته كنند.

اعظم علی: خواب خرگوش به خواب یار می‌ماند

2010-03-26T14:09:00.003+04:30

هرچند اعظم علی نمی‌بایست برای فیلم ضدایرانی سیصد بخواند ولی من این آهنگش را دوست دارم.

نوروز مبارک

2010-03-17T15:48:00.002+03:30

سیما بینا "باغشون لاله عجب گل‌ها داره"

2010-02-01T22:20:00.005+03:30

آدرس در یوتیوب: http://www.youtube.com/watch?v=mxRWBYyGbh8

آخ ماه پیشانو جان ماه پیشانو (دریا دادور)

2010-02-01T21:32:00.011+03:30

ماه پیشانو، خواننده دریا دادور

آدرس آهنگ در سایت یوتیوب: http://www.youtube.com/watch?v=4ZgW7M7NnVA

آهنگ ماه پیشانو، خواننده‌ گمنام

آدرس آهنگ در یوتیوب: http://www.youtube.com/watch?v=30AkWv-Tdas

متن شعر (آهنگ محلی به لهجه خراسانی)

گفتمش: آهای ماه پیشانو، گفت: جون جونم؟

جون جونم آی جون جونم؟
گفتمش: بگو غنچه گل کو؟ گفتش لبونم،
جون جونم آی جون جونم
گفتمش: چرا ماه پیشانو نامهربونی؟
گفت: می خوام بسوزونمت تا قدرم بدونی

گُفتمش فدای غمزه گِردُم
دلخوشُم که تو ره نومزه کِردُم
پیش پات می شینُم دو زانو
آخ ماه پیشانو جان ماه پیشانو

گفتمش چرا ماه پیشانو جان تو بلایی
جونِ جونوُم آی جونِ جونوُم
گفت بلا نگو خرمن گیسوم هست طلایی
جونِ جونوُم آی جونِ جونوُم
گفتمش: برات خونه می سازم از خشت و گِل
گفت: اگه دوسم داری جام، بده تو خونهٔ دل

گُفتمش فدای غمزه گِردُم
دلخوشُم که تو ره نومزه کِردُم
پیش پات می شینُم دو زانو
آخ ماه پیشانو جان ماه پیشانو

گفتمش: بیا ماه پیشانو پیمون ببندیم
جونِ جونوُم آی جونِ جونوُم
گفت: باشه ولی قول بده که دائم بخندیم
جونِ جونوُم آی جونِ جونوُم
گفتمش: دروغ میگی ماه پیشانو تو مستی
گفت که باور کن با تو میمونم تا تو هستی

گُفتمش فدای غمزه گِردُم
دلخوشُم که تو ره نومزه کِردُم
پیش پات می شینُم دو زانو
آخ ماه پیشانو جان ماه پیشانو

رزم رستم و ویروس

2010-01-14T11:47:00.002+03:30

كنون رزم virus و رستم شنو

دگرها شنيدستي اين هم شنو

كه اسفنديارش يكي disk داد
بگفتا به رستم كه اي نيكزاد

در اين disk باشد يكي file ناب
كه بگرفتم از site افراسياب

برو حال مي كن بدين disk هان!
كه هم نون و هم آب باشد در آن

تهمتن روان شد سوي خانه اش
شتابان به ديدار رايانه اش

چو آمد به نزد mini tower اش
بزد ضربه بر دكمه power اش

دگر صبر و آرام و طاقت نداشت
مران disk را در drive اش گذاشت

نكرد هيچ صبر و نداد هيچ لفت
يكي list از root ديسكت گرفت

در ان disk ديدش يكي file بود
بزد enter آنجا و اجرا نمود

كز ان يك demo گشت زان پس عيان
به فيلم و به موزيك و شرح و بيان

به ناگه چنان سيستمش كرد hang
كه رستم در آن ماند مبهوت و منگ

چو رستم دگر باره reset نمود
همي كرد هنگ و همان شد كه بود

تهمتن كلافه شد و داد زد
ز بخت بد خويش فرياد زد

چو تهمينه فرياد رستم شنود
بيامد كه ليسانس رايانه بود

بدو گفت رستم همه مشكلش
وز ان disk و برنامه خوشگلش

چو رستم بدو داد قيچي و ريش
يكي bootable ديسك آورد پيش

يكي toolkit اندر آن disk بود
بر آورد آن را و اجرا نمود

همي گشت toolkit هارد اندرش
چو كودك كه گردد پي مادرش

به ناگه يكي رمز virus يافت
پي حذف امضاي ايشان شتافت

چو virus را نيك بشناختش
مر از boot sector بر انداختش

يكي ضربه زد بر سرش toolkit
كه هر بايت ان گشت هشتاد bit

به خاك اندر افكند virus را
تهمتن به رايانه زد بوس را

چنين گفت تهمينه با شوهرش
كه اين بار بگذشت از پل خرش

دگر باره اما خريت مكن
ز رايانه اصلا تو صحبت مكن

قسم خورد رستم به پروردگار
نگيرد دگر disk از اسفنديار

مصطفی اسماعیلی

وقتی آب سر بالا می رود هدیه تهرانی عکاس می شود.

2009-12-14T00:28:00.011+03:30

ایسنا: تمامي گالري‌هاي خانه هنرمندان ايران عصر امروز ـ 18 آذر ماه ـ به روي مردم و هنرمندان گشوده شد تا عكس‌هاي هديه تهراني بازيگر سينماي ايران را به تماشا بنشينند.

http://www.asriran.com/fa/pages/?cid=93236

کاش خانه (بلانسبت) هنرمندان دست هزار هنرمند گرسنه را هم بگیرد. لازم نیست همه گالری‌هایش را، بلکه گوشه یکی از گالری‌ها هم اغلب کفایت می‌کند.

به قول لائوتسه: آب که سربالا می‌رود قورباغه ابوعطا می‌خواند. می‌گویید نه، ببینید:

تهراني در برشور اين نمايشگاه مي‌نويسد:«اين مجموعه ادعايي نيست در عكاسي، تنها قطره شوري است، هديه از دل دريا، ريخته در چشماني حيران و آويخته در قاب‌هايي است كه تصويرگرش همان است كه از نطفه تا ابد حضورش بناي رشد، جريانش تغيير مداوم و آثارش شاهكار هنر زمين است.
مرتبه‌اش اول آمد... شايد «الف» نيز كلاهي از دريا بر سرآورد تا سرآغاز سخن ناميديمش «آب» كه پاك مي‌شويد سرنوشت و سرشت را، چه در زيستن هم در مرگ. هزار سخن است در وصفش، اما جراتي نيافتم در بيان نقش اين گوهر باروري ناميراي هستي. آنچه تمام است خود گفته كامل ... تا بدين روز كسي بر اين زلالي بي رنگ و گوارايي بي‌طعم نقشي نزد ... اين به تمامي بوي پاكي.
گردش پيچيده‌اش در روان ما نمي‌گنجد و به هر جايي و مكاني خوش نقشي زده است به خط خلاق خلقت «چنين ؛ آب» آبان‌گان تلاشي نيست در تفسير رمز بي‌مرز آب بستن اين آب روان در هر قابي، سودي است در بحر خويشتن كه آن نيز نهري است كوچك، براي پاك كردن خون‌هاي ريخته بر اين خاك و آبي كردن آتش دل مادران اين سرزمين. دعوتم را به ديدار آبان‌گان بپذيريد... عذرم را نيز، كه در توانم نبود محدود كردن تعداد اين تصاوير در قاب نمايشگاه عكسي كه به رسم محدوديت ذهن ما، مي‌بايست اندك تا به ارزش درآيد.
اما آنچه نامحدود است تنها در محيط اين نمايشگاه محدوديت اختيار كرد. اگر چشمي در اضداد رنگ و فرم خسته شد، مشكل در وضع و قرار نگاه ماست. من هم خسته‌ام و خسته شده‌ام از اين حواس و اين محدوده... به هر حال هرچه بر سر من آمد، اندكي را به شما تحميل كردم. به قول لائوتسه:«همه چيز مدام در حال رشد و تغيير است...»

در این تصویر هم اشتیاق آقایان برای دیدن آثار هنری خانم تهرانی کاملا عیان است. چشمهای مشتاق هنر را می‌بینید!؟

دوربينم را چند روزى امان دهيد (نامه سرگشاده رخشان بني‌اعتماد)

2009-07-26T16:36:00.004+04:30

ترسى ندارم كه در وانفساى اين دوران پرتوطئه به هر تهمتى منتسب شوم.
ترسى ندارم كه به جرم مشوش كردن اذهان عمومي، متهمم كنيد ولى نمي‌توانيد منكر شويد كه من يك مادرم، نه فقط مادر ,تنديس و بارانم,، مادر همه جوانانى كه از سال‌هاى دور از دريچه فيلم‌هايم، مادران خود را در قالب شخصيت‌هاى ,طوبا,، ,گيلانه, و ,فروغ,، ,نرگس,، ,سيما, و... ديده‌اند. مادر همه آنانى كه در همه اين سال‌ها مرا به حريم خلوتشان پذيرفتند و از رنج‌ها و فريادهاى فروخورده‌شان گفتند و گفتند تا بتوانم جانمايه دردهايشان را در فيلم‌هايم تصوير كنم. به حرمت يك عمر اعتماد همه مخاطبانم، اين حق را بر خود قائلم كه به دادخواهى مادرانى كه در اين شرايط بحران زده، بي‌پناه و دست از همه جا كوتاه يا در سوگ‌ جوانان از دست رفته‌شان خاك بر سر گرفته‌اند يا حيران و وحشت‌زده به دنبال پيدا كردن ردى از جگر گوشه‌هايشان در شهر سرگردانند، اين نامه سرگشاده را بنويسم كه، هيچ قانوني، هيچ مصلحتي، هيچ سياستى نمي‌تواند توجيه اين درد بر مادران اين سرزمين باشد. در شرايطى كه هيچ رسانه‌اى براى خبررسانى واقعيت‌ها و هيچ مسوولى پاسخگوى دلهره‌هاى كشنده خانواده‌ها نيست، چگونه مي‌توان از خبر يا توهم مرگ و رنج دختران و پسران دستگير شده بر خود نلرزيد. دوربينم را چند روزى امان دهيد تا گزارشى بي‌پرده پيش رويتان بگذارم، شايد به واقع نمي‌دانيد كه زير پوست شهر چه مي‌گذرد؟

منبع: سایت روشنگری

درباره‌ی الی

2009-07-22T02:49:00.002+04:30

امشب به اصرار رفیقان گرمابه و گلستان فیلم درباره‌ی الی را دیدم. راستش از این همه تعریف و تمجیدی که از آن شده‌است سخت تعجب کردم. جدا از بازی خوب بازیگران -که اگر جانب انصاف را داشته‌باشیم چندان هم شاخص نیست؛ و انسجام صحنه که فراست کارگردان را نشان می‌دهد، فیلم از نظر من فیلم متوسطی است. برگردیم به بازیگری، گل‌شیفته بازی قابل قبولی ارائه داده‌است اما ظرفیت او خیلی بیش‌تر است. یادم می‌آید بعد از درخت گلابی هیجان‌زده به هر کسی که می‌رسیدم می‌گفتم یک نابغه در راه است و هنوز هم به آن معتقدم. گل‌شیفته بسیار با استعداد است و نباید خودش را دل‌خوش به تعریف دیگران کند که راه را بر او خواهد بست. کمی دقیق‌تر که به بازی او توجه کنیم چیز تازه‌ای در رفتار و میمیک او نمی‌بینیم. انگار خودش است در بحرانی غیرقابل‌باور نه چیزی بیش‌تر یا کم‌تر. دوست ندارم بگویم که دارد در ورطه‌ی تکرار می‌افتد اتفاقی که برای مرحوم شکیبایی پس از هامون افتاد. شاید بپرسید بازی خوب را در چه می‌بینی باید بگویم مثلا بازی گوهر خیر‌اندیش در بانو که یک نقطه‌ی عطف است. یک رویداد است و من انتظار چنین رویدادهایی را از گل‌شیفته دارم. بازی دیگران هم در الی کاملا قابل قبول است و من به شکل کلی آن‌رانقطه‌ی مثبت فیلم ارزیابی می‌کنم. اما اشکال کار در کجاست؟ پاشنه‌ی آشیل سینمای ایران یعنی فیلم‌نامه!
به نظر من شخصیت‌ها اصلا از کار درنیامده‌اند و ایراداتی بسیار چشم‌گیر در فیلم‌نامه دیده می‌شود. همه‌ی شخصیت‌ها تک‌خطی و بدون عمق هستند. همین که گروهی الی را بدون شناخت کافی با خود به یک سفر چند روزه در شمال می‌برند جای اما و اگر دارد. با توجه به بافت اخلاقی که در خانواده‌های ایرانی به چشم می‌خورد هرگز چند خانواده راضی نخواهند شد که دختر مجردی را بدون شناخت کافی به محفل خصوصیشان راه بدهند و او را برای چند روز در جمع اندرونی خود پذیرا باشند. شوهر سپیده قبل و بعد از حادثه دو فرد متفاوت‌است. چگونه می‌توان سهل‌انگاری و سکوت او را پیش از حادثه با در‌گیری و غرزدن‌های پس از حادثه پذیرفت؟ یا این که الی با چنان اراده‌ای می‌گوید حتا شده پیاده به تهران می‌رود با کمی اصرار سپیده مستاصل بر پلکان می‌نشیند؟ و یا ندیدن آرش در میان دریا و دنبال کردن بادبادک بچه‌ها اصلا باورپذیر نیست.
در نهایت دو نکته‌ی اخلاقی فیلم که دروغ گفتن بد است و تعهد اخلاقی ویژگی لازم انسانی است آن‌قدر در سطح فیلم غوطه‌ور است که بیش‌تر آزاردهنده است تا تأثیرگذار.
خط داستانی فیلم خط زیبایی است و می‌توانست با بازنویس‌های چند باره و شخصیت‌پردازی دقیق به یکی از فیلم‌نامه‌های خوب تاریخ سینمای ایران بدل شود.اما تنها افسوسی است که در دل می‌ماند و آه از نهادمان برمی‌خیزاند.

آقای موسوی بیدار هستید؟

2009-07-22T01:08:00.001+04:30

چندی پیش هم نوشته بودم که نمی‌توانم به آقای موسوی اعتماد چندانی داشته باشم و عمل کرد او نشان خواهد داد که تا چه حدی پای بند به حرف‌های پیش از انتخابات است. یک نمونه‌ی خیلی آشکار سکوت ایشان در برابر توهینی است که لباس شخصی‌ها نسبت به آقای کروبی کرده‌اند. انتظار می رفت/می رود که ایشان ( با توجه به سابقه و تلاشی که آقای کروبی این روزها به ویژه برای آزادی زندانیان می کند) این عمل کرد را محکوم کرده و احوالی از آقای کروبی بپرسند. متاسفانه تا زمانی که در جبهه‌ی اصلاحات این اختلافات زیرپوستی وجود دارد که گاهی سر بزنگاهی پدیدار می شود، نمی توان به آینده‌ی این جریان خوش بین بود.کاش کمی آقای موسوی سرعت عمل پیدا کند و نسبت به جریان‌هایی که روی می‌دهد با سرعت بیش‌تری واکنش نشان دهد. از نظر من تنها راه پیروزی اصلاحات یک‌رنگی است. تلاشی پیگیر برای از بین بردن اختلافات و یگانگی این دو کاندیدا برای فردایی بهتر.

با یاد اسماعیل فصیح

2009-07-18T17:41:00.006+04:30

نویسنده لحظاتی ناب به من هدیه کرد و بسیار دوستش ‌داشتم. برای من وجه مشخصه‌ او شجاعتش بود. فصیح با "ازخودگذشتگی" هنری در رمان‌هایش به "اکنون" پرداخت، امری که با ریسک هنری زیاد همراه است و در نوشته‌های کلیشه‌ای‌تر و محافظه‌کارانه‌تر معروف‌ترها کمتر می‌بینی.

فصیح در سال 1366 رمان "زمستان 62" را انتشار داد. رمان ناگفته‌های قشری از مردم را بیان می‌کند که قدرت حکومتی در آن سال‌ها با آنان چون طاعونیان رفتار می‌کرد. فصیح زمانی از این طبقه نوشت که هنوز خودشان نمی‌دانستند چه بر سرشان می‌آید، خیلی پیش از این که سبز بپوشند و به خیابان‌‌ها بیایند...

اسماعیل فصیح در 75 سالگی فوت کرد. یادش زنده است و بسیار دوستش ‌دارم.

رمان‌هايش: شراب خام (1347)، دل كور (1351)، داستان جاويد (1359)، ثريا در اغما (1363)، ‌ترجمه انگليس در لندن (1985)، ترجمه عربي در قاهره (1997)، درد سياوش (1364)، زمستان 62 (1366)، ترجمه آلماني (1988)،‌شهباز و چغدان (1369)، فرار فروهر (1372)، باده كهن (1373)، اسير زمان (1373)،‌ پناه بر حافظ (1375)، كشته عشق (1376)، طشت خون (1376)، بازگشت به درخونگاه (1377)، كمدي تراژدي پارس (1377)، لاله برافروخت (1377)، نامه‌اي به دنيا (1379)، در انتظار (1379) و گردابي چنين حايل (1381).

صفحه‌ی ویژه‌ی «اسماعیل فصیح» در سیب گاززده

http://sibegazzade.com/main/?p=224

روئیده‌ام ناگاه، پوسیده‌ای ناچار

2009-07-10T22:48:00.018+04:30

از سر هفته نگران بودم. نگران آن چه که ممکن بود پنج شنبه اتفاق بیفتد. بالاخره بعدازظهرش رسید و من با این که تازه از بستر بیماری برخاسته بودم به بیرون رفتم. تصمیم گرفتم از امیر‌آباد شروع کنم. چهارراه امیر‌آباد به جلال آل احمد بسته است. یعنی چراغ قرمز است و مردم دست بر بوق. در پیاده رو مردم به سمت کوی می‌روند و لبخند بر لب دارند از صدای بوق. یک آن با خودم فکر می‌کنم به بیماری که تازه از ریکاوری برگشته و در آستانه به هوش آمدن است با این سمفونی بوق که در کنار بیمارستان نواخته می‌شود...
به سمت پایین می‌روم. مردم در گروه‌های کوچک کنار هم بودند و دستانشان به نشانه پیروزی بالا بود. نشانی از دیگران نبود و این هم کمی تعجب‌آور بود. نزدیک چهارراه فاطمی بود که کم‌کم شعارها شروع شد و در جایی می‌خواندند ای شاه خائن آواره گردی... مرا برد به کودکی‌هایم به لحظه‌های هراس و ترس، ترس از دیر آمدن‌های برادرم. چشمان نگران مادر که به در دوخته می‌شد و من عروسکم را سخت در بغل گرفته و برایش از قصه‌های من‌درآوردی می‌گفتم تا زمان را نفهمم. زمان چه زود تکرار می‌شود. بغض گلویم را بسته و گاز اشک‌آور بهانه به دستم می‌دهد تا غرورم را بپوشانم و راحت اشک‌ها بیرون بریزند. چه‌قدر برای این مردم دلم می‌سوزد. من حتا آن لباس شخصی را که واقعا نمی‌داند چه می‌کند و تنها اختلاف طبقاتی، نداشته‌های دیرین و ... انبوه شده را در ضرب چماق خود خالی می‌کند درک می‌کنم. برای آن گاردی دلم می‌تپد که دلسوزانه به زنی می‌گوید به چشمانش آب نزند بدتر می‌شود. ما همه مردمیم. چه‌قدر برای فهمیدن هم وقت گذاشته‌ایم. با مزدوران کاری ندارم. گرچه می‌توان آن‌ها را هم از نظر شخصیتی مورد بررسی قرار داد اما دلم برای مردم که این‌گونه دو پاره‌اند می‌سوزد. با هجوم گارد و لباس شخصی‌ها مردم به کوچه‌ها ریخته‌اند اما هم‌چنان هستند و شعار می‌دهند.
در هر چهارراه حضور گروه‌های مختلف نظامیان را می‌بینی. لباس‌های رنگارنگ سیاه، کرم، سبز لجنی، کماندویی و حضور لباس شخصی‌ها در کنارشان و گاه جدا از آن‌ها به منظور شناسایی. بیش‌ترشان را می‌توانی تشخیص دهی اما گروهی هم هستند که اصلا قابل تشخیص نیستند از کنارشان که می‌گذری صدای بی‌سیم پنهان شده در جیب اگر برآید نشانی خواهد بود. کم کم به سمت پایین می‌روم و نمی‌دانم چه‌قدر گذشته‌است که به دانشگاه رسیده‌ام. پلیس مردم را به آن سوی خیابان هدایت می‌کند و نمی‌گذارد که در پیاده‌رو دانشگاه باشی. آن‌ها که کمی لجاجت می‌کنند پذیرایی می‌شوند. در آن‌سو ملت آرام پیاده به سمت چهارراه ولی‌عصر می‌روند و از آن‌جا باز می‌گردند. یاد صفا و مروه می‌افتم. نمی‌دانم مسیر میان انقلاب و چهارراهی که به نام ولی‌عصرش کرده‌ایم. چند بار باید برویم تا به رهایی برسیم؟
پلیس در این میان ابتکار به خرج می‌دهد و بر سر هر چهارراه که می‌رسی به سمت پایین هدایتت می‌کند می‌خواهد جمعیت پیاده‌رو را کم کند تا این‌گونه محسوس نباشد. هر کس هم که بپرسد چرا با نوازش نظامی روبه‌روست. به چند دختر می‌رسم که بر پلکان بانک نشسته‌اند و با عصبانیت حرف می‌زنند. می‌گویم چه خبر که می‌گوید به مردم حمله شد و نگذاشتند که گرد هم‌آییم. گفتم چه گردهم‌آیی از این بیش‌تر به مردم نگاه می‌کند و می‌خندد. به چهارراه ولی‌عصر رسیده‌ام دیگر ممکن نیست گمراهشان کنم. می‌گوید برو پایین می‌گویم می‌خواهم اتوبوس سوار شوم و به ناچار به ایستگاه بی.آر.تی می‌روم. هنگام گذر از خیابان، ماشین عروسی را می‌بینم که عروس و داماد در آن نشسته‌اند و برای یک لحظه مردم و پلیس‌ها حس مشترک دارند: لبخند بر لب! سوار بر اتوبوسم. راه نفس کشیدن نیست و مردم دیگر پنهان‌کاری ندارند ناسزا می‌گویند.

به انقلاب رسیده‌ام و با دوستی که اتفاقی در اتوبوس دیده‌ام تصمیم می‌گیریم که مسیر را برگردیم. وضع آرام است اما سکوتی که نبض دارد و هی گره‌اش بزرگ و بزرگ‌تر می‌شود ... حدود ساعت 9 بود که از هم جدا شدیم و من دوباره به امیر‌آباد رفتم. خیابان جای راه رفتن نیست. ماشین‌ها همچنان بوق می‌زنند و لباس شخصی‌ها در دفتر مشق‌هایشان پلاک یادداشت می‌کنند. دیگر توان ندارم تاکسی می‌گیرم. راننده به دنبال راه گریزی به این طرف و آن طرف نگاه می‌کند و من لبخند زنان در دلم ستایش می‌کنم شجاعت خانواده‌ام را؛ خواهران و برادرانم که از سفر آخر هفته گذشته‌اند و با حضورشان ثبت کرده‌اند که با همیم همه از یک خانواده!

* سربرگ مصرعی است از شعر« ای بسته تو در تو!»، کتاب: خطی ز سرعت و از آتش، سیمین دانشور، زوار،ص 27، چ2، 1362.

خونه‌ی باهار كدوم وره؟

2009-07-08T16:41:00.003+04:30

كمك كنین هلش بدیم چرخ ستاره پنچره

رو آسمون شهری كه ستاره برق خنجره

گلدون سرد و خالی رو بذار كنار پنجره

بلكه با دیدنش یه شب وا بشه چن تا حنجره

به ما كه خسته‌ایم بگه خونه‌ی باهار كدوم وره؟

تو شهرمون آخ بمیرم چشم ستاره كور شده

برگ درخت باغمون زباله سپور شده

مسافر امیدمون رفته از این‌جا دور شده

كاش تو فضای چشممون پیدا بشه یه شاپره

به ما كه خسته‌ایم بگه خونه‌ی باهار كدوم وره؟

كنار تنگ ماهیا گربه رو نازش می‌كنن

سنگ سیاه حقه‌رو مهر نمازش می‌كنن

آخر خط كه می‌رسیم خطو درازش می‌كنن

آهای فلك كه گردنت از همه‌مون بلن‌تره

به ما كه خسته‌ایم بگو خونه‌ی باهار كدوم وره؟

زنده‌یاد عمران صلاحی

ایران، سرزمینی با فصل‌هایی ناگهانی

2009-07-05T00:26:00.009+04:30

نمی‌دانستیم چتر برداریم
یا
تن به باران بسپاریم

خردادی چنین پربار
نه
به یاد ندارم

سکوت
و شیار گام‌های بلند مردم
بر شقیقه‌ی خیابان

موتورسواران
باتوم‌های برقی
گلوله

وقتی گلوله نشست

قلب هنوز سرشار بود

فلب
خون سرخش را
از حنجره بر چهره ریخت

نه!

به کوچه‌ی بن‌بست
خیره مشو!

که آینده
آسمان آبی بی‌حصار است.

چند‌نفر از ما به دوست‌مان‌، کالبي، اخطار داده ‌بوديم

2009-06-30T22:15:00.010+04:30

«دونالد بارتلم» در سال1931در شهر فیلادلفیای آمریکا به دنیا آمد.پدرش یک معمارمتعلق به سبک نوین بود. او در دانشگاه هوستون درس خواند و کارش را با نوشتن مقالاتی در زمینه فرهنگ و هنر در روزنامۀ "هوستون پست" شروع کرد.او همزمان مدیر گنجینۀ هنرهای معاصر هوستون نیز بود.در سال 1962 به نیویورک رفت و تمام وقت خود را به نویسندگی اختصاص داد و در ضمن داستانهایش را در نیویورکر چاپ نماید.بارتلم 14کتاب با مضامین مقاله و داستانهای کوتاه منتشر کرد.او سرانجام در پنجاه سالگی در سال 1989 درگذشت.داستان زیر برگرفته از کتاب "داستانهای چهل تایی" است.

* * * * *

«چند‌نفر از ما به دوست‌مان‌، کالبي، اخطار داده ‌بوديم»

چندنفر از ما بارها به دوستمان‌کالبي براي اين راهي که درپيش‌گرفته‌بود، اخطار داده‌‌بوديم، و حالا که شورش را در آورده‌بود، تصميم گرفتيم او را دار بزنيم. کالبي گفت؛ اين‌که او فقط شورش را درآورده؛ دليل نمي‌شود که دارش بزنيم. (انکار نمي‌کرد که زياده‌روي کرده). مي‌گفت؛ هرکسي ممکن است بعضي اوقات شورش را در بياورد. هيچ‌ توجهي به حرف‌هايش نکرديم. از او پرسيديم که دوست‌دارد چه نوع موسيقي در مراسم دارزدنش نواخته‌شود. گفت که درباره‌ي اين موضوع فکر مي‌کند، اما تا بخواهد تصميم بگيرد زمان مي‌برد. من اين نکته را يادآور شدم که بايد زودتر بدانيم، چون هاوارد که رهبر ارکستر است بايد نوازندگاني را استخدام کند و با آن‌ها تمرين کند. و تا وقتي‌که نداند قرار است چه نوع موسيقي اجرا شود، نمي‌تواند شروع کند. کالبي گفت که هميشه به سمفوني چهارم آيوِز علاقه‌مند بوده‌است. هاوارد گفت که اين يعنی"تاکتيک به تأخيرانداختن". هرکسي اين‌را مي‌داند که اجراي آيوِز تقريبا غيرممکن است و به هفته‌ها تمرين نياز دارد. و از اين گذشته بودجه‌ي موسيقي ما از پس ارکستری به آن بزرگی و گروه هم‌سرايان برنمي‌آيد. به کالبي گفت:" معقول باش" کالبي گفت؛ سعي مي‌کند به چيز آسان‌تر و کوچک‌تري فکر کند.

هيو درباره‌ي متن دعوت‌نامه نگران بود. اگر يکي از آن‌ها دست ماموران مي‌افتاد چه مي‌شد؟ دار زدنِ کالبي بي‌ترديد برخلاف قانون بود، و اگر ماموران نقشه را از قبل مي‌دانستند، مي‌آمدند و سعي مي‌کردند همه‌چيز را به‌هم‌بريزند. من گفتم هرچند در اين‌که دارزدن کالبي برخلاف قانون است شکي نيست، اما ما توجيهي کاملا اخلاقي براي آن داشتيم. او دوست ما بود و از چند جنبه‌ي مهم به ما وابستگي داشت و ازين‌گذشته شورش را نيز درآورده‌بود. موافقت کرديم که متن دعوت‌نامه به گونه‌اي باشد که شخص مدعو به‌طور دقيق نداند که به چه مراسمي دعوت شده‌است. تصميم گرفتيم که با عبارت "واقعه‌اي دررابطه ‌با آقاي کالبي ويليامز" به اين ماجرا اشاره کنيم. حروف قشنگي از يک کاتالوگ برگزيديم و کاغذ را هم کرم‌رنگ انتخاب کرديم. مگنوس گفت که؛ بر چاپ‌کردن دعوت‌نامه‌ها نظارت مي‌کند و برايش جالب خواهد بود در مورد نوشيدني مراسم بداند. کالبي گفت؛ تصور مي‌کند بودن نوشیدنی در مراسم چيز خوبي‌ست، اما نگران هزينه‌ي آن است. ما مهربانانه گفتيم که هزينه مهم نيست و اين‌که؛ ما قبل از هر چيز دوستان محبوب او هستيم و اگر گروهي از عزيزترين دوستان آدم نتوانند باهم جمع شوند و کار آبرومندانه‌اي براي آدم انجام دهند، چه بر سر دنيا خواهد آمد؟ کالبي سوال کرد که؛ آيا او نيز مي‌تواند قبل از ماجرا نوشیدنی بنوشد، ما گفتيم: "مطمئنا"
بخش بعديِ کار، چوبه‌ي‌دار بود. هيچ‌کداممان چيزي درباره‌ي طرح چوبه‌دار نمي‌دانستيم. اما توماس که يک معمار است، گفت؛ نگاهي به کتاب‌هاي قديمي مي‌اندازد و طرح‌ها را رسم مي‌کند. تا جايي که به‌‌ياد داشت؛ مهم‌ترين چيز، عملکرد دقيق دريچه‌ي زير پا بود. گفت که هزينه‌ي کار؛ شامل مواد و دستمزد افراد حدود چهارصد دلار مي‌شود. هاوارد گفت: "واي خدا!"، توماس چه‌چيزي در نظر گرفته، چوبِ آبنوس؟ توماس گفت که نه؛ فقط يک نوع چوبِ کاجِ درجه‌يک. ويکتور سوال کرد؛ آيا چوبِ کاجِ رنگ‌نشده کمي بي‌مايه نيست؟ و توماس در جواب گفت‌ که؛ فکر مي‌کند مي‌شود بدون دردسرِ نه‌چندان زيادي چوب را به رنگ گردويي تيره درآورد.

من گفتم با اين‌که فکر مي‌کنم همه‌چيز بايد به بهترين وجه باشد، ولي گمان مي‌کنم چهارصد دلار براي چوبه‌ي‌دار به‌علاوه‌ي هزينه‌ي نوشيدني‌ها، کارت‌هاي‌دعوت، نوازنده‌ها و چيزهاي ديگر؛ کمي زياد است. و چرا از يک درخت بلوط خوش‌منظر يا چيزي شبيه آن استفاده نکنيم؟ خاطرنشان کردم؛ درختان در ماه ژوئن پربرگ و باشکوه هستند، و اين‌که؛ نه فقط وجود درخت به‌نوعي احساس طبيعي‌بودن به مراسم مي‌دهد، بلکه به‌خصوص در غرب خيلي مرسوم است. توماس که داشت طرح چوبه‌ي دار را پشت يک پاکت‌ مي‌کشيد، به‌ما يادآور شد که؛ در يک اعدام صحرايي هميشه بايد خطر آمدن باران را هم در نظر گرفت. ويکتور گفت که ايده‌ي برگزاري مراسم در هواي آزاد علي‌الخصوص در کناره‌هاي يک رودخانه را دوست دارد، اما تاکيد کرد که مجبوريم کمي دور از شهر باشيم، که ‌اين هم ما را با مشکلِ بردن و برگرداندنِ مهمانان، نوازندگان و ديگر چيزها، مواجه مي کند.

در اين‌جا؛ همه به هري نگاه کردند که مدير يک دفتر کرايه‌ي باري و سواري بود. هري گفت که؛ گمان مي‌کند بتواند به تعداد لازم ليموزين پيدا کند، اما راننده‌ها پول مي‌خواهند. تذکر داد که راننده‌ها دوستان کالبي نيستند و نمي‌شود انتظار داشت بيش‌تر از برگزارکنندگان يا نوازنده‌ها خرج کنند. او گفت که؛ حدود ده ليموزين دارد که از آن‌ها بيشتر براي مراسم تشييع جنازه استفاده مي‌کند. و اين‌که احتمالا مي‌تواند يک‌ دوجين ديگر، از دوستانِ همکارش فراهم کند. او گفت؛ گذشته از اين؛ اگر بخواهيم مراسم را بيرون، در هواي آزاد برگزار کنيم، بهتر است؛ حداقل چادر يا سايه‌بان يا پوششي از اين‌دست، براي افراد مهم و ارکستر داشته باشيم. چون به گمان او اگر هنگام مراسم اعدام باران مي‌گرفت؛ باعث به‌هم‌ريختگي اوضاع مي‌شد. او گفت که بين درخت و چوبه‌ي دار هيچ تفاوت و برتري نمي‌بيند و در واقع فکر مي‌کرد حق انتخاب را بايد به خود کالبي داد؛ چون اين مراسمِ اعدام او بود. کالبي گفت که؛ هر کسي ممکن است گاهي زياده‌روي کند، و آيا ما کمي سخت‌گيري نکرده‌ايم؟

هاوارد با تندي گفت که؛ پيش از اين، در اين‌باره بحث شده‌است و حالا او کدام را مي‌خواهد؛ درخت يا چوبه‌ي‌دار؟ کالبي پاسخ داد؛ اگر ممکن باشد، جوخه‌ي آتش را انتخاب مي‌کند. هاوارد گفت؛‌نه امکان ندارد. گفت؛‌ جوخه‌ي آتش براي کالبي يک جور هوس است. چشم‌هاي بسته و آخرين سيگار. و اين‌که؛ کالبي به اندازه‌ي کافي وضعيت رقت‌انگيزي دارد و لازم نيست سعي‌کند مردم را با حرکاتِ نمايشي غيرضروري زجر بدهد. کالبي گفت که‌؛ متأسف است و منظور بدي نداشته‌است، او درخت را انتخاب مي‌کند. توماس با ناراحتي طرح‌هايي را که از چوبه‌ي‌دار کشيده‌بود، مچاله کرد.

بعد از آن، موضوعِِ مامور اعدام پيش آمد. پِت گفت؛ آيا ما واقعا به جلاد احتياج داريم؟ اگر از درخت استفاده کنيم، مي‌توان حلقه‌‌ي‌ دار را در موقعيت مناسبي تنظيم کرد و کالبي مي‌تواند از روي چيزي مثل صندلي يا چارپايه پايين بپرد. پت گفت؛ گذشته‌ازين؛ ‌خيلي شک دارد حالا که مجازات مستبدانه‌ي اعدام در کشور به حالت تعليق در‌آمده، بشود در سراسر کشور يک جلاد پيدا کرد. و اين‌که شايد ما مجبور باشيم يکي را از انگليس يا اسپانيا يا کشورهاي آمريکاي جنوبي وارد کنيم. تازه از کجا مي‌توانيم بدانيم که؛‌ او يک حرفه‌اي‌ست؛ يک جلاد واقعي، نه يک آماتورِ گرسنه‌ي پولکي که با خراب کردن کار ممکن است جلوي همه خجالت‌زده‌مان کند؟ همه‌مان موافقت کرديم که کالبي بايد روي چيزي بايستد و آن چيزي که او از رويش مي‌افتد نبايد صندلي باشد. چون استفاده از صندلي خيلي نخ نماست؛ يکی از صندلی های رنگ و رفته ی آشپزخانه، آن‌جا، زير درختِ قشنگِ ما. توماس که ديدگاهِ کاملا مدرني دارد، و ترسي هم از نوآوري ندارد، پيشنهاد کرد؛ کالبي روي يک توپِ لاستيکي بزرگ با قطر 10پا بايستد . اين توپ به‌صورت بالقوه قابليت دارد که از زيرِ پا در برود و اگر کالبي قبل از پريدن ناگهان تغيير عقيده داد، راهِ برگشتي ندارد. به ما يادآوري کرد که بدون استفاده از جلاد رسمي،‌ قسمتِ اعظم موفقيتِ کار دستِ خودِ کالبي است. اگرچه مطمئن بود کالبي اين‌کار را انجام مي‌دهد و در آخرين دقيقه براي دوستانش رسوايي به‌بار نمي‌آورد، ولي هميشه آدم‌هايي بوده‌اند که در چنين اوقاتي دچار دودلي شده‌اند. توپِ لاستيکي 10پايي که با هزينه‌ي کمي قابل تهيه است؛ تضمين می کند که، مثل سيم، کار را برق آسا به نتيجه برساند.

با اشاره به "سيم"، هنک که تمام مدت خاموش بود، ناگهان به حرف آمد و گفت که؛ جالب است اگر به‌جاي ريسمان از سيم استفاده کنيم، و دليل آورد که؛ مؤثرتر است و به نفع کالبي خواهد بود. کالبي رنجيده‌خاطر به چمن‌هاي کوتاه نگاه‌کرد. من او را سرزنش نمي‌کردم، زيرا فکر کردن به دارزدن با سيم به‌جاي طناب خيلي چندش‌آور است.- وقتي به آن فکر مي‌کنيد از روي تنفر مي‌لرزيد- فکر کردم اين‌که هنک بنشيند و درباره‌ي سيم حرف بزند اصلا چيز جالبي نيست. آن‌هم وقتي‌که، با نظر توماس درباره‌ي توپ لاستيکي، ما مشکلِ چيزي را که کالبي بايد روي آن مي‌ايستاد، به‌راحتي، حل کرده‌‌ايم. بنابراين با عجله گفتم که مساله‌ي سيم منطقي نيست؛ به‌خاطر اين‌که درخت را زخمي مي‌کند.- وقتي کالبي با همه‌ي وزنش آن را مي‌کشد، شاخه‌ي درخت از محلِ گره بريده مي‌شود- و با ‌توجه به اين‌که اين‌روزها توجه زيادي به محيطِ‌زيست مي‌شود، ما نمي‌خواهيم اين اتفاق بيفتد. آيا مي‌خواهيم؟ کالبي نگاهي حق‌شناسانه به من کرد و جلسه پايان يافت.

در روز ماجرا همه چيز به‌راحتي انجام شد. (موسيقي‌اي که بالاخره کالبي انتخاب کرد؛ قطعه‌ي متعارفي از الگار بود و به‌خوبي توسط هاوارد و شاگردانش اجرا شد.) باران نيامد. از مراسم به‌خوبي استقبال شد، نوشیدنی و چيزهاي ديگر هم کم نياورديم. توپِ لاستيکي 10فوتي هم که با رنگِ سبزِ تيره نقاشي شده بود، با پس‌زمينه هماهنگ بود. دو موردي که از کلِ ماجرا به‌خوبي در يادم مانده؛ يکي نگاهِ سپاسگزارانه‌ي کالبي بود وقتي که درباره ي سيم حرف زدم، و ديگري هم، اين واقعيت که؛ از آن‌به‌بعد ديگر هيچ‌کس شورش را درنياورده‌است.

برگرفته از سایت سیاوشون

از گوشه و کنار

2009-06-28T15:20:00.005+04:30

1. همه می دانیم که این روزها چه گذشت و طبیعی است که چرا این‌جا به روز نشد.
2. امروز به مسجد قبا نرفتم. چون نمی‌توانم عملکرد بهشتی را فراموش کنم. ماجرای اعتراض به رای‌گیری را از نظر من نباید با دیگر مسائلی که لزوما مورد تایید همگی نیست پیوند زد. پیش‌تر هم نوشته بودم که موسوی و کارهایش در دوره‌ی نخست وزیری مورد تایید نیست. اما راستش این روزها از این که محکم ایستاده خوشم می‌آید و مور مور می‌شود تنم از لذتی که می‌پیچد و ناب است و تکراری نیست.
3. می‌خواهم یک دعوتی بکنم. نمی‌توانم بگویم بازی چون بسیار جدی است. از بد حادثه ما تاریخ معاصر را نداریم. یعنی به شیوه نوشتاری دست‌کم در این‌جا در دست‌رس نیست می‌خواهم از تمام دوستان وبلاگی که در این سی سال گذشته جوان بوده‌اند و خود بخشی از تاریخ معاصر ما هستند خواهش کنم تا شروع کنند در وبلاگ‌های خودشان از تاریخ بنویسند. (روشن است که برای امنیت عزیران وبلاگ‌نویسان خارج از کشور را در نظر دارم.) ممکن است که این شیوه ریزنگر باشد و همه‌ی زوایا را نپوشاند اما دست‌کم دریچه‌هایی را به روزهای گذشته باز می‌کند. جوانان بیست تا سی ساله ما از دهه‌های گذشته چیزی نمی‌دانند یا داده‌هایشان بسیار کم و گنگ است؛ شخصیت‌های تاریخی و عملکردهایشان را نمی‌شناسند. امروز هر کس که پرچمی در دست گیرد از نظر آن‌ها به حق است. برای این که بتوانیم ریشه‌ها را بشناسیم و به سابقه‌ی تاریخی آقایان پی ببریم نیاز داریم که داده‌هایمان را گرد آوریم و پردازش کنیم. پس از شما دوستان می‌خواهم، شمایی که نقشی در این سی سال داشته‌اید لطفا بنویسید و بگذارید تا با هم مرور کنیم احوالات گذشته را هر چند که ناخوش‌آیند باشد. از حوادث، جهت‌گیری‌ها و فرمان‌هایی که رفت. بسیار اندوهگینم که هنوز باید تاریخ را چون نیاکانمان سینه به سینه نقل کنیم. خیلی روشن است که من خود نمی‌توانم بنویسم. راستش این روزها نمی‌توانم با خیال راحت احوال دوستی را با تلفن بپرسم چه رسد نوشتن و پرداختن به زوایای تاریک این سی سال. این راه‌کاری است که به ذهن من رسیده و خواهش می کنم که دوستان بزرگ وبلاگی لطفی کرده نظراتشان را بنویسند. شاید بتواینم فصلی آغاز کنیم به سوی روشن‌گری...

4. چند خط از بزرگ‌مردی که بسیار دوستش دارم این‌جا می‌نویسم. ابولفضل بیهقی: « در دیگر تواریخ چنین طول و عرض نیست- که احوال را آسان‌تر گرفته‌اند و شمتی بیش یاد نکرده‌اند. اما من چون این کار پیش گرفتم، می‌خواهم که داد این تاریخ به تمامی بدهم و گرد زوایا و خبایا برگردم تا هیچ چیز از احوال پوشیده نماند. ... اگر چه این اقاصیص از تاریخ دور است چه، در تواریخ می‌خوانند که فلان پادشاه فلان سالار را به فلان جنگ فرستاد و فلان روز صلح کردند. و این آن را یا او این را بزد و بر این بگذشتند. اما من آن‌چه واجب است به جای آورم.»*
4. از توهینی که مخابرات به همه مردم کرده‌است بسیار عصبانی هستم. شاید بهترین جواب این باشد که دست‌کم به مدت سه ماه به هیچ عنوان از پیامک استفاده نکنیم. زیاد سخت نیست.
5. حال همگی ما خوب است. هنوز هم سخت به پیشنهادم پای‌بندم و فکر می‌کنم برای این روزهای ما که سرشار از بغض و ناامیدی است راهی باشد که با هم قسمت کنیم طعم سوخته‌ی خمیر خام دموکراسی را.
6. نمی‌دانم چرا بعضی از عکس‌های گذشته بزرگ نمی‌شوند. نوشته‌ی یکی از تابلوها خیلی به دلم چسبید از آن‌جایی که امکان خواندش نیست این‌جا باز نویسی می‌کنم: «حضور محترم برادران مشروطه‌خواه آقایان ستار خان و باقر خان ، احتراما به عرض عالی می‌رساند با گذشت 100 سال از مشروطه «ما» رهروان راه شما هنوز در همان میدان توپ‌خانه مانده‌ایم؛ عنایت فرموده علت را بررسی و ارشادات لازم را مبذول فرمایید. با تشکر ملت ایران.»

* برگرفته از تاریخ بیقهی، ابولفضل بیقهی، ویرایش جعفر مدرس صادقی، مرکز،1377.

** اگر در این باره نوشتید لطف کرده خبر بدهید تا لینک را بگذارم. دست به نقد دعوت می کنم از نویسندگان وبلاگ‌های: احترام آزادی، آشپزباشی، پرده، بلوچ، حضور خلوت انس، عمو اروند و ...

عکس‌های امروز

2009-06-19T03:19:00.019+04:30

برای بزرگ کردن روی عکس‌ها تقه بزنید. عکس‌ها به ترتیب از ابتدای فردوسی تا میدان انقلاب است. در میدان توپ‌خانه آن‌قدر جمعیت بود که رفتن به آن‌جا ممکن نبود. دختر خانمی را که می‌بینید سرود ملی ایران را می‌نواخت که با استقبال گرم مردم رو‌به‌رو شد

گفتند

2009-06-18T06:36:00.010+04:30

هفت تیر تا کارگر

2009-06-18T06:09:00.012+04:30

فوری

2009-06-16T17:22:00.002+04:30

می دانم بسیاری از جوانان اکنون در خیابان های تهران هستند. لطفا اگر این پیام را می بینید با دوستانتان از طریق موبایل تماس بگیرید و از آن‌ها درخواست کنید که برگردند. امروز با ترفند دیگری رو‌به‌رو هستیم. از طریق رسانه ملی اعلام شده که طرفداران چهار کاندیدا امروز به راه‌پیمایی بیایند که حیله‌ای بیش نیست. آن‌ها می‌خواهند مردم خود به جان هم بیفتند. لطفا از هر نوع درگیری خودداری کنید. من پیام قلم نیوز را این جا می‌گذارم چون می‌دانم که فیل.تر است.
مردم در دام درگیریهای طراحی شده نیفتند/مسوولیت عواقب محدودیت های رسانه یی ستاد،به عهده دولت حاکم است
قلم - ستاد میرحسین موسوی در اطلاعیه ای با تاکید بر اینکه موسوی در راهپیمایی خیابان ولیعصر حضور نخواهد داشت از همه مردم درخواست کرد که در دام درگیری های طراحی شده قرار نگیرند.به گزارش قلم نیوز، متن اطلاعیه بسیار مهم و فوری ستاد میرحسین موسوی به این شرح است: بسمه تعالی متن کامل اطلاعیه ستاد مهندس میرحسین موسوی در خصوص اعلام راهپیمایی امروز به قرار مسموع در راهپیمایی دیروز از سوی برخی افراد و به صورت خودجوش، برگزاری یک راهپیمایی در ساعت 17 امروز از میدان ولیعصر به سمت جام جم اعلام شده است. این ستاد به آگاهی عموم می‌رساند، آقای مهندس میرحسین موسوی در این راهپیمایی حضور نخواهند داشت. از مردم عزیز مجدداً درخواست می‌گردد که در دام درگیریهای طراحی شده قرار نگیرند. جمعیتها و احزاب حامی آقای مهندس موسوی در تلاشند تا با استناد به اصل 27 قانون ا ساسی مبنی بر آزادی اجتماعات به منظور برگزاری تجمع موج سبز در اعتراض به تخلفات انتخاباتی و برخوردهای خشونت آمیز و شهادت تعدادی از هموطنان ما مجوز لازم را اخذ کنند. از آنجا که با توجه به محدودیتهای شدید رسانه‌ای که دولت حاکم ایجاد کرده است، امکان اطلاع‌رسانی مناسب و به موقع از طرف ستاد وجود ندارد، مسئولیت عواقب این وضعیت که نقش اطلاع‌رسانی رسانه‌های بیگانه و پی‌آمدهای آن را تقویت می‌کند به عهده دولت حاکم است. ضمنا آقای مهندس موسوی آمادگی خویش را برای حضور در برنامه‌های مستقیم تلویزیونی برای بیان مواضع خود در خصوص انتخابات و وقایع پس از آن اعلام داشته‌اند.

گفته بودم اگه تقلب بشه ایران قیامت می‌شه

2009-06-16T01:56:00.019+04:30

دیروز از ساعت 3 به سمت انقلاب راه افتادم از خیابان فاطمی به سمت پایین بسته بود و مردم در پیاده رو منسجم به سمت انقلاب می‌رفتند. جمعیت پیاده‌رو واقعا غیر قابل تصور بود. امروز برای خودم گذاشته بودم که احتمال درگیری فراوان خواهد بود. به انقلاب رسیدیم و مردم در سکوت کامل و منسجم به سمت آزادی می‌رفتند. در حال که تمام دستان به علامت پیروزی بالا بود. گاه در مسیر چند نفر می‌خواستند که شعار بدهند اما مردم هوشیارانه می‌گفتند ساکت و در کمال آرامش به سمت آزادی می‌رفتند. واقعا نمی‌توانستم تصور کنم که این جمعیت زیاد بدون داشتن رهبری حاضر در صحنه خود مدیریت گروهی را بر عهده بگیرند و خود سبب انسجام و امنیت شوند. غرق در شادی بودیم و به سمت آزادی می‌رفتیم تا سهم خود را از آن درخواست کنیم.
جمعیت بسیار زیاد بود و گاهی در مسیر چند نفر بر اثر گرما زدگی از فضا خارج می‌شدند. نزدیک شریف بود که مردم یک صدا فریاد می‌زدند دانشجو دانشجو حمایتت می‌کنیم و دانشجویان از بالای سر در شریف برای مردم دست تکان می‌دادند و با آن‌ها هم‌صدا شده بودند. کم کم شعارها آغاز شده بود. آن قدر تنوع داشت که من جز چند تایی از آن‌ها یادم نیست.
عضی از آن‌ها عبارت بودند: موسوی، موسوی رأی ما رو پس بگیر - موسوی، موسوی پرچم ایران ما رو پس بگیر - موسوی جونمه رییس جمهورمه - موسوی بیایی نیایی رییس جمهور مایی - تقلب یه درصد، دو درصد، نه پنجاه و سه درصد - رای ما رو دزدیدن دارن باهاش پز میدن - رای ما رو پس بدید - دروغگو دروغگو 63 درصدت کو؟ - این 63درصد که میگن کو؟ -خس و خاشاک تویی دشمن این خاک تویی! - ما خس و خاشاکیم؟ ما ملت ایرانیم - مرگ بر ديكتاتور- نصر من الله و فتح قريب واي بر اين دولت مردم فريب- احمدي بيچاره بازم بگو فوتباله- ايراني ميميرد ذلت نمي‌پذيرد- ايراني با غيرت حمايت حمايت ...
آقای کروبی هم سوار بر وانتی با مردم بود و به محبت آن‌ها پاسخ می‌گفت. همین‌طور من آقای موسوی و آقای کرباسچی را دیدم متاسفانه عکس درستی نتونستم بگیرم. تا میدان آزادی چندین بار سرود ملی خوانده شد و هم‌چنین یار دبستانی. مردم بر روی چمن‌های میدان آزادی نشسته بودند و یک سره شعار می‌دادند.
دیگر حدود 7 بود که کم کم به سمت خانه‌هایشان می‌خواستند بروند که توجهشان به دودی جلب شد و بعد صدای تیر آمد که همه ابتدا فکر کردیم تیر هوایی یا مشقی باید باشد. این دود در ضلع شمال غربی آزادی بود و گفتند نیروهای بسیجی با مردم درگیر شده‌اند. بعد از مدتی دیدیم که چند جوان بر روی شانه مردم به سمت آمبولانس می‌آیند. یکی از آن‌ها که درجا کشته شده بود فکر کنم تیر به سرش خورده بود چون تمام صورتش غرق خون با این که نزدیک این واقعه بودم دوست نداشتم عکسی بگیرم. و یک روز خوب با تلخی تمام تمام شد. در تمام این روزها لباس شخصی‌ها و برادران بسیجی آگاهانه می‌خواهند مردم را به سمت اغتشاش پیش ببرند و امیدوارم که این بازی تکراری دیگر قربانی به همراه نداشته باشد.

پ.ن دیشب اون‌قدر برای ماجرای درگیر حالم خراب بود که پست این مطلب به امروز افتاد.

شرح حالی از دوستان با اکثریت آرا

2009-06-14T23:16:00.013+04:30

امروز تصمیم گرفتم که به سمت جشن حکومتی‌ها بروم و از نزدیک جمعیت اکثر آن‌ها را ببینم. باید از خیابان فاطمی گذر می‌کردم. خیابان فاطمی به سمت میدان فاطمی بسته شده و روبه‌روی وزارت کشور پادگانی نظامی تشکیل شده‌است. نیروهای یگان ویژه در آن‌جا و هم‌چنین میدان فاطمی ‌دیده‌می‌شدند. علاوه بر آن چندین ماشین پلیس، دو آمبولانس و یک اتوبوس امداد، فرماندهان نیروی انتظامی و تعداد زیادی سرباز ساکنان ترس‌آفرین خیابان فاطمی‌اند.

مردم فقط می‌توانند از پیاده‌رو سمت راست (اگر به سمت شرق برویم) رفت و آمد کنند و تمام خیابان‌های عمودی بسته شده‌است. طرفداران احمدی‌نژاد در خیابان ولی‌عصر راه‌پیمایی می‌کردند که عکس‌های زیر بخش‌هایی از مشاهدات من است. مردم در پپاده‌رو‌ها خاموش به دسته‌های راه‌پیمایی نگاه می‌کردند. طرفداران احمدی‌نژاد اما سعی می‌کردند درگیری ایجاد کنند. آنان با خشم و کینه‌ای که نمی‌دانم از کجا می‌آید به سمت تماشاچیان حمله‌ور شدند که با دخالت گروهی لباس شخصی و هم‌چنین نیروی پلیس به عقب رانده شدند.

هر چند لحظه گروهی یگان ویژه سوار بر موتور با سرعتی چشم‌گیر از پیاده‌رو‌ها به سمت خیابان می‌آمدند که به نظر می‌آید برای ایجاد ترس و وحشت است. در خیابان فتحی شقاقی گاز اشک‌آور انداختند تا مردم تماشاچی پراکنده شوند. چند نفر مجذوبان احمدی‌نژاد با پرچم‌هایی در دست به تعقیب گروهی جوان افتاده بودند که باز با دخالت لباس‌ شخصی‌هایی که در چهاراه یوسف‌آباد-فتحی شقاقی مسئولیت رفت و آمد ماشین‌ها را بر عهده گرفته بودند به عقب بازگردانده شدند. شیشه‌های یک بانک پایین ریخته شده‌بود و خود مردم می‌گفتند طرفداران احمدی‌نژاد این کارها را می‌کنند. آن‌ها می‌خواهند گروه‌های مردمی را به اغتشاش بکشانند. خیابان امیرآباد به سمت شمال بسته شده‌است و فقط خروجی آن باز است. و شب ساعت 9 فریاد الله اکبر در تمام محله‌های تهران به گوش می‌رسید و هم‌چنین آژیر ماشین‌های پلیس که در آمد و شد هستند.

به طور کلی شهر در دست یگان ویژه و عده بسیار زیادی از چماق‌داران و موتور سواران لباس شخصی است. در رفت و آمد خود احتیاط کنید و از صحبت کردن با کسانی که نمی‌شناسید به شکلی جدی خودداری کنید.

ما شیفتگان خدمتیم!

2009-06-13T23:33:00.015+04:30

حال و هوای این جا خوب نیست. جوانان در محله های متفاوت شهر کتک می‌خورند. یگان ویژه و چماق به‌‌دستان اعتلاف کرده‌اند و از هیچ شناعتی کوتاهی نمی‌کنند. عکس‌های زیر ساعتی پیش در بلوار کشاورز گرفته شده در حالی‌که گاز اشک‌آور و بوی باروت در فضا آکنده است. جوانان هم با سنگ و هر چه که دستشان بیاید به مقابله برخاسته‌اند. جوانی 19 ساله را چون گوسفندی گرفته بودند که با دخالت چند زن مجبور شدند آزادش کنند. لباس شخصی‌ها هم در میان مردم به تماشا ایستاده‌اند و به موقع به وسط میدان می‌پرند. موقعی که داشتم می‌رفتم برای آزاد شدن آن جوان کمک کنم یکی از آن‌ها مرا کشید کنار و با لحنی که شایسته خودشان بود پرخاش کرد. این‌جا هوا بس آلوده و خفه است. اتومبیل‌ها در اعتراض دست بر بوق گذاشته‌اند. دانشگاه تهران هم به درگیری کشیده شد و یگان ویژه حتا در باتوم زدن رانندگان (که در ترافیک گیر کرده‌بودند) هم دریغ نکردند. کوی دانشگاه ملتهب است. آن‌ها باتوم را می‌چرخانند بر سر هر کسی فرود آمد. اغلب پمپ بنزین‌ها بسته شده. فضا جنگ است میان جمهوری و دیکتاتوری. در خیابان‌ها جوانان به هر کسی که می‌رسیدند گفتند که فردا سراپا مشکی بپوشید در عزای جمهوری. کاش وبلاگستان هم قالب‌های خود را مشکی کند.

چند پیوند دیگر

2009-06-13T16:40:00.000+04:30

http://tabnak.ir/fa/pages/?cid=51716

http://fararoo.ir/vdcjmve8.uqeaxzsffu.html

http://www.mohandesmirhosein.ir/Default.aspx

http://www.hammihannews.com/news/4719

تا آخرش هستی؟

2009-06-13T14:31:00.003+04:30

در مناظرات فرح بخش انتخابات، هنگامی که شیخ اصلاحات از موسوی می پرسد: تا آخر می‌ایستی؟ او پاسخ می‌دهد: آمده‌ام. تا آخر می‌ایستم. این گوی است و این میدان. اگر آقایان کروبی و موسوی هم چنان سکوت اختیار کنند یعنی خالی کردن پشت مردمی که پس از قهری طولانی با آمار 82 درصد مشارکت به میدان آمده‌اند. دیگر جمهوریتی باقی نیست و مانده‌ایم با یک حکم مطلقه زورچپانی در سراسر کشور. بیانیه موسوی را خوانده‌ام اما کافی نیست. اصلا کافی نیست. در همین یکی دو روز رابطه میان مردم و اصلاح‌طلبان روشن خواهد شد و اگر اقدامی جدی صورت نگیرد مردم برای همیشه یا همه‌ی شما خداحافظی خواهند کرد. هر چند سخت دل‌گرفته‌ام، بغضم لبریز است اما اجازه نمی‌دهم امید مرا زیر چکمه‌ها له کنید. من هم‌چنان خواهم ایستاد. امید تنها سلاحی است که ترس‌آفرین است و آن‌ها خوب می‌دانند که چه چیز را باید منهدم کنند. پس نگذاریم امیدمان را له کنند.

ساعت‌های انتظار و بی‌تابی

2009-06-13T00:23:00.003+04:30

امروز ایران پر از شور و حرکت بود . از غروب طبیعت با هوایی بارانی و رعداسا انگار دست به دست فضای دلهره‌آور داده‌است. اکنون شب آغوشش را گشوده سنگین و پرسکوت. فردا چه خواهد شد؟ بسیاری از مردم اخبار انتخابات را پی‌گیری می‌کنند. و در انتظار بارقه‌های نور بر دشت پهناور ایران زمین‌اند. آرش عاشوری‌نیا از درگیری امروز عکس گذاشته‌است و تحلیل‌ها هم کم‌کم در این جهان نامرئی مرئی می‌شوند. مردم کار خود را کرده‌اند. امیدوارم دولت هم در این لحظه‌های آخر نشانی از جوان‌مردی برای کارنامه‌ی چهار ساله‌ی خود رقم بزند. فردا خواهد آمد برابر با انتظاراتمان یا خلاف‌آمد آن؛ اما همیشه برای هم‌سو شدن با میلیون‌ها مردم و احترام دوسویه فرصت نیست. لحظه‌ها را دریابیم.

گزارش بامدادی

2009-06-12T08:39:00.003+04:30

دیشب کاملا بیدار بودم با خود گفتم چه بهتر تا شلوغ نشده می‌روم رای می دهم و می‌آیم می‌خوابم. ساعت 7.30 بود که به سمت صندوق حرکت کردم و حدود 7.45 آن‌جا بودم. دیدم چند نفرجلوتر از من ایستاده‌اند. برایم جالب بود روز تعطیل و مردم سحر خیز! صحبت از تاریخ بود و اولین‌هایی که به ایران آمده‌است. در آن‌ طرف پیاده‌رو حدود 20 اتوبوس ایستاده بود که وقتی پرسیدیم برای چیست گفتند واحدهای سیار هستند. با خودم گفتم واحد سیار در داخل شهر و آن هم با این تعداد زیاد برای چیست؟ نمی‌دانم برای ساعت‌هایی است که تراکم زیاد می‌شود یا مواردی دیگر. کم کم مردم می‌آمدند. ازدختر و پسر 18-19 ساله تا پیرمرد و پیرزن. در دلم خوشحال بودم. انگار همگی دست به دست داده‌ایم تا بگوییم نه به آن‌چه که تو می‌پسندی و آری به آن‌چه که من می‌خواهم. بالاخره سالن باز شد و ما داخل شدیم. جدا از این که کسانی که باید برگه‌ها را تنظیم می‌کردند و مشخصات را وارد کامپیوتر می‌کردند کمی گیج بودند اوضاع آرام بود. در گوشه‌ای سه جوان با کارت بر سینه روی صندلی نشسته بودند حدس زدم از طرف کمیته حفظ آرا باشند. از آن‌ها سوال کردم و دیدم نماینده آقای کروبی غایب است. هنگام برگشت یعنی ساعت 8.15 حدود 50 تا 60 نفر در صف بودند و در انتظار رای دادن.
پ.ن1. انتخابات میان دوره‌ای خبرگان هم بود اما این روزها من جایی نخوانده بودم.
2. چند نفر از آقایان با کراوات و عطر و ادکلن زده آمده بودند. در صورتشان غرور و لجبازی موج می زد!
3. تا صف‌ها کیلومتری نشده بشتابید :)
4. دموکراسی حرکتی است آرام اما دلپذیر.

یکی یکی در راه است!

2009-06-12T00:56:00.003+04:30

امروز اتفاقی متوجه شدم بسیاری از ادارات به بیمه خدمات درمانی بدهکارند. نه این که مردم حق بیمه را پرداخت نکرده باشند بلکه به این معنی که اداره‌ی مربوطه حق بیمه را از حقوق کارمند ماهانه کسر می‌کند اما به بیمه نمی‌پردازد. نتیجه این شده‌است که جلوی تمدید بیمه‌ی خدمات درمانی از سوی بیمه گرفته شده‌است. حال در این بازار مردم دستشان به کجا می‌رسد بماند، و این پول کلانی که به حساب مرکزی ادارت ریخته شده کجا رفته معلوم نیست. کمی بگردید شاید همین دور و اطراف باشد!
شاید بگویید شایعه است می‌توانم مثال حقیقی بزنم: وزارت آموزش و پرورش. آن هم با آن تعداد کارمند و جمع حق بیمه‌ی آنها که رقم کوچکی نخواهد بود. بیچاره رئیس‌جمهور آینده که حالا حالا‌ها باید چاله‌ها- نه ببخشید چاه‌های عمیق این چند ساله را پر کند.

هدیه‌ای ویژه برای رئیس‌جمهور آینده

2009-06-11T00:13:00.008+04:30

کودکان کار امروز، بی‌آیندگان فردا را دریاب!

نماهایی از تهران دیروز

2009-06-10T05:51:00.007+04:30

پ.ن.1- عکس‌ها از پل حافظ تا میدان ولی‌عصر گرفته شده‌اند.
پ.ن 2- نمی‌دانم چرا نمی‌توانم عکس‌ها را از نظر ترکیب‌بندی در صفحه درست کنم.

بازار گرم معرکه‌گیری

2009-06-07T20:30:00.003+04:30

در این‌که مناظرات انتخاباتی پربییننده‌ترین برنامه‌های این روز سیما شده‌اند شکی نیست. از نظر من این یک اتفاق مهم است. مردمی که این برنامه‌ها را می‌بینند چه رای بدهند یا خیر دست‌کم دانش سیاسی آن‌ها بالا می‌رود و این یعنی نزدیک شدن به فضای دموکراسی. احمدی نژاد با نمایش خیمه‌شب‌بازی که به راه انداخته از طرفی سود می‌برد و از طرف دیگر زوایای تاریک شخصیتی خودش را برای مردم آشکار می‌کند. شخصی که با توهین و گفتمان بی‌ادبانه کم‌ترین دیپلماسی ممکن رااز خود نشان می‌دهد چیزی که سخت بر آن تکیه دارد! این روزها همه بداخلاق شده‌اند و بر اثر این بداخلاقی گوشه‌ای از پرده کنار می‌رود تا مردم ببینند در آن سو چه خبر است. دیشب آقای احمدی‌نژاد می‌گفت که پرونده رو کنید.او خوب می‌داند که پرونده رو‌کردن یعنی گذشتن از امنیت شخصی. بسیاری از دوستانی که در ایران هستند و کارمند سازمانی دولتی باشند می‌دانند که چه می‌گویم. بیش‌تر روسای ادارت دولتی افرادی هستند که بدون سابقه و دانش تخصصی بر مسند ریاست تکیه زده‌اند. آنان اغلب سابقه‌ی طولانی در بخش حراست‌های ادارت دارند. و وقتی زمان تهیه آمار و ارقام می‌شود آنان با دیدن سیر نزولی به کارمندان خود دستور می‌دهند تا این آمار و ارقام تعدیل شود. پس آقای حمدی‌نژاد حق دارد که آماری را به مردم نشان دهد که نشان از گل و بلبل بودن میهن است.
اما ایشان از آن جهت سود می‌برند که بخشی از جوانان که پیشینه‌ی روند انقلاب را نمی‌دانند می‌گویند به او رای می‌دهیم. از او سالم‌تر در مملکت ما کیست!؟ فقط کافی است ورودی و خروجی ارز و مصرف دولت را صادقانه بر تابلو زد تا دیده شود که سالم‌ترین فرد کیست. من رای می‌دهم از آن‌رو که می‌دانم رای ندادن برابر است با انفعال و گوش سپردن به سیاست‌مدارانی که آن‌ور آب نشسته‌اند و فضای ایران را در دست ندارند یا حداقل ضرری برایشان حاصل نمی‌شود. اما ما که در این‌جا زندگی می‌کنیم تاوان بزرگی را برای رای ندادن هم میهنانمان باید بپردازیم. تاوانی که برابر است با ایجاد و تداوم فضای دیکتاتوری در ایران. گرچه هیچ‌کدام از کاندیداهای معرفی شده گزینه‌ی من نیستند.آقای موسوی باید جواب کشتار دهه شصت را بدهد و نمی‌تواند با مظلوم‌نمایی شانه خالی کند. و آقای کروبی جواب سکوت کردن و اطاعت کردن‌ها در زمان‌هایی که باید از رای ملت پشتیبانی می‌کرد.
پس آقایان مدعی اصلاح‌طلبی یادتان باشد پیشینه‌ی شما فراموش نشده‌است و ملت این‌بار بیش‌تر از پیش از شما جواب خواهند خواست. مسئول تمام آرایی که در صندوق به نام شما ریخته می‌شود هستید پس این بار محکم بمانید. ناامیدی هدیه‌ای است که دولت هشت ساله خاتمی به مردم داد امیدوارم دیگر ادامه نداشته باشد. فقط همین.

فاصله دورترین سیاره تا زمین = از حرف تا عمل

2009-06-04T02:03:00.007+04:30

امروز بی سرو صدا خانم پروین سلیمانی به خاک سپره‌شد. بازیگری که نفسش با مردم آمیخته بود و چون انسانی درست‌کار و شرافت‌مند بود تا آخرین سال زندگیش در خانه‌ای اجاره‌ای زندگی می‌کرد و گاه به انتخاب خودش زمانی را در سرای سالمندان رضا می‌گذراند. این است سرنوشت هنرمندان کشور ما که به خاطر آزادگی روحشان، خود را نمی‌فروشند و ماهیگیری بلد نیستند تا از این آشفته بازار بخواهند ماهی‌ای صید کنند. درگذشت احمد آقالو را هم از یاد نبرده‌ایم. بازیگر شایسته و منحصر به فرد تئاتر را که به خاطر هم‌سو نبودن با سیاست‌های حاکم در گوشه‌‌ی خانه‌اش رفت. حقوقش را قطع کرده‌بودند و او با هزینه‌های سرسام‌آور درمانی روبرو بود اما آزاده ماند و هرگز سر خم نکرد.
پول نفت و درآمدهای ملی برای چاکران نظام است نه برای مردم. حق زندگی با گروه کمی است که بر گروه بزرگ مردم چیره شده‌اند و امروز از سر حرص و طمع بر جان هم افتاده‌اند و هر یک شعاری دل‌ربا بر سر طاق بازارچه‌ی خود سر داده‌اند. فردای انتخابات هم باز دست در دست هم بازی صندلی را از سر می‌گیرند. به هر کدام از کاندیداها که توجه کنیم یک پایشان می‌لنگد. امشب مناظره را حتما دیده‌اید و دررفتن‌های سیاست‌مدارانه‌ی موسوی از پرسش‌های احمدی‌نژاد را. خدایی این اختلاف بین جناح‌ها حداقل سبب شده‌است که حرف‌هایی را از رسانه ملی بشنویم که اگر مردم آن‌را بر سر زبان بیاورند جایشان ناکجاآباد است. اوضاع بسیار آشفته است. از طرفی نمی‌خواهی تحریم کنی چون که می‌دانی تحریم اگر همگانی نباشد همان بلایی را بر سرمان می‌آورد که چهار سال گذشته آورده. و از طرفی می‌دانی که این انتخابات بازی بیش نیست. همه کاندیداها از صافی حضرات گذشته‌اند و نمایندگی تمامی مردم را ندارند. تو می‌مانی و یگ چه کنم بزرگ، نماینده‌ات در میان کاندیداها نیست و انتخابات را انتصابی بیش نمی‌بینی.
کاندیداهای اصلاح‌طلب یادشان باشد همیشه نمی‌توان با شعار مردم را نگه داشت و هر کدام از آن‌ها که بر مسند قدرت تکیه زد فراموش نکند قولی را که به مردم داده‌است و بدوزد جیب سرگشاده‌ی خودی‌ها را شاید که اوضاع بهتر شود. باشد روزی را شاهد باشیم که رئیس جمهورمان به راستی از رای ملت انتخاب شود و دغدغه‌ای نداشته‌باشد جز سازندگی میهنمان آن‌چنان که باید. راستی من هیچ پیام تسلیتی از سوی کاندیداها در سایت‌ها ندیدم. آیا پروین سلیمانی هنرمند ایرانی نبود؟ چه زود آشکار می‌شود فاصله حرف تا عمل! حمایت از هنرمند و فرهنگ و ... تنها جمله‌هایی دل‌پذیرند که این روزها برای به‌دست آوردن رای بیش‌تر خرج می‌شوند.

شعارهای احمدی‌نژاد و آمارها - نمودار تورم در 16 سال گذشته

2009-05-23T18:09:00.000+04:30

http://www.youtube.com/watch?v=bsXQWLY1yrw

مادر نجوم ايران در زندان سالمندي

2009-05-20T03:07:00.005+04:30

از عجایب روزگار: (تاکید‌ها از زمینی است)
مي‌گويم براي ملاقات آمده‌ام و او مي‌پرسد «با چه كسي.» مدتي است شنيده‌ام دكتر طريان، مادر نجوم ايران در اين خانه است و حالا فرصتي مناسب دست داده تا او را ببينم. مي‌گويم با دكتر طريان و او هم به سمت اتاقي كوچك (دفتر) راهنمايي‌ام مي‌كند. اينجا 2 مرد نزديك هم نشسته‌اند، يكي پشت ميزي كوچك و ديگري روي يكي از صندلي‌ها. مرد بلند قامت و ميانسال از اسم و مشخصاتم مي‌پرسد و اين كه چقدر درس خوانده‌ام. برخوردش كمي عجيب است؛ رفتاري تند همراه با شك و سوال‌هايي كه پرسيدنشان خالي از منطق است. اسمم را مي‌‌گويم و اين كه آمده‌ام مادر نجوم ايران را ببينم و از روزگارش بپرسم، اما او باز هم با ترديد وراندازم مي‌كند و مي‌گويد: «دكتر مريض است و حوصله حرف زدن ندارد.»او اين جمله را با قاطعيت تمام مي‌گويد و پزشك معالج سالمندان هم اين را تاييد مي‌كند. دوباره اصرار مي‌كنم «فقط چند دقيقه، اذيتشان نمي‌كنم.» رئيس آسايشگاه بالاخره راضي مي‌شود اما زن سرمه‌اي‌پوش و پزشك دنبالم مي‌آيند. حضورشان خيلي آزاردهنده است و فضاي دم‌كرده خانه را بر سرم مي‌كوبد.زن دستش را به طرف پله‌ها مي‌گيرد و علامت مي‌دهد كه بايد بالا رفت. راه مي‌افتيم.دو رديف پله را خيلي زود طي مي‌كنيم و به دري آهني مي‌رسيم. اينجا طبقه دوم ساختمان است كه نورش از طبقه پايين بهتر است. داخل مي‌شويم. به محض ورود بوي تعفني شديد به صورتمان مي‌خورد و تنفسمان را مشكل مي‌كند. دست را جلوي بيني مي‌گيرم و به راه مي‌افتم. اينجا يك هال نسبتا كوچك با چند اتاق است كه تراكم جمعيت در آن واقعا آزاردهنده است.در جاي جاي اين مكان دلگير تخت‌هاي فلزي‌اي چيده شده است كه به خاطر تراكم چيدمان، فضاي خالي كمي ميان هر كدام است ساكنان خيره به ما نگاه مي‌كنند و مثل مسخ‌شده‌ها چشم را به اطراف مي‌چرخانند. پرستار نمي‌گذارد زياد اينجا بمانم و به اطراف بهتر نگاه كنم. او پيشاپيش حركت مي‌كند و با پايين رفتن از چند پله به فضاي كوچك ديگري مي‌رود كه چند اتاق دور آن است.به محض نزديك شدن به اتاق سمت راست دكتر طريان را مي‌شناسم. بانوي نجوم ايران كه اين روزها در آستانه 90 سالگي روزگار مي‌گذراند. با دكتر طريان سلام و احوالپرسي مي‌كنم و او با خوشحالي پاسخم را مي‌دهد.او آنقدر سرحال به نظر مي‌رسد كه معلوم است دانسته‌هاي او حتي در دهه نهم زندگي‌اش او را يك سر و گردن از همقطارانش جلو انداخته است اما پيرزن هم‌اتاقي او در ميان سلام و عليك ما با ناله‌هاي ممتدش پرستار را صدا مي‌زند. صحنه دردآوري است.پشت سرهم فرياد مي‌زند و دكتر طريان مثل اين كه به چنين صحنه‌هايي عادت داشته باشد لبخندي به لب مي‌آورد و سري تكان مي‌دهد. صحبت با مادر نجوم ايران خيلي دلنشين است. او از آن پيرزن‌هاي خوش‌اخلاق و خوش‌صحبتي است كه آدم از همنشيني با او خسته نمي‌شود، هرچند نگاه‌هاي تند و تيز پرستاران ميان من و او، فضاي سنگيني را تحميل مي‌كند.دكتر آلينوش طريان خيلي هم سرزنده است. او عكسي تمام قد از وقتي خيلي جوان بوده و در پاريس درس مي‌خوانده است را در قابي چوبي و ساده قرار داده و روي ميز كنار دستش گذاشته است. او در اين تصوير بيش از 30 سال ندارد و طراوت صورتش با چروك‌هايي كه امروز همنشين دائمي چهره‌اش شده‌اند، قابل مقايسه نيست.اين بانوي سالمند ديوار كنار دستش را نيز مملو از قاب‌هايي كرده است كه ديپلم‌هاي افتخار او را دربرگرفته‌اند و هر از گاهي نگاهي به آنها مي‌اندازد. از او درباره نام خانوادگي‌اش مي‌پرسم و او با تيزبيني خاصي برايم توضيح مي‌دهد كه وقتي مادربزرگش براي گرفتن شناسنامه رفته، نام خانوادگي‌شان را دريان گفته است و مامور ثبت احوال به اشتباه طريان نوشته است. او خاطراتش را خيلي خوب به ياد مي‌آورد و مي‌گويد: فقط براي استراحت به اين آسايشگاه آمده است و بيماري‌اي ندارد.يكي از پرستارها نمي‌گذارد حرفم را با دكتر ادامه دهم. او مي‌گويد خانم طريان حوصله حرف زدن ندارد، ولي مادر پير نجوم ايران مي‌خندد و مي‌گويد اگر سوالي دارم بپرسم.حضور دائمي پرستارها بر بالين او واقعا آزاردهنده است. گويي آنها مواظبند كه كسي زياد به حريم خصوصي دكتر طريان نزديك نشود. بانوي سالمند دوست دارد كه حرف بزند. او با خنده از من مي‌پرسد كه آيا پوشيدن چادر باعث نمي‌شود يكي از دست‌هايم از كار بيفتد و من با خنده پاسخ مي‌دهم كه به آن عادت كرده‌ام و آن را دوست دارم. او نيز سرش را تكان مي‌دهد و تاييد مي‌كند كه اگر كسي به كاري عادت كرد، ديگر نمي‌تواند تركش كند.هم‌اتاقي دكتر طريان دوباره شروع به سرفه كردن مي‌كند. پرستار و دكتر خودشان را بسرعت بالاي سرش مي‌رسانند. دكتر مي‌گويد چيز مهمي نيست و چند دستور به پرستار مي‌دهد. زن سرمه‌اي‌پوش هم دوباره مي‌‌آيد و اجازه ادامه صحبت با دكتر طريان را به من نمي‌دهد.ولي من با اصرار در اتاق مي‌مانم. او اين بار پزشك را با خود همراه كرده است تا با جديت مرا از اتاق بيرون كند. پزشك مردي جوان و قدكوتاه است كه با حركات دستش مرا مجبور به دور شدن از تخت دكتر طريان مي‌كند. پزشك مي‌گويد بايد براي ادامه حرف زدن با او از رئيس آسايشگاه اجازه بگيرم، چون خانم طريان آلزايمر دارد و از بيماري ريوي رنج مي‌برد. حرف‌هاي او كمي عجيب است؛ چون دكتر طريان از سلامت كاملش مي‌گويد و اين كه همه چيز را بخوبي به ياد مي‌آورد. او پس از گذشت 90 سال از عمرش هنوز به زبان‌هاي فارسي، ارمني و فرانسه تسلط دارد و زبان‌هاي تركي و انگليسي را خوب مي‌فهمد. وقتي اينها را به پزشك مي‌گويم، او گفته‌هايم را رد و اصرار مي‌كند كه دكتر طريان پيرزني آلزايمري است. او اينها را كه مي‌گويد با هم از پله‌ها پايين مي‌آييم و به دفتر رئيس مي‌رسيم. او مردي ميانسال است؛ هرچند سعي دارد خلق و خوي تندش را زير واژه‌هاي محترمانه‌اش مخفي كند. وقتي از او اجازه ادامه صحبت با دكتر طريان را مي‌گيرم، قاطعانه مي‌گويد چنين اجازه‌اي ندارم و همان چند دقيقه‌اي كه او را ديده‌ام، به من لطف شده است. صحبت‌هاي او خيلي نااميدكننده است و تاييديه‌هاي پزشك نيز مزيد بر علت مي‌شود. كادر مديريت آسايشگاه مصرند كه دكتر طريان فراموشي شديد دارد و حرف‌هاي بي‌اساس مي‌زند؛ البته باور كردن اين گفته‌ها كمي دشوار است؛ چون بانوي نجوم ايران هماني كه در روزگار جواني‌اش، نخستين تلسكوپ خورشيدي را ساخته و اولين رصدخانه فيزيك را بنا كرده است، هنوز خيلي خوب حرف مي‌زند و خاطراتش را به ياد مي‌آورد و از همه مهم‌تر دوست دارد با من حرف بزند؛ ولي بحث كردن با رئيس آسايشگاه فايده‌اي ندارد. او مي‌گويد وكيل دكتر طريان از او خواسته است تا به كسي اجازه حرف زدن با او را ندهند؛ اما اين كه يك وكيل حق بستن راه‌هاي ارتباطي موكلش را دارد يا نه، پرسشي است كه اين مرد از پاسخ به آن طفره مي‌رود. من روي يكي از صندلي‌ها مي‌نشينم تا مگر اصرارهاي مداوم، رئيس را از موضعش پايين بياورد؛ اما او بي‌توجه مشغول انجام كارهاي خودش مي‌شود. زنگ آسايشگاه پشت سر هم به صدا در مي‌آيد و بستگان سالمندان براي ملاقات به طبقات مي‌روند. بيشتر ملاقات‌كننده‌ها زناني هستند كه به نظر مي‌رسد، مادر و پدر خود را به اين آسايشگاه آورده‌اند و حالا راضي‌اند از اين‌كه سالمند خود را به دست كساني سپرده‌اند كه گمان مي‌كنند بهترين خدمات را ارائه مي‌كنند. زني ميانسال هم كه خودش حال و روز خوبي ندارد به دفتر رئيس مي‌آيد و با تحويل 600 هزار تومان به زن سرمه‌اي‌پوش از تاخيرش در پرداخت هزينه‌هاي مادرش عذرخواهي مي‌كند. اما رئيس و پزشك حواسشان به من است و از زير چشم حركاتم را مي‌پايند. پزشك جوان از اتاق بيرون مي‌رود و رئيس آسايشگاه شروع به قدم‌زدن در اتاق خفه‌اش مي‌كند. او كه سعي در متقاعد كردن من براي خروج دارد، ناگهان فريادي بلند مي‌كشد و با فحاشي مرا بيرون مي‌راند. حالا زن سرمه‌اي‌پوش هم مدافع او شده است و با حركات دست مرا به خارج از اتاق هدايت مي‌كند. ولي او حق ندارد ملاقات‌كننده‌اي را بيرون بيندازند. براي همين ايستادگي مي‌كنم و مقابل فحاشي‌هايش مي‌ايستم. او مرا تهديد به كتك زدن مي‌كند و با دست‌هايش دهانم را نشانه مي‌رود. هنوز ساختمان بوي تعفن مي‌دهد و راهروي كوچك دلگيرش نور ندارد. آنها مرا به راهرو هل مي‌دهند و قصد ترساندم را دارند، ولي من همچنان اصرار به ديدار دارم. ملاقات‌كننده‌ها جلوي رئيس آسايشگاه را مي‌گيرند و او را به داخل اتاق مي‌برند، ولي زن سرمه‌اي‌پوش همچنان براي بيرون راندن من تلاش دارد.مقابل او مي‌ايستم. او گوشش بدهكار حرف‌هاي من نيست و با فضول خواندنم در بدون زبانه‌اي را با اف‌اف باز مي‌كند و غضبناك مرا به كوچه مي‌اندازد. قبلا‌ يكي از همكارانم برايم گفته بود كه سال گذشته با مسوولا‌ن سراي سالمندان توحيد تماس گرفته و آنها گفته‌اند اجازه ملا‌قات با دكتر طريان را ندارد و وكيل وي نيز با لحن بسيار تند مانع اين ديدار شده بود، اما باور كردنش سخت بود. حالا من مانده‌ام و روزي بد و عده‌اي هموطن كه نگذاشته‌اند با پيرزني تنها گفتگو كنم تا بدانم آيا او هنوز از فرمول‌هاي پيچيده فيزيك سر در مي‌آورد و اين‌كه وقتي از لاي پنجره نيمه‌باز اتاقش به آسمان مي‌نگرد. راجع به اين پهنه آبي چه فكر مي‌كند.

زندگينامه علمي دكتر آلينوش طريان

«آلينوش طريان» كه سال 1299 در خانواده‌اي ارمني به دنيا آمد، پس از طي تحصيلات مقدماتي به دانشگاه تهران رفت و در خرداد سال 1326 با درجه ليسانس فيزيك ازدانشكده علوم دانشگاه تهران فارغ‌التحصيل شد.وي درمهرماه همان سال به‌عنوان كارمند آزمايشگاه فيزيك دانشكده علوم استخدام و يك سال بعد به عنوان متصدي عمليات آزمايشگاهي در دانشكده علوم منصوب شد. طريان مدتي بعد با هزينه شخصي به بخش فيزيك اتمسفر دانشگاه پاريس رفت و دانشنامه دكتري دولتي‌اش را از دانشگاه علوم پاريس در سال 1956 ميلادي (1335 خورشيدي) دريافت كرد.طريان به‌رغم امكان تدريس در دانشگاه سوربن به ايران بازگشت و با رتبه دانشياري در رشته ترموديناميك در گروه فيزيك مشغول به كار شد.در سال 1338 دولت فدرال آلمان غربي بورس مطالعه رصدخانه فيزيك خورشيدي را در اختيار دانشگاه تهران قرار داد كه وي براي اين بورس انتخاب شد و از فروردين سال 1340 به مدت 4 ماه به آلمان رفت و پس از انجام مطالعات به ايران بازگشت.دكتر طريان 3 سال بعد درتاريخ 9 خرداد 1343 به مقام استادي ارتقا پيدا كرد و اولين فيزيكدان زني شد كه در ايران به مقام استادي رسيده است.وي در آبان ماه سال 45 به عضويت كميته ژئوفيزيك دانشگاه تهران درآمد و در سال 48 به رياست گروه تحقيقات فيزيك خورشيدي موسسه ژئوفيزيك دانشگاه تهران منصوب شد و در رصدخانه فيزيك خورشيدي كه خود وي در بنيانگذاري آن نقش عمده‌اي داشت، فعاليت خود را آغازكرد.او 29 آبان سال 45 13به عنوان عضو كميته ژئو فيزيك دانشگاه تهران انتخاب شد و در سال 48 رسما به عنوان رياست گروه تحقيقات فيزيك خورشيدي موسسه ژئوفيزيك دانشگاه تهران منصوب شد و در رصدخانه فيزيك خورشيدي كه خود وي در بنيانگذاري آن نقش عمده‌اي داشت، فعاليت خود را آغازكرد.دكتر طريان در سال 1358 تقاضاي بازنشستگي داد و به افتخار بازنشستگي نائل شد. اما علاقه او به علم و دانش سبب شده تا وصيت‌نامه‌اي تنظيم كند و منزل مسكوني خود را پس از مرگ به ارامنه جلفا و دانشجوياني كه محل اسكان مناسبي ندارند، ببخشد. او در سال‌هاي جواني به مردي علاقه‌مند بوده است، اما مرگ او سبب شد تا دكتر طريان تصميم بگيرد براي هميشه مجرد باقي بماند و امروز پس از گذشت ساليان دراز از آن روزها، زندگي بدون وارث را در كنج آسايشگاهي در قلب پايتخت تجربه كند.

نقشه تهران و ایران

2009-05-19T00:58:00.001+04:30

برای اولین بار نقشه فارسی ایران و تهران با استفاده از عکس های ماهواره ای گوگل بر روی سایت زیر قرار گرفت

www.shahrdid.ir

آزادی

2009-05-17T20:29:00.004+04:30

قهرمان‌پروری، ژن نهفته‌ در ما

2009-05-13T00:06:00.004+04:30

تب انتخابات کم کم بالا می‌رود. کاندیداها به روش‌های گوناگون جذب مخاطب به ویژه جوانان روی آورده‌اند. جوانان نیز در ستایش کاندیدای اصلاح‌طلبان سخت در تکاپو هستند. هنوز اتفاقی نیفتاده او را بت کرده‌اند و با چسب رازی چسبانده‌اند به رویدادهای صد ساله کشور. در این‌که گزینه موسوی بهتر از کاندیداهای دیگر است شکی نیست اما همین سید شما هزار اما و اگر دارد. ایشان در این مدت در خارج از کشور به‌سر می‌بردند؟ هیچ واکنشی در برابر روی‌دادها در این مدت مدید نشان داده‌اند؟ رسانه ملی را از او گرفته بودند فرهنگستان هنر با آن پهناوری و نفوذ در اندیشمندان، تیولشان بود. چه شد که لام تا کام حرفی برنیامد تا کنون؟ کلیپ از گذشته تا آینده را دیدم و با بخش‌هایی از آن اشکم درآمد. چرا باید همیشه تا گردن در خون باشیم و رنج؟ و بعد استفاده تبلیغاتی از سرودهای ملی و تاریخی این دوران... چه کسی به شما چنین اجازه‌ای می‌دهد؟ چه‌قدر خط‌مشی میر حسین شما با برخی از رویدادهای به نمایش درآمده هم‌خوان است؟ و اصلا شما از رئیس جمهور چه می‌خواهید؟ چه‌قدر شفافیت در جهان پرپیچ و خم سیاست وجود دارد؟

این‌ها همه فوران احساسی است که با دیدن متن زیر در ایمیل و پس از آن کلیپ از گذشته تا آینده برآمد با شما چه کند نمی‌دانم.

متن ایمیل: "« اگر رسانه‌ی ملی نداریم همه‌ی شما یک رسانه ملی باشید. میر حسین موسوی»
http://www.mowj.ir/
http://www.kalemeh.ir/"

پ.ن راستی خرج سفرهای تبلیغاتی کاندیداها از کجا می‌آید؟

مستندی زیبا از تاریخ هفت هزار سال ایران

2009-05-09T02:54:00.002+04:30

داشتم با کلافگی نامه‌هایم را می‌دیدم که به لینک زیر برخورد کردم و حال و هوای مرا عوض کرد. خواستم با شما قسمت کنم به خاطر حجم زیادش نشد. لینکش را می‌گذارم. می‌دانم که لذت خواهید برد.

هفت رخ فرخ ایران

به کجا می رویم؟

2009-05-09T02:30:00.002+04:30

امروز از اتوبان قزوین به سمت تهران می‌آمدم. رفت وآمد سنگین خودرو‌ها رانندگی را دشوارتر می‌کرد. علاوه بر حواس حمع نسبت به میزان سرعت باید گاه و بی‌گاه پاسخ‌گوی چراغ زدن‌های پشت سر هم می‌بودم. اتوبانی که جایی برای گاز دادن نداشت و رانندگانی که می‌خواستند دنده هوایی بروند. همیشه در این تعجبم این همه عجله و بی‌طاقتی در رانندگی از کدام نخ و ریشه ما ایرانیان می‌آید؟ نزدیک عوارضی مهرشهر بر اثر کند شدن حرکت خودرو‌ها سرعت را آهسته کردم و علامت خطر را هم روشن کرده ‌بودم. ناگهان با ضربه‌ای محکم از پشت، ماشین من که کاملا متوقف بود با یک پرش به ماشین جلویی خورد. کاملا مبهوت شده‌بودم. در عرض چند دقیقه‌ای که به خودم بیایم و از ماشین پیاده شودم، ماشین عقبی که پژویی 405 بود با بی‌شرمی تمام از کنار من فرار کرد. راننده ماشین جلویی هم که این وضعیت را دید بدون هیچ حرف و سخنی گذاشت رفت. من مانده بودم با وقاحت مردمانی که خودخواهیشان سر به فلک می‌کشد. شاید معجزه بود که آسیب جسمی وارد نشد اما صدمه زیاد ماشین نشان از میزان سرعت و بی‌دقتی راننده عقبی دارد. نمی‌دانم حس مسئولیت کجا رفته؟ با خود فکر نکرد که ممکن است این راننده خانم احتیاج به کمک داشته باشد؟ تمام راه با خودم کلنجار می‌رفتم. خط همراه هم اجازه برقراری ارتباط با پلیس را نمی‌داد. بالاخره بعد از گذر از پل مهرشهر ماشین پلیسی را دیدم و به سمت آن‌ها رفتم. می‌خواستم ببینم می‌شود آن ماشین را در ایستگاه‌های بعدی گرفت. هم‌زمان با من زنی دیگر آمده بود که می‌گفت پژویی در مسیر سه راه‌گوهردشت به عابری پیاده زده و فرار کرده. با خود گفتم چه جوانمرد شده‌ایم. چه‌قدر در برابر هم مسئولیم و این‌که از رآس چه توقعی می‌رود وقتی مردم بی‌رحمانه هم‌دیگر را می‌درند؟

ششمین سالگرد فوت آزیتا نویسنده وبلاگ زن رشتی

2009-05-02T21:56:00.007+04:30

پنجشنبه ۱۱ اردیبهشت ،۱۳۸٢
انا لله و انا الیه راجعون
حدود دوساعت پیش آزیتا فوت کرد، در 34 سالگی.
نمی‌خواهم روضه‌ای بخوانم و یا نوحه‌ای سر دهم. روزگار نامرد نیست و دنیا هم بد جایی نیست (اگر بدش نکنیم). او رفته و من هنوز هستم، زمانی هم من خواهم رفت و دیگران خواهند بود، این اصل و رسم اساسی این دنیاست. این نوشته ادای قولی است که روزی به او دادم، قولی که بعد از بسته شدن، چند بار محکم شد...
...هیچ شده که سازی در اختیار داشته باشید و به غیر از صدای ناهنجار چیزی از آن نشنیده باشید؟ تصور کنید که روزی نوازنده استادی میهمان شما باشد و موسیقی آن ساز را به شما بنمایاند، در این صورت شما با حیرت به ارج آن ساز پی خواهید برد. به نظرم آزیتا آن استاد بود و آن ساز زندگی است، من همیشه از نواختن او مبهوت بودم.

* * * * *

راهی كه در آن گام نهاده‌ام
هر چيز پايانی داره و من نمی‌دونم كه آيا اين نقطه‌ی پايان بلاگ من هست و يا قراره هنوز اين قصه‌ی تكرار و تكرار ادامه پيدا كنه. می‌دونم كه اين روزا خيلی‌ها به خصوص،دوستان از دست تنبلی‌ها، بی‌حوصلگی‌ها و بی‌وفايی‌های من دلگيرند. اما همه اين‌ها دست من نيست. وقتی تمام انرژی و توان آدم تموم می‌شه، وقتی تو حتی برای يه راه رفتن جزيی بايد همه قدرت و تمركز و مهارتت رو به كار ببری، آنوقت چطور می‌شه كار ديگه‌ای كرد؟ من عين يه گنجشك بال زخمی كه نمی‌تونه پرواز كنه، اينجا افتادم، از هراس خيلی چيزها قلبم تند تند می‌زنه و نفسم توی سينه حبس می‌شه، اما من چاره‌ای جز تحمل ندارم و بايد اين شرايط رو بپذيرم تا يه روز اگه خدا خواست بالم خوب شه، آنوقت منتظر لحظه‌ی فرار باشم. با خودم می‌گم آيا اون روز می‌ياد؟ آيا من يه بار ديگه، آره فقط يه بار ديگه می‌تونم تو آسمون آبی زندگی پرواز كنم؟ شايدم ديگه پيش نياد. به هر حال من هنوز هم اميدوارم...

آدرس وبلاگ آزیتا

http://zanerashti.persianblog.ir/

2009-04-28T20:07:00.002+04:30

تا دیداری دیگر به درود.

سخنی با تو که امروز کاندیدا هستی!

2009-04-26T19:01:00.003+04:30

هر چه به خرداد نزدیک‌تر می‌شویم مسئله‌ی مشارکت و یا قهر مردم در انتخابات پررنگ‌تر می‌شود و گمانه‌زنی‌ها در این زمینه افزونی می‌گیرد. از کاندیداها سخن‌های تازه شنیده می‌شود و اعتراض‌هایی که در این چند سال به گوش نمیرسید سرتیتر روزنامه‌های کشور است. و هوادارن کاندیداها در معرفی کاندیدای خود قلم‌فرسایی می‌کنند. نمونه‌اش دو لینکی که این بغل گذاشته‌ام و صد مقاله و سخنی که با یک گشت اینترنتی و یا ورق زدن روزنامه‌ها می‌توانی بیابی.
با فاصله گرفتن از این سطح رویی می‌مانیم خودمان و وجدانی که مداوم نهیب می‌زند که در انتخابات شرکت کنی یا خیر؟ آیا شرکت کردن درست است یا خیر؟ و این که آیا اصلا انتخابی هست؟ اگر هست میان بد و بدتر است؟ این‌ها پرسش‌هایی است که گریبان جوانان ایرانی را می‌گیرد و کارنامه‌ی انتخابات در سال‌های پیشین، عمل‌کرد رئیس‌جمهورهای پیشین و سخن‌های کاندیداهای امروزین همه در تصمیم گیری آنان اثر می‌گذارد.
سخنم امروز با کاندیداهایی است که این روزها تلاش می‌کنند رای بیش‌تری را به سوی خود جذب کنند. آیا این انسان‌های فرهیخته که می‌خواهند سکان مملکتی چون ایران را بر عهده بگیرند- بخوانید با تمام شرایط قانونی و بن‌بست‌هایی که بر سر راه اجرایی شدن قرار دارد- هیچ به فکر چگونگی اداره‌ی امور هستند و یا راه‌کارهایی عملی در سخنرانی‌های خود نشان می‌دهند. مشتی سخن زیبا و خجسته دلی را نرم نمی‌کند. مهم این است که چگون می‌خواهی این شعارها را عملی کنی. آقا صاف و پوست کنده بگو می‌خواهی چه کار کنی و چگونه؟ مهم این چیستی و چگونگی است. مردم از این که شنیده‌اند و در انتظار بوده‌اند خسته شده‌اند بیاور سخنی نو و نیم کرداری که به از دو صد گفته باشد. یادتان باشد وعده‌هایی که می‌دهید و فراموشتان نشود چارچوب مملکت را که پس از گذر از خرداد نگویی می‌خواهیم و نمی‌شود. دستمان بسته است و ...!

برای تمام مسافرهای رنج‌کشیده و جستجوگر

2009-04-23T00:42:00.004+04:30

چند روز است که یاد نادر ابراهیمی می‌کنم. نمی‌گویم مرحوم که ما مردگانیم. آشناییم با نویسنده برمی‌گردد به سال‌های دور. سریال حامی و کامی که در دوران کودکیم پخش می‌شد و من عاشق ترانه‌ی آخر سریال بوده‌ام و هنوز هم هستم. البته آن موقع بسیار کوچک‌تر از آن بودم که نام نویسنده یا کارگردان برایم مطرح باشد بعد‌ها فهمیدم که کار ایشان است و آن زمانی بود که با آتش بدون دودش در دل صحراها به دنبال گالان سوار بر اسب تیزتکش می‌تاختم بر خیال. و یا بعدترها هزار بار معنای عاشقی را می‌خواندم با بار دیگر شهری كه دوست مي‌داشتم. روح این مرد بس بزرگ بود و هست. یادش شاد.
اینک بد نیست شما گوش کنید: ما برای پرسیدن نام گلی نا آشنا ...
هنوز سفرها ادامه دارد، رنج دوران نیز تا کی به بار بنشیند سروری و آزادگی این خاک پر گهر.

چشمهایمان برای دیدن روی تو هستند ای رهبر بزرگ!

2009-04-20T03:01:00.005+04:30

امشب در وبلاگستان چرخی می‌زدم که به این‌جا رسیدم. مطلب درباره فیلم مستندی است که در کره‌ی شمالی ساخته‌اند. گرچه تحلیل نویسنده را قبول ندارم اما فیلم به دیدنش می‌ارزد. فیلم در یوتیوپ است ولی نتوانستم در خود متن بگذارم. خوشحال می‌شوم یک اهل فنی بگوید مشکل از کجا بوده. شاید به خاطر حجم است؟

از نظر من واکنش جمعی این بیماران یک جور موج هماهنگی یا به عبارتی ‌کرگدنیسم است. اگر نفر اول مثلا به دست و پای پزشک می‌افتاد بقیه هم چنین بودند. در کشوری دیکتاتوری مردم هرگز نمی‌توانند در رسانه‌های گروهی آن‌چه باشند که هستند. از ترس جان و از دست دادن پارینه‌هایشان یا سکوت می‌کنند یا به امید بهبودی بهتر و دست لطفی از جانب رهبر بزرگ بر سر این بینوایان تعریف از دولت‌مردهایشان می‌کنند.

از یاد نبریم واکنش مردم عراق را پس از دست‌گیر شدن صدام!

از تنبلی نیست، خط گازوئیلی است :)

2009-04-02T00:07:00.008+04:30

مدت‌هاست که نمی‌توانم به این‌جا بیایم. خط پرسرعت را برای مشکلاتی که پیش آورده‌بود جمع کردیم و ماندیم یک ارتباط کند گازوئیلی که همیشه بلاگ اسپات را باز نمی‌کند. دیشب مهمان بودیم و از کوپن مهمان حبیب خداست استفاده کردیم و نوشتیم. امشب هم بسیار اتفاقی این جا باز شده و ما هم که حرف‌هایمان تو گلو مانده شتاب‌زده مانده‌ایم که چه بنویسیم!

سال نو را به فال نیک می‌گیرم که نخستین مهمان مجازی ما آشپزباشی عزیز بوده‌است و برای پذیرایی از دوستان عکسی به پیوست می‌گذاریم امید بسته‌ایم که آرزوهای خوبتان به بار بنشیند.

2009-03-31T23:45:00.003+04:30

امسال گل ندارد شعر بهاری من
این شرمساری گل یا شرمساری من
شعر: محمد علی بهمنی

هشت‌ پای عاشق

2009-01-23T13:04:00.006+03:30

انیمیشن کوتاه اختاپوسی (Oktapodi) یکی از کاندید‌های اسکار امسال شده است. عماد مخبری هم یکی از اعضای تیم دانشجویی پویانمایی سازنده فیلم از مدرسه فیلم فرانسوی Gobelines است. عماد مخبری در آمریکا و از پدرومادری ایرانی متولد شده‌ است.

فیلم مختصر و با نگاهی طنزآلود دو هشت‌پای کوچولوی عاشق را نشان می‌دهد که سرنوشت محتوم را نمی‌پذیرند و برای نجات معشوق وارد کارزاری فوق بشری (فوق اختاپوسی) می‌شوند.

لینک مستقیم به فیلم Oktapodi

یک ایرانی در میان نامزدهای اسکار 2009

رویای یونگ یا ناخوآگاه فروید؟

2009-01-18T21:39:00.006+03:30

چشم‌ها را نمی‌گشایم که هنوز نمی‌دانم خوابم یا بیدار. در خواب چشم که ‌گشودم خانم در باب ایران باستان سخن می‌گفت. آن چنان زیبا شده‌ بود که مبهوت ‌ماندم. به دقت نگاهش ‌کردم و افسوس آن لحظه‌‌های رفته را خوردم که او در آغوشم نبود. با چشمانی پرفروغ و قامتی راست ایستاده بود و سخن می‌گفت. حس حسادت نفسم را ‌بند آورد.

نمی‌دانم کجا بودیم، اتاقی بود به سبک معماری قدیم، بزرگ و نیمه تاریک؛ و مردمی که با صدایی فروخورده حرف می‌زدند و در آمد و شد. بر دیوار پشتی مقواهایی آویزان بود که رویشان شعارهای ملی‌گرایانه از محسنات ایران باستان نوشته بودند.
هر چه دقیقتر خانم را نگاه می‌کردم کششم به او بیشتر می‌شد. چطور راضی‌شده‌‌ام که حتی یک لحظه از آغوشم دور شود؟ از خود بی‌خود بلند شدم درچشمان آتشینش نگاه کردم و محکم ‌بوسیدمش. او با سخاوتمندی همیشگی بوسه‌ام را پاسخ ‌داد. دست‌ها را به دورش حلقه ‌کردم و در آغوشم ‌نشاندمش، مردم اطرافم اهمیتی نداشتند، مصمم بودم دیگر لحظه‌ای رهایش نکنم و ساعت‌ها در گوشش نجوا کنم که چقدر زیباست و چقدر دوستش دارم. اما خانم سرم را کنار می‌زند. می‌گوید چه حوصله‌ای داری تو هم ها! بلند می شود می‌رود از روی دیوار شعار "ایران ما زیباست" را به گردن می‌اندازد و می‌رود بیرون. من مغبون و سرخورده با نگاه دنبالش می کنم. بیرون، در باغ روشن آفتابی، که به سبک باغ‌های ایرانی تزئین شده، زنان شعارهایی بر گردن انداخته، بالا و پایین می‌روند و سجایای فرهنگ ایرانی را تبلیغ می‌کنند. آنقدر کششم به او قویست و سرخوردگی‌ام از رفتنش عمیق که در تاریکی کز می‌کنم. در نبودش اتاق خالی و تاریک و دل‌گیر به نظر می‌رسد. چشم‌هایم را می‌بندم، علاقه چندانی به زندگی ندارم... ناگهان دوباره صداییش را می شنوم. چشمانم را که می‌گشایم عیال را می‌بینم که از ایران قدیم سخن می‌گوید. آن چنان زیباتر شده‌ که مبهوت می‌مانم و بلند می شوم و دوباره...

غزه

2009-01-13T23:06:00.002+03:30

وجدانهای خفته بیدار شوید!

غزه قتلگاه انسانهای غیرنظامی بیگناه و بی دفاعی شده است که در بازی سیاست جان میدهند.
در آستانه زادروز حضرت مسیح، پیام آور رافت و محبت، کودکان بیگناه غزه، به خاک و خون کشیده شدند و در گرسنگی می میرند.
وقت آن است که مجامع بین المللی و مدافع حقوق بشر ، به جای صدور بیانیه ها و قطعنامه های متعدد، دست به اقدامی عاجل در جهت ممانعت از بروز فاجعه دردناک انسانی در غزه نمایند.
ما بلاگرهای فارسی زبان اعتراض شدید خود را به اقدامات ددمنشانه ای که منجر به قتل عام مردم بیگناه غزه و به خصوص کودکان غزه شده است را اعلام میداریم و از مجامع مدافع حقوق بشر خواهان رسیدگی فوری می باشیم.
پاینده باد صلح
برقرار باد آزادی

Wake up and stand up for human rights

Gazza has become a ground for killing innocent and defenseless civilians, who are being killed as a result of political games.

During the time period of Jesus Christ, a symbol of passion and mercy, innocent and starving kids are drowning in pools of blood.

It is time for international and human rights organizations to not just issue resolutions, but to act immediately in order to prevent further human catastrophe in Gaza.

We the community of Iranian webloggers strongly condemn said cruel actions, which have caused the deaths of innocent people including children in Gazza. We demand immediate action from human rights/international organizations to immediately intervene and to stop the massacre.

Long live peace

Long live freedom

http://northland.blogfa.com/post-81.aspx

مستند کلیله و دمنه در پارک وحشی در آفریقا

2009-01-09T22:56:00.003+03:30

انقلاب! کلیله و دمنه یا مزرعه جیوانات در پارک وحش:
حدس می‌زنم دیگر اغلب دوستان این تکه فیلم مستند را دیده باشند، ولی من هم این جا می‌گذارمش تا در آرشیو وبلاگم بماند.

لینک مستقیم به فیلم:
http://www.youtube.com/watch?v=LU8DDYz68kM&eurl=http://www.goftaniha.org/

برای آنها که حوصله دور زد ن ِ فیل تریوتیوب را ندارند یا فرصتی برای بارگذاری و دیدن فیلم ندارند، خلاصه فیلم را هم می‌نویسم. هر چند دیدن خود فیلم چیز دیگری است و به شدت توصیه می‌شود:
فیلم نقس را در سینه آدم حبس می‌کند. مشاهدات اتفاقی گروهی توریست در یک پارک وحش در آفریقا است. ابتدا دو گاومیش و یک گوساله مورد حمله گروهی از شیرها قرار می‌گیرند. گوساله در رودخانه می‌افتد و شیرها می‌ریزند سرش. در این بین سروکله تمساحی نیز پیدا می‌شود و می‌خواهد گوساله را از دست شیرها در‌ بیاورد. شیر‌ها موفق می‌شوند و گوساله را به خشکی می‌کشانند و همین که مشغول خوردن می‌شوند گله گاومیش‌ها سر می‌رسد، گویی دو گاومیش فراری خبرشان کرده‌اند. این بخش فیلم واقعا نفس گیر است. گله انبوه گاومیش‌ها گروه شیرها را محاصره می‌کند. پس از کمی ترس و دودلی حمله می‌کنند. جای جورج اورل و مزرعه حیوانات وقعا خالی است، یک انقلاب درست و حسابی! در نهایت گاومیش‌ها پیروز می‌شوند و جسد نیمه جان گوساله‌ را از چنگال شیر‌ها نجات می‌دهند.
بخصوص شک و تردید اولیه شیرها که گویی باور ندارند گاومیش‌ جرات حمله به آنها را داشته باشد ولی بعد که اوضاع را پس می‌بینند پا به فرار می‌گذارند خیلی آموزنده و لذت بخش ‌است :)

غزه در آتش مي‌سوزد. ما چه كرده‌ايم؟

2009-01-04T22:37:00.005+03:30

اين روزها نواري كوچك كه پرجمعيت‌ترين منطقه‌ي جهان است؛ ازهوا و زمين در آتش مي‌سوزد. به ياد بياوريم جنگ خودمان را و هراس‌هايي كه مردم در آن سال‌ها تجربه كرده‌اند. ميزان اين ترس و تلخي بسته به فاصله‌ي مكاني تا مرز كشور، شدت و ضعف داشت. يادمان هست موشك‌هاي عراقي را كه در مناطق مسكوني شهرها از جمله تهران فرو ريخته شد؟ ما همه آن لحظه‌هاي تلخ را زيسته‌ايم حالا چگونه است كه در برابر اخبار غزه اين‌گونه بي‌تفاوتيم؟ در همان سال‌ها طعم تحريم اقتصادي را چشيده‌ايم، طعم بي‌دارويي، گرسنگي و گراني. آن‌روزها دندان‌هاي آزمند دلالان دارو، شيرخشك چه دلاورانه بر گوشت مردم فرو‌مي‌رفت... يادمان هست؟ يادمان هست كه فلان عزيز به خاطر نبود فلان آنتي‌بيوتيك پس از جراحي چه به سادگي مرگ را در آغوش مي‌كشيد؟ چگونه است كه امروز در برابر اخبار گرسنگي و تحريم همه‌ جانبه‌ي مردم فلسطين بي‌صدا مي‌گذريم. چه بر سر ما فرود آمده؟ يا بر سر ديگر مردم جهان؟

چه قدر اين روزها مردمان فلسطين تنها هستند. چه‌قدر آرزوي شنيدن صداهايي را دارند كه با آن‌ها احساس هم‌دردي كند. درست مانند خودمان در آن سال‌ها كه از سكوت بين‌المللي در برابر بمباران‌ها و بمب‌هاي شيميايي كه فرو مي‌ريخت تعجب كرده بوديم. و اميدوارانه منتظر روزي بوديم كه نيروهاي انساني و بي‌طرف به كمك ما بيايند، حمايت سازمان ملل و نهاهايي از اين دست. اين روزها مردم فلسطين روزگار ما را تجربه مي‌كنند و فضاي حيواني و جنگ‌طلبي بار ديگر تكرار مي‌شود. اما ما چرا ساكت نشسته‌ايم؟
امروز از خيابان فلسطين مي‌گذشتم و جمعيتي را ديدم كه برخي از آنان هم كفن‌پوش بودند و براي حمايت از مردم غزه جمع شده‌بودند. چيزي كه مرا به سختي تكان داد نگاه رهگذران و تنفر و تمسخري بود كه مي‌توانستي از چشمانشان بخواني. متأسفانه عملكرد حكومت سبب شده كه ما انسانيت خودمان را هم فراموش كنيم. منتظريم تا ببينيم در برابر حوادث و اخبار چه مي‌گويند تا در جبهه‌ي ‌مخالف صف‌آرايي كنيم. خارج از اندكي استدلال و تفكر چشمانمان به شبكه‌هاي ماهواره‌اي دوخته شده كه آگاهانه مردم را در بي‌خبري نگاه مي‌دارند. چرا كه آگاهي دشمن هر گونه عوام‌فريبي است، ابزاري كه دولتمردان در هر كجاي اين جهان سخت به آن محتاج‌اند.
مردم غزه در آتش و خون هستند و ما در غم اندكي قاتق بيش‌تر براي فرزندانمان. در اين ميان اگر انسانيت هم قرباني شد چه باك؟! اغلب شنيده مي‌شود كه «مي‌خواستند بمب نندازند تا اين بلا سرشون نياد!»آيا واقعا كشته شدن مردم بي‌دفاع هيچ توجيهي را مي‌پذيرد؟
انگار از ته دل خوشحال هستيم. خوشحاليم چون زورمان نمي‌رسد كه در جاي واقعي و به موقع از حق خود دفاع كنيم. در عوض احساس مي كنيم كه كمك‌هاي مالي كه به مردم غزه شده و از نظر ما ناروا بوده حالا گلويشان را گرفته و دارند تقاص پس مي‌دهند. حكايت همان پول زوري است كه مثلا به راننده تاكسي مي‌دهي و در دل مي‌گويي الهي كوفتت بشه. نكته اين‌جاست يا به موقع به راننده اعتراض كن يا اگر سكوت كردي در دل برايش طلب خير و خوشي كن نه سرطان و هزار بيماري ناعلاج براي خودش و ايل و تبارش.
خسته‌ام، سردرگمم و نمي‌دانم چگونه مي‌توان انسانيت را نجات داد. چگونه مي‌توان گفت كه حمله اسرائيل وحشي‌ترين اقدام ممكن در اين سال‌هاست. آيا اسرائيلي‌ها گذشته خودشان را فراموش كرده‌اند؟ كوره‌هاي آدم سوزي و ... چگونه است كه حالا جهنم را در نوار غزه عينيت بخشيده‌اند.
سخت متعجبم كه دولت‌مردان سياسي، خبرگزاري‌ها و جنگ‌افروزان اين‌چنين آسوده شب سال نو را جشن مي‌گيرند وراحت‌تر ازآن مي‌خوابند. فارغ از درد گرسنگي، بي‌خانماني، از دست دادن عزيزان و هراس از مرگي ناخواسته كه ممكن است همين لحظه در پشت خانه يك فلسطيني كمين كرده باشد.
كاش هر چه زودتر سازمان ملل و ديگر نهادهاي قدرتمند جهاني آتش اين جنگ را بخوابانند.

در وب‌گردي‌ها اين تصوير سخت به دلم نشست. اين كليپ را پيشنهاد مي‌كنم. تا نظر شما چه باشد؟

داشتن‌ درمان سرگشتگی نیست، بودن را دریاب!

2009-01-04T00:30:00.002+03:30

نه! داشتن‌ات درمان سرگشتگی‌ام نبود، در دستانمی و دل اما همچنان در حسرتت به دوردست‌ها پر می‌کشد.

در آتش وصالش مي‌سوختم... تصاحبش کردم، مال من است اما بي‌تفاوتی‌اش قلبم را سرد و منجمد می‌‌‌کند!

وصال یعنی عاشق بودن، وگرنه تصاحب که خود سرچشمه سرگشتگی‌هابوده‌است...

نقش و نگاره‌هاي خيالي

2008-12-16T18:33:00.003+03:30

در ميان تصاوير تجمع دانشجويي امسال كه در 17 آذر برگزار شده بود، پرچمي بود كه نمي‌شناختمش. پس از جستجو در كمد آقاي ووپي به اين سايت برخورد كردم. انگار وارد سرزمين ديگري شده‌ام. با اين كه مي‌گويند اين حزب قدمتش از سال 1326 تا كنون است، من چيزي در اين باره نشنيده‌بودم. برخي از نوشته‌هايشان را بخوانيد:
«آرمان پان ایرانیسم وحدت و یگانگی ایرانیان است و معتقد است باید همه ی سرزمینی های ایرانی که پس از قراردادهای ننگین تجزیه ی سرزمین های ایرانی از یکدیگر جدا شده اند ،دوبار به گونه های گوناگون به یکدیگر نزدیک شوند، در نتیجه آرمان پان ایرانیست ها ایران بزرگ می باشد. و شعار جاودانی فلات ایران زمین به زیر یک پرچم ،آرنگ همه ی آنان است و خواهد بود.از این جهت است که نام "پان ایرانیسم" بیش از هر نام دیگر برای نامیدن این اندیشه های مناسب دیده شده و گزینش گردیده است.»
برايم جالب است كه اين گروه چه خيالاتي در سر دارند. فلات ايران زمين! خيلي كوشش و توان داريد همين مرز فعلي را نگاه داريد باقي پيشكش‌تان. آخر يكي نيست بگويد كشورهاي همسايه كه زماني جزء خاك ايران بوده‌اند، اكنون هويتي مستقل دارند و هرگز نمي‌خواهند كه يكي شوند. آيا فقط معيار زبان فارسي است؟ به چه قيمتي؟ كشت و كشتاري دوباره؟
و در پايان آيا اين گروه سري به كوچه و خيابان‌هاي شهر زده‌اند؟ به جوانان و نوجوانان امروز ما نگاه كرده‌اند؟ به ذهن‌هايي كه از پيشينه تاريخي و فرهنگي خود كم‌تر خبر دارند. اين روزها در كلاس‌هاي دبيرستان مي‌پرسند حافظ كيست؟! شما از فلات سخن مي‌گوييد. جايي كه گروه‌هاي مستقل روشن‌فكري راه نفس‌كشيدن ندارند شما چه مي‌كنيد. آيا بهتر نيست كه به دور از ادا و شعار گونه كردن‌هاي بسيار به جوانان اين سرزمين بپردازيد. ذهن‌هايي كه به دلايل بسيار حافظه تاريخي ندارند و اگر تا نوك دماغ خود را بشناسند بايد كلاه از سر برگرفت!
ديگر حرفي نمي‌ماند جز اين بيت شاملوي نازنين: اي ياوه، ياوه، ياوه، خلايق مستيد و منگ؟

‌فاصله‌ها‌را‌رعایت‌کنیم

2008-12-14T19:37:00.007+03:30

همه‌ی «می»های «می‌خواستم» و «می‌خریدم» و «می‌بردم» و «می‌نوشیدم»... مانده بودند ته خط و فعل‌هاشون رفته بودند سر سطر بعدی. از وحشت عرق سردی بر پیشانی‌ام نشست: وااای، ...نیم فاصله‌ها!!

حالا اعتراف به خواستن، خریدن، بردن و نوشیدن می هیچ، اگه خوابگرد گذرش بیفته اینجا چی!؟ نصف شبی خیس آب و عرق از خواب پریدم. بریده بریده نفس می‌کشیدم. شش‌وبش ‌کردم، بلند شوم «می»ها رو از نو ساماندهی کنم یا نه، بذارم به صبح و امیدوار باشم تا اونوقت سروکله خوابگرد پیدا نشه... درسته که از وجود وبلاگ بنده ‌بی‌خبره، ولی خرجش یک کلیک است دیگه...

نیم خیز که شدم جناب همسر هم بیدار شدند. خواب آلود:

- چی شده؟ بازم کابوس؟

- نیم فاصله!

- چی؟ بی‌فاصله؟ الان بیدار شدی؟

- نیم فاصله!! رعایتشون نکردم...
- هان!؟
- ...خوابگرد نیاد!

- خوابگردی، اِ... نصف شبی...

خواب از سرش پرید و برگشت نگاهم کرد: این خوابگرد چه جور جانوریست؟ ورژن جدیدی از دیوهای کابوس‌ات؟

بلند که شدم یادم آمد تازگی‌ متنی توی وبلاگ نگذاشته‌ام.

معرفي يك نرم‌افزار

2008-12-13T23:56:00.003+03:30

در اين پست مي‌خواهم يك كتاب الكترونيكي معرفي كنم. شايد براي بسياري از عزيزان شناخته شده باشد. اما دوستان ديگري هستند كه به دليل دوري از بازار ايران و يا دنبال نكردن تازه‌هاي الكترونيكي- مثل من- بي‌خبر باشند. راستش اين كتاب را يكي از دوستان فرهيخته و نازنينم هديه كرده‌است و وقتي آن را باز كردم و سركي كشيدم خيلي لذت بردم بنابراين تصميم گرفتم كه آن را به شما هم معرفي كنم.

نام اين كتاب الكترونيكي: لسان‌الغيب حافظ 3 است.

اما در درون آن علاوه بر حافظ، ديوان غزليات شمس، متن كامل مثنوي نيز هست.

از خدمات جانبي آن امكان جستجو، واژه‌نامه، فال حافظ،فهرست غزليات و ملمعات، تصنيف و آواز، موسيقي سنتي و ... است.

اگر تا به حال آن را نخريده‌ايد فرصت از دست ندهيد كه بسيار از خريد آن لذت خواهيد برد.

«جبر و اختیار» و مسئولیت فردی

2008-12-11T00:35:00.012+03:30

شروعش با تو است، یک مشت برف را گوله کن و از بالای کوه قلش بده پایین، اگه شرایط مساعد باشه، یعنی شیب کافی و برف، این گوله کوچولو هی بزرگ و بزرگتر می‌شه. از یه حدی بزرگتر شد دیگه تو کاره‌ای نیستی، روش تاثیری نداری.

وقتی بهمن راه افتاد حال و هوای اول‌ات، که شاید کمی از شیطنت کودک درون سرچشمه می‌گرفت و کمی هم بی‌مبالاتی، تبدیل می‌شه به وحشت و احساس ناتوانی! بهمن یه فاجعه‌ است. مثل همه بلاهای طبیعی ما آدما در برابرش کوچیک و بی‌پناهیم. این بلا دیگه مناسبتی با آن گوله برف کوچیکی که توی مشتای تو بود نداره. هزاران متر مکعب برف که مثل پشه‌ای له‌ات می‌کنه، زندگیت رو پایان می‌ده و جسمت رو هم مدفون می‌کنه... نگو من که اون بالام، همیشه که همون بالا نمی‌مونی؟ یک وقت هم میای پایین و بعد چه بسا من اونجا باشم با یه گوله برف کوچولو تو دستم، شایدم الان کس دیگری مثل من و تو وایساده اون بالا و...

دیباچه گلستان سعدی

2008-12-10T00:13:00.003+03:30

بِسم اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیم

منّت خدای، را عز و جل، که طاعتش موجب قربتست و به شکر اندرش مزید نعمت. هر نفسی که فرو می رود ممدّ حیاتست و چون بر می آید مفرّح ذات. پس در هر نفسی دو نعمت موجودست و بر هر نعمت شکری واجب.

از دست و زبان که برآید؟
کز عهده شکرش به در آید.

اِعملوا آلَ داودَ شکراً وَ قلیلٌ مِن عبادیَ الشکور [آیه سیزده سوره صبا]
[ای خاندان داوود سپاس گذارید؛ و از بندگان من اندکی سپاسگذار هستند]

بنده همان به که ز تقصیر خویش
عذر به درگاه خدای آورد
ور نه سزاوار خداوندیش
کس نتواند که به جای آورد

باران رحمت بی حسابش همه را رسیده و خوان نعمت بی دریغش همه جا کشیده. پرده‌ي ناموس بندگان به گناه فاحش ندرد و وظیفه روزی به خطای منکر نبٌرد.

ای کریمی که از خزانه‌ی غیب
گبر و ترسا وظیفه خور داری
دوستان را کجا کنی محروم؟
تو که با دشمن این نظر داری

فرّاش باد صبا را گفته تا فرش زمرّدی بگسترد و دایه‌ي ابر بهاری را فرموده تا بنات [دختران] نبات در مهد زمین بپرورد. درختان را به خلعت نوروزی قبای سبز ورق در بر گرفته و اطفال شاخ را به قدوم موسم ربیع [بهار] کلاه شکوفه بر سر نهاده. عصاره‌ی نالی [نیشکر] به قدرت او شهد فایق [شیرینی برگزیده و بهتر] شده و تخم خرمایی به تربیتش نخل باسق [بالیدن] گشته.

ابر و باد و مه و خورشید و فلک در کارند
تا تو نانی به کف آریّ و به غفلت نخوری
همه از بهر تو سرگشته و فرمان بردار
شرط انصاف نباشد که تو فرمان نبری

در خبرست از سَروَر کاینات و مفخّر موجودات و رحمت عالمیان و صفُوت آدمیان و تتمه‌ي دور زمان محمد مصطفی (ص)

شفیعٌ مطاعٌ نبیٌ کریم [اوست خواهشگر، فرمانروا، پیامبر خدا]
ََقَسیمٌ جَسیمٌ نَسیمٌ وَسیم [راد، صاحب جمال، به اندام، بویا، به ’مهر پیامبری نشان کرده]
چه غم دیوار امّت را که دارد چون تو پشتیبان؟
چه باک از موج بحر آن را که باشد نوح کشتی بان؟
بلغَ العلی بِکمالِه کشفَ الدُّجی بِجَمالِه
حَسنتْ جَمیعُ خِصالِه صلّوا علیه و آله

[با کمال خود به بلندی رسید و تاریکی را به پرتو جمال خود دور کرد. منش‌های وی همه نیکوست. بر او و بر خاندانش دورود فرستید.]*1
هر گاه که یکی از بندگان گنه کار پریشان روزگار دست اِنابت [توبه] به امید اِجابت به درگاه حق جَلّ و علاء بردارد ایزد تعالی در وی نظر نکند بازش بخواند باز اعراض [روی برگرداندن] کند بازش به تضرّع و زاری بخواند. حق سبحانه و تعالی فرماید:
یا ملائکتی قَد استَحْیَیتُ مِن عبدی و لَیس لَهُ غیری فَقد غَفَرت لَهُ
[ای فرشتگان من از بنده خود شرم دارم وی را جز من (پناهی) نیست پس آمرزیدمش.]
دعوتش را اجابت کردم و حاجتش بر آوردم که از بسیاری ِ دعا و زاری ِ بنده همی شرم دارم.

کرم بین و لطف خداوندگار

گنه بنده کرده است و او شرمسار

عاکفان [گوشه نشینان] کعبه جلالش به تقصیر ِ عبادت معترف که: ما عبدناکَ حقّ عبادتِکَ [تو را پرستشی چنان که شاید نکردیم] و واصفان حلیه‌ی جمالش [زیور، پیرایه]2* به تحَیّر [سرگشتگی] منسوب که: ما عَرَفناکَ حقّ مَعرِفتِک [تو را چنان که شاید نشناختیم].

گر کسی وصف او ز من پرسد بیدل از بی نشان چه گوید باز

عاشقان کشتگان معشوقند بر نیاید ز کشتگان آواز

یکی از صاحبدلان سر به جَیٔب ِ مراقبت فرو برده بود و در بحر مکاشفت مستغرق شده. حالی که از این معامله باز آمد یکی از دوستان گفت: ازین بستان که بودی ما را چه تحفه کرامت کردی؟ گفت: به خاطر داشتم که چون به درخت گل رسم دامنی پر کنم هدیه‌ي اصحاب را. چون برسیدم بوی گلم چنان مست کرد که دامنم از دست برفت.

ای مرغ سحر عشق ز پروانه بیاموز
کان سوخته را جان شد و آواز نیامد
این مدعیان در طلبش بی خبرانند
کان‌ را که خبر شد خبری باز نیامد
ای برتر از خیال و قیاس و گمان و وهم
وز هر چه گفته اند و شنیدیم و خوانده ایم
مجلس تمام گشت و به آخر رسید عمر
ما همچنان در اوّل وصف تو مانده ایم

* * * *

ذکر جمیل سعدی که در افواه عوام افتاده است و صیت [آوازه، شهره] سخنش که در بسیط زمین رفته و قصب الجَیب [کیسه‌ای که پیوسته به گریبان جامه بود... شاید قصب الجیب پاره‌های نیشکر پوست بازگرفته‌آي ‌بوده است که مردم در جیب جامه‌ی خود می‌نهادند و می‌خوردند، شاید هم یک نوع شیرینی خاص بوده‌است.] حدیثش که همچون شکر می خورند و رُقعه‌ی مُنشآتش که چون کاغذ زر می‌برند بر کمال فضل و بلاغت او حمل نتوان کرد بلکه خداوند جهان و قطب دایره‌ی زمان و قایم مقام سلیمان و ناصر اهل ایمان اتابک اعظم، مظفر الدنیا و الدین ابوبکر بن سعد بن زنگی ظلّ الله تعالی فی ارضه رَبِّ اِرْضَ عَنهُ و اَرْضِه به عین عنایت نظر کرده است و تحسین بلیغ فرموده و ارادت صادق نموده. لاجرم کافه انام [همه مردم] از خواص و عوام به محبت او گراییده اند که الناسُ علی دینِ ملوکِهم [مردم بر روش پادشان خویش‌اند].

زانگه که ترا بر من مسکین نظر است
آثارم از آفتاب مشهور ترست
گر خود همه عیب ها بدین بنده درست
هر عیب که سلطان بپسندد هنرست
گِلی خوشبوی در حمام روزی
رسید از دست محبوبی به دستم
بدو گفتم که مشکی یا عبیری
که از بوی دلاویز تو مستم
بگفتا من گِلی ناچیز بودم
ولیکن مدّتی با گل نشستم
کمال همنشین در من اثر کرد
وگرنه من همان خاکم که هستم

اللّهمَ مَتِّع المسلمینَ بطولِ حیاتِه و ضاعِف جمیلَ حسناتِه و ارْفَع درجةَ اودّائه و وُلاتِه وَ دمِّر علی اعدائه و شُناتِه بماتُلِیَ فی القرآن مِنْ آیاتِهِ اللّهُم آمِن بَلدَه و احفَظْ وَلَدَه [بارخدایا مسلمانان را به درازی زندگانی وی بهره یاب گردان و صواب کارهای نیک او را دوچندان ساز، پایگاه دوستان و امیران او را برافراز و دشمنان و بدخواهان وی را به حق هر چه آیه که در قران خوانده می‌شود نابود کن. خدایا شهرش را بیمه فرما و فرزندش را نگاه دار.]

لَقد سَعِدَ الدُنیا بهِ دامَ سعدُه
وَ ایَّدَه المولی بِاَلویةِ النَّصرِ
کذلکَ ینشألینةُ هو عِرقُها
و حُسنُ نباتِ الارضِ من کرمِ البذرِ [گیتی به وی (ابوبکر) نیکبخت شد که نیکبختی‌اش همیشه باد و کارفرمای جهان او را با درفشهای پیروزی نیرو دهاد. چنین می‌بالد درختی که وی (ابوبکر) رگ و ریشه اوست و نکویی رستنی زمین از تخم نیکوست]

ایزد تعالی و تقدَس [بزرگ و پاک از هر بدی]، خطه‌ی پاک شیراز را به هیبت حاکمان عادل و همت عالمان عامل تا زمان قیامت در امان سلامت نگه دارد.

اقلیم پارس را غم از آسیب دهر نیست
تا بر سرش بود چو تویی سایه‌ی خدا
امروز کس نشان ندهد در بسیط خاک
مانند آستان درت مأمن رضا
بر توست پاس خاطر بیچارگان و شکر
بر ما و بر خدای جهان آفرین جزا
یا رب ز باد فتنه نگهدار خاک پارس
چندان که خاک را بود و باد را بقا

* * * *

یک شب تأمل ایام گذشته می کردم و بر عمر تلف کرده تأسف می‌خوردم و سنگ سراچه‌ی دل به الماس آب دیده می‌سفتم و این بیت‌ها مناسب حال خود می‌گفتم.

هر دم از عمر می‌رود نفسی
چون نگه می‌کنم نماند بسی
ای که پنجاه رفت و در خوابی
مگر این پنج روز دریابی
خجل آنکس که رفت و کار نساخت
کوس رحلت زدند و بار نساخت
خواب ِنوشین بامداد رحیل
باز دارد پیاده را ز سبیل [راه]
هر که آمد عمارتی نو ساخت
رفت و منزل به دیگری پرداخت
وان دگر پخت همچنان هوسی
وین عمارت بسر نبرد کسی
یار ناپایدار دوست مدار
دوستی را نشاید این غدّار
نیک و بد چون همی بباید مرُد
خُنُک آنکس که گوی نیکی برُد
برگ عیشی به گور خویش فرست
کس نیارد ز پس ز پیش فرست
عمر برَف است و آفتاب تموز
اندکی ماند و خواجه غَرّه هنوز
ای تهی‌دست رفته در بازار
ترسمت پُر نیاوری دستار
هر که مزروع خود بخورد به خوید [ خید خوانده می‌شود. خوشه نارس گندم و جو]
وقت خرمنش خوشه باید چید

بعد از تأمل این معنی مصلحت چنان دیدم که در نشیمن عزلت نشینم و دامن صحبت فراهم چینم و دفتر از گفت‌های پریشان بشویم و من بعد پریشان نگویم.

زبان بریده بکنجی نشسته صمٌّ بکمٌ
به از کسی که نباشد زبانش اندر حکم

تا یکی از دوستان که در کجاوه انیس من بود و در حجره جلیس [همنشین]، به رسم قدیم از در درآمد. چندانکه نشاط مُلاعبَت [بازی] کرد و بساط مداعبت [مزاح کردن] گسترد جوابش نگفتم و سر از زانوی تعبّد بر نگرفتم، رنجیده نگه کرد و گفت:

کنونت که امکان گفتار هست
بگو ای برادر به لطف و خوشی
که فردا چو پیک اجل در رسید
به حکم ضرورت زبان در کشی

کسی از متعلقان منش بر حسب واقعه مطلع گردانید که فلان عزم کرده است و نیت جزم که بَقیِّت عمر معتکف نشیند و خاموشی گزیند تو نیز اگر توانی، سر خویش گیر و راه مجانبت [دور شدن] پیش. گفتا: به عزّت عظیم و صحبت قدیم که دم بر نیارم و قدم بر ندارم مگر آنگه که سخن گفته شود به عادت مألوف و طریق معروف که آزردن دوستان جهلست وکفّارت یمین [سوگند] سهل و خلاف راه صوابست و نقص رای اولوالالباب [خردمندان]، ذوالفقار علی در نیام و زبان سعدی در کام.

زبان در دهان ای خردمند چیست؟
کلید ِدر ِ گنج ِصاحب هنر
چو در بسته باشد چه داند کسی
که جوهر فروشست یا پیله ور
اگر چه پیش خردمند خامشی ادبست
به وقت مصلحت آن به که در سخن کوشی
دو چیز طَیْره [سبکی]‌ عقلست، دم فروبستن
به وقت گفتن و گفتن به وقت خاموشی

فی الجمله زبان از مکالمه او در کشیدن قوّت نداشتم و روی از محاوره‌ی او گردانیدن مروّت ندانستم که یار، موافق بود و ارادت، صادق.

چو جنگ آوری، با کسی برستیز
که از وی گزیرت بود یا گریز

به حکم ضرورت سخن گفتم و تفرج‌کنان بیرون رفتیم در فصل ربیع که صولت بَرد [سرما] آرمیده بود و ایام دولت وَرد [گل] رسیده.

پیراهن برگ بر درختان
چون جامه عید نیکبختان
اول اردی بهشت ماه جلالی
بلبل گوینده، بر منابر قضبان[شاخه درختان]
بر گل سرخ، از نم اوفتاده لآلی [مروارید‌ها]
همچو عرق بر عِذار [صورت] شاهد غضبان [زیباروی خشمناک]

شب را به بوستان با یکی از دوستان اتفاق مَبیتْ [شب گذراندن و بیتوته] افتاد. موضعی خوش و خرّم و درختان، درهم. گفتی که خرده‌ی مینا بر خاکش ریخته و عِقد [گردنبند] ثریا از تارکش آویخته.

روضةٌ ماءُ نهرِها سَلسال [باغی که آب جویبارش خوشگوار]
دوحةٌ سَجعُ طیرِها موزون [و درختستانی که آوای پرندگانش خوش و سنجیده بود]
آن پُر از لاله‌ها‌ی رنگارنگ
وین پر از میوه‌های گوناگون
باد در سایه‌ی درختانش
گسترانید فرش بوقلمون

بامدادان که خاطر بازآمدن بر رای نشستن غالب آمد. دیدمش دامنی گل و ریحان و سنبل و ضَیمَران [بستان افروز، ریحان دشتی] فراهم آورده و رغبت شهر کرده. گفتم: گل ِبستان را چنانکه دانی بقایی و عهد گلستان را وفایی نباشد و حکما گفته اند: هر چه نپاید دلبستگی را نشاید. گفتا: طریق چیست؟ گفتم: برای نزهت [شادمانی، شادی] ناظران و فُسَحتِ [انبساط خاطر] حاضران کتاب گلستان توانم تصنیف کردن که باد ِخزان را بر ورق او دست تطاول نباشد و گردش زمان عیش ربیعش را بطیش [خشم و تندی] خریف [پاییز] مبدل نکند.

به چه کار آیدت ز گل طبقی
از گلستان من ببر ورقی
گل همین پنج روز و شش باشد
وین گلستان همیشه خوش باشد

حالی که من این بگفتم دامن گل بریخت و در دامنم آویخت که الکریم اذا وعدَ وفا [رادمرد چون نوید دهد به وفا کوشد] فصلی در همان روز اتفاق بیاض افتاد [پاکنویس شد] در حُسن معاشرت و آداب محاورت [گفتگو] در لباسی که متکلمان [سخنوران] را به کار آید مترسّلان [نویسندگان] را بلاغت بیفزاید. فی الجمله هنوز از گل بستان بقیّتی موجود بود که کتاب گلستان تمام شد.
و تمام آنگه شود به حقیقت که پسندیده آید در بارگاه شاه ِ جهان پناه، سایه‌ی کردگار و پرتو لطف پروردگار، ذُخر زمان کهف امان المؤیدُ من السماء، المنصورُ علی الاعداء، عضدُ الدولةِ القاهرةِ، سراجُ الملةِ الباهرةِ، جمالُ الانامِ، مفخرُ الاسلام، سعدُ بن الاتابکِ الاعظم، شاهنشاه المعظم، مولی ملوک العرب و العجم، سلطان البر و البحر، وارث ملک سلیمان، مظفر الدین ابی بکر بن سعد بن زنگی ادام الله اقبالَهما و ضاعَفَ جَلالَهما وَ جعَل الی کلِّ خیر مآلهما. 3* و بکرشمه‌ی لطف خداوندی مطالعه فرماید:

گر التفات خداوندیش بیاراید
نگارخانه‌ی چینی و نقش ارتنگیست [ارژنگیست]
امید هست که روی ملال در نکشد
ازین سخن که گلستان نه جای دلتنگیست
علی الخصوص که دیباچه‌ی همایونش
به نام سعد ابوبکر سعد بن زنگیست

* * * *

دیگر عروس فکر من از بی جمالی سر بر نیارد و دیده‌ی یأس از پشت پای خجالت بر ندارد و در زمره‌ی صاحبدلان متجلی نشود مگر آنگه که متحلّی [آزاسته] گردد به زیور قبول امیرکبیر ِ عالم ِعادل ِمؤید مظفر منصور، ظهیر ِ سریر ِ سلطنت و مْشیر تدبیر مملکت [فرمانروای بزرگ دانای دادگز، نیرومند گردانیده و پیروزمند و یاری شده، پشتیبان تخت شاهی و رایزن کشورداری] کهف الفقرا، ملاذُ الغربا، مربّی الفضلا، محبُّ الاتقیا، افتخار آل فارس، یمینُ الملک، مَلک الخواص باربک، فخر الدولة والدین، غیاث الاسلام و المسلمین، عمدةُ الملوکِ و السلاطین، ابوبکر بنُ ابی نصر اطال الله عمرَه و اجل قدرَه و شرَح صدرَه و ضاعَف اجرَهْ [پناه درویشان و دورماندگان از وطن، پرورنده‌ی دانایان، دوست‌دار پرهیزکاران، فخر خاندان پارس، دست راست پادشاهی، مهتر خاصان درگاه،‌ رئیس دربار، افتحار دولت و دین، فریادرس اسلام و مسلمانان، تکیه‌گاه شاهان و سلطانان، ابوبکر بن ابی نصر که خدایش زندگانی دراز کناد و مرتبه‌اش بزرگ گرداناد و سینه‌ی او را گشاد داراد (دل او را خوش کند) و مزد کارهای نیک او را دو چندان دهاد. (خواجه فخرالدین ابوبکر وزیر باتدبیر اتابک ابوبکر بن سعد بودکه به دینداری و نیکوکاری شهرت داشت)] که ممدوح ِ اکابر ِ آفاقست و مجموع ِ مکارم اخلاق.

هر که در سایه‌ی عنایت اوست
گنهش طاعتست و دشمن دوست

به هر یک از سایر بندگان و حواشی خدمتی متعین [مخصوص] است که اگر در ادای برخی از آن تهاون [خوار شمردن] و تکاسل [سستی کردن] روا دارند در معرض خطاب آیند و در محل ِعتاب، مگر برین طایفه‌ی درویشان که شکر نعمت بزرگان واجبست و ذکر جمیل و دعای خیر و ادای چنین خدمتی در غیبت اولیتر است که در حضور، که آن بتصنع [چاپلوسی] نزدیک است و این از تکلّف دور.

پشت دوتای فلک، راست شد از خرّمی
تا چو تو فرزند زاد مادر ایام را
حکمت محض است اگر لطف جهان آفرین
خاص کند بنده ای، مصلحت عام را
دولت جاوید یافت هر که نکونام زیست
کز عقبش ذکر خیر زنده کند نام را
وصف ترا گر کنند ور نکنند اهل فضل
حاجت مشّاطه [آرایشگر] نیست روی دلارام را

* * * *

تقصیر و تقاعدی که در مواظبت خدمت ِ بارگاه ِ خداوندی می رود بنابر آنست که طایفه‌ای حکماء هندوستان در فضائل بزرجمهر سخن می گفتند به آخر جز این عیبش ندانستند که در سخن گفتن بطیء [درنگ کننده و آهسته] است یعنی درنگ بسیار می کند و مستمع را بسی منتظر باید بودن تا تقریر [گفتن] سخنی کند. بزرجمهر بشنید و گفت: اندیشه کردن که چه گویم به از پشیمانی خوردن که چرا گفتم.

سخندان ِ پرورده پیر کهن
بیندیشد آنگه بگوید سخن
مزن تا توانی بگفتار دم
نکو گوی گر دیر گویی چه غم؟
بیندیش و آنگه بر آور نفس
و زان پیش بس کن که گویند بس
به نطق آدمی بهتر است از دوابّ [جنبندگان]
دوابّ از تو به گر نگویی صواب

فَکَیفَ [پس چگونه است] در نظر اعیان حضرت خداوندی عزّ نصرُه [یاری‌گر او قوی باد] که مجمع اهل دلست و مرکز علمای متبّحر [بسیار دانا]، اگر در سیاقت [راندن و روان کردن] *4 آورده و شبه در جوهریان [گوهرفروشان] جوی نیرزد و چراغ پیش ِآفتاب پرتوی ندارد و مناره‌ی بلند [ستون بلند راهنمای مسافران که بر بالای آن چراغی می‌افروختند] بر دامن کوه الوند پست نماید.

هر که گردن به دعوی افرازد
خویشتن را بگردن اندازد
سعدی افتاده ایست آزاده
کس نیاید به جنگ افتاده
اول اندیشه وآنگهی گفتار
پای بست آمده است و پس دیوار

نخل بندی دانم ولی نه در بستان و شاهدی فروشم ولیکن نه در کنعان. لقمان را گفتند: حکمت از که آموختی گفت از نابینایان که تا جای نه بینند [تشخیص ندهند] پای ننهند. قدّم الخروجَ قبلَ الولوجُ [بیرون شدن را بر در آمدن پیش دار] مردیت بیازمای وانگه زن کن.

گرچه شاطر [چابک، زرنگ] بود خروس به جنگ
چه زند پیش ِ باز روئین چنگ
گربه شیر است در گرفتن موش لیک
موش است در مصاف پلنگ

اما به اعتماد سِعَتِ اخلاق [بزرگواری و گذشت] بزرگان که چشم از عوایب [عیب‌ها] زیردستان بپوشند در افشای جرائم کِهتران نکوشند، کلمه ای چند به طریق اختصار از نوادر و امثال و شعر و حکایات و سیر ملوک ماضی رحمهم الله [پتدشاهان گذشته که خدایشان رحمت کناد]، درین کتاب درج کردیم و برخی از عمر گرانمایه بر او خرج موجب تصنیف کتاب این بود و بالله التوفیق.

بماند سال ها این نظم و ترتیب
ز ما هر ذرّه خاک افتاده جایی
غرض نقشیست کز ما باز ماند
که هستی را نمی بینم بقایی
مگر صاحبدلی روزی به رحمت
کند در کار درویشان دعایی

اِمعان [دوراندیشی] نظر در ترتیب کتاب و تهذیب ابواب، ایجاز سخن مصلحت دید تا بر این روضه غنا [بستان بسیار درخت] و حدیقه غلبا [باغ درهم درخت و به هم پیوسته] چون بهشت هشت باب اتفاق افتاد از آن مختصر آمد تا به ملال نینجامد.

باب اول در سیرت پادشاهان
باب دوم در اخلاق درویشان
باب سوم در فضیلت قتاعت
باب چهارم در فواید خاموشی
باب پنجم در عشق و جوانی
باب ششم در ضعف و پیری
باب هفتم در تاثیر تربیت
باب هشتم در آداب صحبت

* * * *

درین مدت که ما را وقت، خوش بود
ز هجرت ششصدوپنجاه‌وشش بود
مراد ما نصیحت بود و گفتیم
حوالت با خدا کردیم و رفتیم

_____________________________
1*
از تاریکی به استعاره جهل و نادانی و از جمال به استعاره علم و معرفت پیامبر مراد است.

2*
ستایندگان زیور جمال او، کسانی که همواره به ذکر خداوند و تفکر و تعمل در حقایق می‌پردازند.

3*
[نیرو یافته از آسمان، پیروزمند بر دشمنان، بازوی سلطنت غالب، چراغ دین روشن جمال مردم، افتحار مسلمانی، سعد فرزند اتابک بزرگ. تا اینجا نعمت‌هایی که ذکر شد برای شاهزاده سعد بن ابوبکر بود و از این پس نعوت شاه ابوبکر را می‌شمارد. این شاهزاده دوازده روز پس از مرگ پدر در سال 658 در گذشت و تخلص شیخ اجل (سعدی) از نام همین شاهزاده است. اتابک بزرگ، شاهنشاه بزرگداشته، سرور شاهان تازی و جز تازی، فرمانروای خشکی و دریا، وارث پادشاهی سلیمان، پیروزی یافته از دین، ابوبکر سعد زنگی که خداوند بخت نیک آن دو را بر دوام داراد و بزرگی‌اشان را دوچندان کناد و فرجام آن دو را با هر نیکی قرین گرداناد -چون در سال 628 ابوبکر بن سعد کناره خلیج فارس را تا مرز هند به تصرف آورد، به لقب سلطان برّ و بحر خوانده شد و سی‌و‌چهارسال و چند ماه سلطنت کرد.]

* 4
[راندن و روان کردن] سخن دلیری کنم شوخی کرده باشم و بضاعت مْزجاة [اندک] به حضرت عزیز [لقب وزیر مصر قدیم که اشاره به آیه 89 سوره یوسف دارد: ای عزیز به ما و کسان ما زیان و گزند رسید و مایه‌ی تجارت اندکی آورده‌ایم]

از عرب‌ها و ضد عرب‌ها بنويسيم!

2008-12-07T19:09:00.009+03:30

سربرگ چيزي است كه اسد دوست قديمي وبلاگي‌ام پيش‌نهاد كرده‌است تا درباره‌اش بنويسيم. بازي وبلاگي و دعوت‌نامه‌اي رسمي!
چند روزي از اين ماجرا مي‌گذرد و راستش علاوه بر كارهاي بسياري كه بايد انجام مي‌شد فاصله‌اي را مي‌خواستم تا فكر كنم. درباره عرب‌ها چه مي‌دانم؟ آيا موافق ديدگاه اسد هستم يا خير؟
درستي يا نادرست بودن داستاني كه اسد در وبلاگش تعريف كرده مشخص نيست. اين ماجرا در كوي و برزن بر سر زبان‌هاست و از طرفي چون رسانه‌ها آزادي نوشتن چنين مطالبي را ندارند نمي‌توان فهميد تا چه حد ماجرا ساختگي يا مستند است. راستش برايم جاي تعجب هم داشت كه اسد عزيز چنان بر راوي ماجرا و زن بودنش تاكيد دارد كه انگار اين گفتار نمي‌تواند ازآن يك مرد باشد و خود اين مطلب مي‌تواند مناقشه برانگيز باشد!

اما از اين ماجرا كه بگذريم مي‌ماند يك موضوع كه پيشينه‌اي بسيار دارد - دست‌كم 1400 سال- و دو گروه كه در دو سوي خطي محكم و استوار ايستاده‌اند. البته گروه سومي هم وجود دارد : گروهي كه بر ايراني بودن خودشان پافشاري مي‌كنند و از سوي ديگر مراسم و يادبودهايشان را به سال قمري مي‌گيرند. و مسلمان بودنشان دليلي است براي ايستادن بر روي اين خط.
وقتي كه صحبت بر سر نژاد و قوم است. دو قومي كه همسايه‌اند: پارس‌ها و اعراب؛ و سابقه‌اي نه چندان دل‌چسب هم ميان آن دو برقرار است. چنين رفتار‌هايي دور از انتظار نيست. فراموش نكنيم كه حمله‌ي اعراب براي نخستين بار در صدر اسلام سبب به آتش كشيده شدن كتاب‌ها و اسناد هنري و فرهنگي اين سرزمين شد. از طرف ديگر هنوز ردپاي جنگ ايران وعراق و فجايعي كه سربازان عراقي در شهرهاي مرزي به بار آورده‌اند، پا برجاست. دوست خوزستاني‌من تعريف مي‌كرد كه دختران را در خرم‌شهر سر و ته زنده به گور كرده و به آن‌ها تجاوز كرده‌اند. درست است در جنگ حلوا قسمت نمي‌شود اما مسبب جنگ كدام سو بود؟ مي‌توانم حدس بزنم برخي از سربازان ايراني هم در آن سوي مرز چندان فرشته‌خو نبوده‌اند و توان بدني خود را هم‌چون ديگر مردان بر بدن زن‌ها فرود آورده‌اند و از نظر رواني آسودگي كوتاهي جسته‌اند. اما از ياد نبريم كه همين حوادث كينه‌ها را انباشته‌تر مي‌كند. شك ندارم اگر در حال حاضر عربستان يا عراق توان نظامي و پشتوانه بين‌المللي داشته باشند بدشان نيايد كه جنگي ديگر آغاز كنند. هنوز هم ما انسان‌ها با وجود پيشينه‌ي فرهنگي و گذراندن دبستان‌هاي فكري بسيار بر سر بعضي گزينه‌ها مانند پدرانمان رفتار مي‌كنيم. هنوز هم به خاطر مشتي دلار، جنگ‌خواه و برتري طلب هستيم. نمونه‌اش را مي‌توانيم اين روزها در عراق و افغانستان و هند و پاكستان ببينيم. امريكايي‌هاي بافرهنگ به بهانه‌ي از بين بردن تروريسم كه در واقع خودشان هستند از آن قاره به اين قاره لشكر كشي كرده‌اند. در اين دنياي چند ميلياردي تنها گروه كوچكي از نيك‌انديشان حضور دارند كه فرا مرزي، فرا نژادي و به دور از زياده‌طلبي تنها به آزادگي و جهاني برابر فكر مي‌كنند.
پس دور از انتظار هم نيست كه گروه قدرت‌مند براي حفظ سرچشمه‌هاي قدرت و پول آشفتگي‌ جهان را بيش‌تر سازد. تا اين‌جا من با اسد موافق هستم. اما با بخش ديگر نوشته‌اش هم‌سو نيستم.
او مي‌گويد: «عقاید نژادپرستانه ضدعرب در وبلاگستان بسیار بیشتر از عامه مردم در اجتماع است و این وحشتناک است!»
از نظر من عرب‌ستيزي فقط در وبلاگستان حضور ندارد. اگر بگوييم مردم در جامعه نگاه نژادپرستانه ندارند در گردابي عميق افتاده‌ايم. صاف و پوست‌كنده كه نگاه كنيم مي‌بينيم كه ما ايراني‌ها حتا نسبت به خودمان هم مرزبندي داريم و از طريق جوك‌سازي‌هاي قومي ريشه‌هاي اختلاف نژادي و نژاد برتر را عميق‌تر مي‌كنيم چنان كه كردها و تر‌ك‌ها و بلوچ‌ها در دلشان آرزوي استقلال داشته باشند. اگر بگوييم كار كار انگليس‌هاست هم راه به جايي نمي‌بريم و حتا خودمان را حقيرتر مي‌كنيم. چرا كه هنوز شعورمان به تجزيه و تحليل مسائلمان نمي‌رسد و استعمار - بخوانيد سرمايه‌داري، امريكا، انگليس و يا هر گزينه‌ مخالفي كه در ذهن بر اساس خط فكري خود داريد- ما را به هر سو كه مي‌خواهد مي‌برد. و اما اين ماجراي خط‌كشي‌ها فكر نمي‌كنم تنها براي ما باشد. مثلا الان ياد جوك‌هايي افتادم كه درباره‌ي اسكاتلندي‌ها مردمان انگليسي مي‌گويند. شايد مرا متهم به بيرون رفتن از حيطه بحث كنيد اما واقعيت اين است كه ماجراهاي اختلاف‌هاي نژادي به شكل شيرين و مفرحش در همين جوك‌ها نمايان مي‌شود.
حال برگرديم بر سر موضوع عرب‌ستيزي. ابتدا بايد عرب‌ستيزي را تعريف كرد. منظور چيست؟ از بين بردن قوم عرب تنها به خاطر اين‌كه از نژاد عرب هستند؟ آيا چنين تفكري در ميان ايرانيان گسترده است؟ يا منظور مبارزه با هجوم فرهنگ عرب و تنيده شدن آن با فرهنگ ايراني است؟ كه اگر گزينه دوم را انتخاب كنيم فكر مي‌كنم بيش‌تر مردم چه در دنياي مجازي و چه در دنياي واقعي موافق با اين گونه حركت هستند. از نظر من عرب‌ستيزي كينه‌اي است پنهان، بغضي فرو خورده و خشمي دروني كه در برابر نيروي قهار زاده‌ مي‌شود و گاه بحران‌هايي جدي مي‌آفريند.
دوست من مي‌نويسد: «... عاملانش در پوشش ملیت پرستی معمولا هدف‌های دیگری دنبال می‌کنند. به طور مثال از وصل کردن حکومت ایران به عرب‌ها، حقانیت سرکوب انسان فلسطینی‌ توسط رژیم اسرائیل را نتیجه می‌گیرند. زیر پرچم ایران باستان، خاک پرافتخار و حتی شاهنامه فردوسی، همسایه عرب را خوار می‌شمرند اما شیفته آمریکایی و اروپایی استعمارگر می‌شوند و چه بسا آرزوی حمله نظامی جرج بوش به ایران را نیز بر زبان آورده‌‌باشند.»
بايد بگويم كه از نظر من در اين نوشته چند موضوع درهم تنيده شده كه لزوما نتيجه يك‌ديگر نيستند. آن‌چه كه اسد در ميان روشنفكران به عنوان عرب‌ستيزي ياد مي‌كند با تحسين رژيم اسرائيل سرو كار ندارد و يا فلسطينيان را شايسته‌‌ي شرايطي اين چنين نمي‌داند. همان‌گونه كه براي حمله نظامي امريكا كف نمي‌زند‎؛ اگر شرايط جنگي ايجاد شود (فرقي نمي‌كند كه طرف مقابل عرب باشد يا امريكايي يا افغاني يا هر نژادي ديگر) با وجودي كه جنگ‌ستيزي را موافق افكارش نمي‌داند براي حفظ اقليم خود به جنگ خواهد رفت. مردم ايران با روندي كه در جامعه كنوني ايران بسيار رايج است و تكرار دوره‌اي از تاريخ ماست مبارزه مي‌كند. براي پاس‌داشت زبان و فرهنگ ايراني كه اين روزها در ميان كلمات عربي و مراسم‌هاي عزاداري و ... رو به نابودي و گم شدن دارند، مي‌كوشد. براي حفظ هويت خود مي‌جنگد و هرگز اين به معناي نابود شدن اعراب يا آروزي نابودي آن‌ها نيست. تنها برقرار ساختن مرز از بين رفته است. مرزي كه فرهنگ ايراني را شناسنامه مردمانش مي‌داند و بر هر جيزي كه سبب از بين رفتن آن باشد برمي‌آشوبد. تنها به نمونه‌اي همه‌گير در ايران بسنده مي‌كنم. نام‌گذاري كودكان با وجودي كه حكومت تبليغ بسيار زيادي براي نام‌گذاري عربي روي فرزندان مي‌كند ( با هديه دادن : مثلا در روز ولادت هر يك از امامان به كودكاني كه هم نام او باشند پولي هديه مي‌كنند.) و گاه مردم در ثبت‌احوال‌ها با فشار مامور ثبت مواجه مي‌شوند آمار نشان مي‌دهد كه مردم تمايل بيش‌تري براي نام‌هاي پارسي دارند.
از نظر من اين روشي منطقي است و آن را عرب‌ستيزي مي‌دانم اما نه به معناي جنگيدن با قوم عرب بلكه به معناي جنگيدن و جلوگيري از درهم‌شوندگي فرهنگ دو قوم. اين به معناي آن نيست كه از خواندن آثار انديشمندان عرب روي‌گردان باشم و يا بگويم هيچ آدم فرهيخته‌اي در جهان عرب وجود ندارد. گرچه خوش‌تر دارم آثار ديگر ملت‌ها را به زبان خودم بخوانم و فكر كنم از تنبلي ذاتي من سرچشمه مي‌گيرد.
در پايان بنا به رسم معمول در وبلاگستان وبلاگ‌هاي زير را به بازي دعوت مي‌كنم:
فرزان سجودي، داريوش آشوري، آشپزباشي، عباس معروفي، پژواك ترديدها ، خشايار الياسي، بابونه، مجنون، شهنام، پويا ، حباب، فروغ، خوابگرد، و ديگر دوستاني كه از اين‌جا گذر مي‌كنند.

كساني كه تا به حال نوشته‌اند:

عبدالقادر بلوچ، محمد آقازاده ، شبنم فكر، ماهگون، پويا، مجنون

16 آذر، روز دانشجو، مرور خاطره‌هاي خاك گرفته

2008-12-06T22:57:00.003+03:30

امروز صبح كه بيدار شدم با خودم گفتم شانزدهم آذر است. روز اعتراض و دفاع از حق دانشجو به عنوان نسلي آگاه و بيدار. اعتراضي كه نفس اوست و شريان اصلي تفكر، پاسخ به عمل دولت‌مردان، نقد و زير ذره‌بين گذلشتن‌ عمل‌كرد آن‌ها. با خود تكرار مي‌كنم، شانزده آذر ... خاطرات از نظرم مي‌آيند و مي‌روند. با حسي كه دور از حس نوستالژي نسبت به دوران دانشجويي نيست، به سمت دانشگاه مي‌روم. در خيابان شانزده آذر قدم مي‌زنم. سال 32 و كشته شدن دانشجويان را در اين خيابان تصور مي‌كنم و بعد زنجيره‌ها يكايك از پي هم مي‌آيند و مرا به اكنون پيوند مي‌دهند. به سال‌هاي دانشجويي خودم كه در دوران خاتمي گذشت و ما براي برگزاري يادبود و اعتراض از امروز آزادتر بوديم . هم زمان ياد 18 تير هم مي‌افتم و مي‌بينم كه دور از انصاف است اگر خاتمي را اميركبير معاصر بدانم. چنان كه طرف‌دارانش اين روزها از او چون اسطوره‌اي بي عيب و نقص ياد مي‌كنند. در هر شكل فرآيند حقوق دانشجويي به شكلي دردآور در دايره‌اي كه حلقه‌اش هر روز بسته‌تر مي‌شود، گذر مي‌كند. امروز خيابان سوت و كور است و رفت و آمد بي صداي دانشجويان كه دور از تصور هم نيست با خود خاك غم مي‌گستراند. انگار هر سال آزادي را در سراشيبي مي‌غلتانيم و ديگر از آن چيزي باقي نمانده‌است. چيزي جز صدايي موهوم در پرواز پرنده‌اي هراسان كه بر فراز درخت‌هاي اين خيابان گذر مي‌كند.

دعوت

2008-12-01T20:54:00.003+03:30

دوستی از دست رفته

2008-11-30T14:49:00.008+03:30

هرچند پیرمردی بسیار خونگرم بود و به راستی با هم رفیق شده بودیم ولی ترکش ‌کردم. طفلک هر بار که نزدش ‌‌رفتم چون یکی از اعضای فامیل استقبالم ‌کرد. همین بی‌شیله پیلگی‌ پیرمرد بود که بر عذاب وجدانم می‌افزود.

کمی‌ بعد روز تولدم کارت تبریکی از او دریافت کردم و شرمندگی‌ من به اوج خود رسید. شاید به همین خاطر دوماه بعد که به طور تصادفی در فروشگاهی دیدمش از فرط خجالت خود را پنهان ساختم تا چشمم توی چشمش نیافتد. به راستی نمی‌دانستم اگر علت جفاکاریم را بپرسد چه جوابی بدهم.

اما بر خلاف من او دوستی وفادار بود. سال بعد هم روز تولدم را فراموشم نکرد. دوباره برایم کارت فرستاد. تبریک گفته و نوشته بود: "هرچند حدس می‌زنم اوقاتی که با هم داشتیم برای تو لذت بخش نبوده، ولی من از هرلحظه باهم بودن لذت بردم و امیدوارم بتوانیم به زودی صحبت‌های خاطره‌ برانگیز را از سر بگیریم."

می‌توانید حال مرا حدس بزنید؟ خودتان مجسم کنید عذاب وجدان و شرمنده‌گی‌ام تا چه حد بود؟ اعتراف می‌کنم که فکر نمی‌کردم اینقدر به من علاقه‌مند شده باشد و یا آن گپ زدنها اینقدر برای او اهمیت داشتد، لعنت به من... چطور دلم آمد پیرمرد بیچاره را بی‌ هیچ خبری ترک کنم؟ به عنوان یک انسان از خودم خجالت ‌‌کشیدم.
پیرمرد با این نامه خاطرات قدیم را دوباره در من زنده کرد، یادش به خیر، هربار نزدش بودم گفتگویمان حسابی گرم می‌شد. یعنی بیشتر مواقع او با صدایی گرم و رسا حرف می‌زد. من معمولا تنها با حرکات چشم و یا گاه با تکان مختصر سر حرف‌هایش را تصدیق می‌کردم. گاه نیز که دستش توی دهانم نبود از فرصت استفاده کرده و تند تند نظراتم را راجع به موضوع مورد بحث بیان می‌کردم.

تصمیم گرفتم برایش نامه‌ای بنویسم و دلایلم را توضیح دهم. بله، باید لااقل می‌نوشتم و کارم را توضیح می‌دادم، این حکم وظیفه و شرط انسانیت بود. کاغذ و قلم هم برداشتم ولی دستم به نوشتن نرفت. اصلا بعد از دوسال که بی‌خبر گذاشتم و رفتم حالا او را چطور خطاب کنم؟ خودمانی بنویسم یا رسمی؟ و اصلا چه بنویسم که آزردگی پیرمرد افزون نشود؟ هر چه تلاش کردم فکرم آشفته‌تر و وجدانم ناراحت‌تر شد. در نتیجه نامه‌‌ای نفرستادم ولی ماه بعد دوباره به تصادف دیدمش. این بار با همسرش مشغول خرید بود. با خود گفتم "فرصت را باید غنیمت شمرد" و مستقیم به سویش رفتم. فکر کردم رک و راست حقیقت را بهش بگویم. بگویم، دوست عزیزم، من هم خیلی علاقه‌مندم رابطه دوستی ما ادامه یابد و به همین جهت ترجیح می‌دهم که این رابطه خارج از روابط کاری شما باشد...
اما او رفتارش یک طوری بود، انگار مرا بجا نیاورد؟! لبخندی گل و گشاد بر لب مستقیم به سویش رفتم، اما او نیم نگاهی به من انداخت، بعد زود رویش را برگرداند و دوباره مشغول صحبت با همسرش شد. فهمیدم از دستم ناراحت است. اعتماد به نفسم را از دست دادم. فکر اینجایش را نکرده بودم. حق هم داشت ناراحت باشد...
راهم را کج کردم و دستی را که برای احوالپرسی آماده شده بود دوباره در جیب کردم.

وقتی در سومین سال جدایی‌امان بار دیگر کارت تبریک زیبایش رسید و دوباره از ایام قدیم و از بی‌وفایی من و اوقات خاطره انگیز صحبت کرد، دیگر طاقتم طاق شد. تصمیم قطعی را گرفتم. هر طور شده باید خود را از این برزخ نجات دهم. باید برای آسوده کردن وجدان خودم هم که شده بروم پیشش و مسئله را روشن کنم. باید رک و راست بهش بگویم دوست عزیزم، شما هر چند انسانی دوست داشتنی هستید ولی پزشک خوبی نیستید. من به شخص شما علاقه قلبی دارم ولی از لحاظ توانایی کاری متاسفانه به یکی دیگر از همکارانتان بیشتر اعتماد کرده‌ام، لطفا ببخشید مرا! ... فکر کردم اگر مجاب شود خود و خانمش را برای آخر هفته دعوت ‌می‌کنم شب ‌نشینی تا یک دل سیر گپ بزنیم، راستش را بگویم که حودم هم دلم برای صدای گرم و رسای پیرمرد تنگ شده بود.

فردا صورت را دوتیغه زدم، کفش و کلاه کردم و راهی شدم. اما به محض ورودم به مطب با منشی بی‌حوصله دعوایم شد. هنوز دهان بازنکرده توی ذوقم زد که "چرا قبلا وقت نگرفته‌ای!" در اتاق انتظار بیماران ردیف هم نشسته بودند. سعی کردم برایش توضیح دهم که با خود دکتر کار دارم. بروبر خیره نگاهم ‌کرد. بی‌حوصلگیش بیشتر دستپاچه‌ام می‌کرد.

- "بله می‌دانم، ولی باید وقت بگیرید!" و مشغول مونیتور و ماوس شد تا برایم در هفته‌های آینده وقت خالی پیدا کند. من اینبار آهسته و با پچ پچ گفتم نه، نه، من اکنون پیش یک دندان پزشک دیگر می‌روم... دکتر خودشان در جریان هستند!

چندتا از مریض‌ها سرک کشیدند که مبادا خودم را خارج از نوبت جا بکنم. ناچار کارت تبریک را درآوردم نشان منشی دادم: " ما از دوستان قدیم هستیم، ملاحظه می‌فرمایید؟ دکتر لطف کردند و برایم فرستادند و ‌خواستم ضمن تشکر... منشی نگاه علی‌السویه و گذرایی به کارت انداخت و دوباره با بی‌حوصله‌‌گی به من زل زد. حرف توی دهانم ماسید. یکی از وردست‌های دکتر، خانم جوانی با روپوش سفید کنجکاو شده و به نظاره ایستاده بود، نزدیک شد، کارت را از دستم گرفت نگاهی به آن انداخت و نگاه تندی نیز به من و خندید. بعد دم گوش منشی هم چیزی گفت که ناگهان آثار خستگی از چهره ایشان نیز رخت بربست. خنده‌کنان از سرتا پایم را ورانداز می‌کردند. در این بین دکتر نیز پیدایش شد. جوانی بود سی‌ساله با اندامی متوسط، قیافه‌ای جدی و حرکاتی تند و پرانرژی...

پیرمرد سه سال و نیم پیش، حتی قبل از اینکه من دندانپزشک‌ام را عوض کنم، خود را بازنشست کرده و مطب را همراه با بیمارانش به دندان پزشک جوانی سپرده بود. این پزشک جوان با عطف به بینش‌های نوین مدیریت معتقد به رابطه‌ای امروزی‌تر با بیماران (یا به زعم همان بینش‌، بیزنس پارتنرهای) خویش بود. سیستم بایگانی مطب که اکنون رایانه‌ای بود و روز تولد بیماران را یک هفته پیشتر به منشی خبر می‌داد. منشی به آدرس بیمار (یا همان شریک بازرگانی مطب؟) کارت تبریکی می‌فرستاد. اما متن این کارت تبریکها را خود دکتر به کمک مشاور اقتصادی مطب تهیه کرده بوند. آنها با توجه به این که مطب دندانپزشکی برای هیچ کس یادآور اوقات خوش نیست، تصمیم می‌گیرند با نوشتن متنی "خودمانی" در کارت تبریک‌ها ‌‌گویا خاطره ناخوش آیند صدای مته را در ذهن مشتریان کمرنگتر کنند! متنی که سه سال تمام همچون مته‌ای وجدان مرا عذاب داد.

تاريخ بيهقي - بر دار كردن حسنك وزير

2008-11-25T04:10:00.013+03:30

تاريخ بيهقي

ابوالفضل بيهقي

درباره نویسنده

ابوالفضل محمد بن حسين بيهقي(385-470ق) نويسنده و مورخ در قريه حارث آباد بيهق به‌دنيا آمد. بعد از كسب فضايل در نيشابور به ديوان رسايل محمودي راه جست و در خدمت خواجه بونصر مشكان به كار پرداخت.هم‌چنان در خدمت سلاطين غزنوي بود تا در زمان عزالدوله عبدالرشيد که در سال 440 ق سلطنت يافت چندي صاحب ديوان انشا گرديد، اما به تهمت حاسدان معزول شد و در سال 443 ق که طغرل بر عبدالرشيد خروج کرد و او را کشت، بيهقي با جمعي ديگر از درباريان زنداني شد و يک سال در زندان بود. ابولفضل در اواخر سلطنت فرخزاد از کارهاي ديواني کناره گرفت تا اين‌که در سال 470 وفات يافت. مهم‌ترين اثر بيهقي تاريخ اوست که از امهات کتب تاريخ و ادب فارسي است در شرح سلطنت آل سبکتکين در سي مجلد که در آن از تشکيل دولت غزنوي تا اوايل سلطان ابراهيم ابن مسعود سخن رفته‌است، اما اکنون فقط قسمتي از آن که مربوط به سلطنت مسعود بن محمود غزنوي و تاريخ خوارزم از زوال دولت آل مامون و افتادن آن به دست سلطان محمود و حکومت آلتون تاش حاجب، در آن سامان تا غلبه سلاجقه، موجود است. درباره‌ي سبک وشيوه‌ي نگارش اين کتاب و مؤلف آن سخن بسيار گفته و نوشته‌اند و از ميان همه‌ي آنها به قول استاد فياض بيهقي‌شناس مشهور بسنده مي‌کنيم که مي‌گفت بيهقي گزارشگر حقيقت بود. علاوه بر اين کتاب، ابن فندق، کتاب ديگري به نام زينته الکتاب در آداب کتابت بدو نسبت داده‌است.

معرفي كتاب

تاريخ نگارش در حدود 450 ـ 460 هـ . "ابوالفضل محمد بن حسين كاتب بيهقيِ نوزده سال منشي ديوان رسائل غزنويان بود و تاريخ عمومي جامعي درباره‌ي دنياي معلوم عصر خود نوشته بود كه به‌ گفته‌ي بعضي سي مجلد بوده‌است و اكنون فقط آن‌چه راجع به‌ عهد سلطان مسعود غزنوي مي‌باشد در دست است‌ـ كه به‌ تاريخ مسعودي و يا "تاريخ بيهقي" معروف است. ابوالفضل بيهقي نوشتن اين تاريخ را در سال 451 هـ. ق. آغاز كرد. وي در سال 470 وفات يافت. در اين كتاب مؤلف اسناد و مداركي آورده كه ترجمه از عربي است و غالباً تأثير نحو عربي در آن‌ها محسوس مي‌باشد.

--------------------------------------------------

بر دار كردنِ حسنك وزير

فصلي خواهم نبشت، در ابتداي اين حالِ بر دار كردن اين مرد و پس به‌ شرحِ قصه شد:

امروز كه من اين قصه آغاز مي‌كنم، در ذي‌الحجه سنه خمسين واربعمائه، در فرخ روزگارِ سلطانِ معظم ابوشجاع فرخزاد ابن ناصر دين الله، از اين قوم كه من سخن خواهم راند يك دو تن زنده‌اند، در گوشه‌اي افتاده، و خواجه بوسهل زوزني چند سال است تا گذشته شده است و به پاسخ آن كه از وي رفت، گرفتار. و ما را با آن كار نيست، هر چند مرا از وي بد آمد، به هيچ حال. چه، عمر من به شصت و پنج آمده و بر اثر وي مي‌ببايد رفت. و در تاريخي كه مي‌كنم سخنی نرانم كه آن به تعصبي و تزبدي كشد و خوانندگان اين تصنيف گويند: «شرم باد اين پير را!» بل كه آن گويم كه تا خوانندگان با من اندر اين موافقت كنند و طعني نزنند.

اين بوسهل مردي امامزاده و محتشم و فاضل و اديب بود، اما شرارت و زعارتي [بدخویی] درطبع وي مؤكد شده. و با آن شرارت دلسوزي نداشت و هميشه چشم نهاده بودي تا پادشاهي بزرگ و جبار بر چاكري خشم گرفتي و آن چاكر را لت [ سیلی] زدي و فرو گرفتي، اين مرد از كرانه بجستي و فرصتي جستي و تضريب كردي و المي بزرگ به اين چاكر رسانيدي و آن‌گاه لاف زدي كه « فلان را من فرو گرفتم.» ( و اگر كرد، ديد و چشيد.) و خردمندان دانستندي كه نه چنان است و سري مي‌جنبانيدندي و پوشيده خنده مي‌زدندي كه « وی گزاف گوی است.» جز استادم كه وی را فرو نتوانست برد، با آن همه حيلت كه در باب وي ساخت. از آن در باب وي به كام نتوانست رسيد كه قضاي ايزد با تضريب‌هاي وي موافقت و مساعدت نكرد. و ديگر كه بونصر مردي بود عاقبت نگر: در روزگار امير محمود، بي‌آن‌كه مخدوم خود را خيانتي كرد، دل اين امیر مسعود را نگاه داشت، به همه‌ي چيزها -كه دانست تخت ملك پس از پدر وی را خواهد بود.

و حال حسنك ديگر بود- كه بر هواي امير محمد و نگاه داشتِ دل و فرمانِ محمود، اين خداوندزاده را بيازرد و چيزها كرد و گفت كه اكفا [مردمان] آن‌ را احتمال نكنند، تا به‌ پادشاه چه رسد. همچنان‌كه جعفر برمكي و اين طبقه وزيري كردند به روزگار هارون الرشيد و عاقبت كار ايشان همان بود كه از آنِ اين وزير آمد. و چاكران و بندگان را زبان نگاه بايد داشت با خداوندان- كه محال است روباهان را با شيران چخيدن. و بوسهل با جاه و نعمت و مردمش، در جنب حسنك يك قطره آب بود از رودي. فضل جاي ديگر نشیند. اما چون تعدي‌ها رفت از وي، يكي آن بود كه عبدوس را گفت « اميرت را بگوي كه من آن‌چه كنم به فرمان خداوند خود مي‌كنم. اگر وقتي تخت ملك به تو رسد، حسنك را بردار بايد كرد.»

لاجرم چون سلطان پادشاه شد، اين مرد بر مركب چوبين [تابوت] نشست. و بوسهل و غير بوسهل در اين كيستند؟ كه حسنك عاقبت تهور و تعدي خود كشيد.

چون حسنك را از بُست [ منطقه‌ای از بلوک نیشابور] به هرات آوردند، بوسهل زوزني او را به عليِ رايض، چاكر خويش، سپرد. و رسيد به او از انواع استخفاف آن‌چه رسيد - كه چون بازجْستي نبود كار و حال او را، انتقامها و تشَفّي‌ها [شفا یافتن از خشم] رفت. و به آن سبب، مردمان زبان بر بوسهل دراز كردند كه «زده و افتاده را توان زد. مرد آن است كه گفته‌اند العفو عند القدره به كار تواند آورد.»

و چون امير مسعود، از هرات قصد بلخ كرد، علي رايض حسنك را به بند مي‌برد و استخفاف مي‌كرد و تشفّي و تعصّب و انتقام مي‌بود، هر چند مي‌شنودم از علي ( پوشيده وقتي مرا گفت) كه « از هر چه بوسهل مثال داد از كردار زشت در باب اين مرد، از ده يكي كرده آمدي و بسيار محابا رفتي» و به بلخ، در امير مي‌دميد كه « ناچار حسنك را بردار بايد كرد.» و امير بس حليم و كريم بود، جواب نگفتي.

و معتمد عبدوس گفت (روزي، پس از مرگ حسنك، از استادم شنودم ) كه امير بوسهل را گفت « حجتي و عذري بايد،‌ بكشتن اين مرد را.»

بوسهل گفت «حجت بزرگ‌تر كه مرد قرمطي است و خلعت مصريان استَد، تا اميرالمؤمنين القادر بالله بيآزرد و نامه از امير محمود باز گرفت و اكنون، پيوسته از اين مي‌گويد. و خداوند ياد دارد كه به نشابور رسولِ خليفه آمد و لوا و خلعت آورد و منشور و پيغام در اين باب بر چه جمله بود. فرمان خليفه در اين باب نگاه بايد داشت.»

امير گفت « تا درين باب بينديشم.»

پس از اين‌ هم استادم حكايت كرد از عبدوس (كه با بوسهل سخت بد بود) كه چون بوسهل در اين باب بسيار بگفت، يك روز خواجه احمد حسن را چون از بار باز مي‌گشت، امير گفت كه «خواجه تنها به طارَم بنشيند كه سوي او پيغامي‌ست بر زبان عبدوس!»

خواجه به طارم رفت و امير مرا بخواند و گفت «خواجه احمد را بگوي كه حال حسنك بر تو پوشيده نيست كه به روزگار پدرم چند درد در دل ما آورده است. و چون پدرم گذشته شد، چه قصدها كرد بزرگ در روزگار برادرم، وليكن بنرفتش. و چون خداي عزّوجل به آن آساني تخت و ملك به ما داد، اختيار آن است كه عذر گناهان بپذيریم و به گذشته مشغول نشویم. اما دراعتقاد اين مرد سخن مي‌گويند به آن كه خلعت مصريان بستد به رغم خليفه و اميرالمؤمنين بيآزرد و مكاتبت از پدرم بگسست و مي‌گويند رسول را كه به نشابور آمده بود و عهد و لوا و خلعت آورده، پيغام داده بود كه حسنك قرمطي است، وي را بر دار بايد كرد. و ما اين به نشابور شنيده بوديم و نيكو ياد نيست. خواجه اندرين چه بيند و چه گويد؟»

چون پيغام بگزاردم، خواجه ديري انديشيد، پس مرا گفت «بوسهل زوزني را با حسنك چه افتاده است كه چنين مبالغتها در خون او گرفته‌است؟»

گفتم «نيكو نتوانم دانست. اين مقدار شنوده‌ام كه يك روز بر سراي حسنك شده بود- به روزگار وزارتش- پياده و به دُرّاعه، [نوعی جامه فراخ برای شیوخ] پرده‌داري بر وي استخفاف كرده بود و وي را بينداخته.»

گفت «اي سبحان‌الله! اين مقدار شَقر [دلخوري] را چه دردل بايد داشت؟» پس، گفت «خداوند را بگوي كه در آن وقت كه من به قلعت كالَنجَر بودم بازداشته و قصد جان من كردند و خداي عزّوجل نگاه داشت، نذرها كردم و سوگندان خوردم كه در خون كس، حق و ناحق، سخن نگويم. به آن وقت كه حسنك از حج به بلخ آمد و ما قصد ماوراءالنهر كرديم و با قدَرَخان ديدار كرديم، پس از بازگشتن به غزنين، مرا بنشاندند و معلومم نه كه در باب حسنك چه رفت و امير ماضي با خليفه سخن بر چه روي گفت. بونصر مُشكان خبرهاي حقيقت دارد. از وي باز بايد پرسيد. و اميرخداوند پادشاه است، آن‌چه فرمودني‌ست بفرمايد - كه اگر بر وي قرمطي‌گری درست گردد، در خون وي من سخنی نگويم. تا نگویند که مرا درين مالش مرادي بوده است. و پوست باز كرده به آن گفتم كه تا مرا در باب وی سخن گفته نيايد - كه من از خون همه جهانيان بيزارم. و هر چند چنين است، نصیحت از سلطان بازنگيرم (كه خيانت كرده باشم) تا خون وي و هيچ كس نريزد البته- كه خون ريختن كار بازي نيست.»

چون اين جواب باز بردم، سخت دير انديشيد. پس گفت «خواجه را بگوي: آنچه واجب باشد فرموده آيد.»

خواجه برخاست و سوي ديوان رفت. در راه مرا (كه عبدوسم) گفت « تا بتواني، خداوند را بر آن دار كه خونِ حسنك ريخته نيايد- كه زشت نامي تولد گردد.»

گفتم «فرمانبردارم.» و بازگشتم و با امير بگفتم.

قضا در كمين بود، كارِ خويش مي‌كرد.

و پس از اين، مجلسي كرد با استادم. او حكايت كرد كه در آن خلوت چه رفت:

گفت امير پرسيد مرا از حديث حسنك، پس از آن حديث خليفه، و گفت «چه گويي در دين و اعتقاد اين مرد و خلعت ستدن از مصريان؟»

من در ايستادم و و رفتن به حج تا آن‌گاه كه از مدينه، به واديُ‌القُري، باز گشت بر راه شام و خلعت مصري بگرفت و ضرورت ستدن و از موصل راه گردانيدن و به بغداد باز نشدن و خليفه را به دل آمدن كه مگر اميرمحمود فرموده است، همه به‌تمامي شرح كردم.

امير گفت «پس، از حسنك در اين باب چه گناه بوده است؟ - كه اگر راه باديه آمدي، در خون آن همه خلق شدي.»

گفتم «چنين بود. وليكن خليفه را چند گونه صورت کردند تا نیک آزار گرفت و از جای بشد و حسنک را ” قَرمَطي“ خواند. و در اين معني مكاتبات و آمد و شد بوده است. اميرماضي، چنان‌ كه لجوجي و ضُجرت [تنگدلی] وي بود، يك روز گفت به اين خليفه‌ي خرف شده ببايد نبشت كه من از بهر قدر عباسيان انگشت در كرده‌ام [در کاری سخت جستجو کردن، نیک تفحص کردن] در همه جهان و قرمطي مي‌جويم و آن‌چه يافته آید و درست گردد، بر دار مي‌كشند و اگر مرا درست شدي كه حسنك قرمطي است، خبر به اميرالمؤمنين رسيدي كه در باب وي چه رفتي، وي را من پرورده‌ام و با فرزندان و برادران من برابر است و اگر وي قرمطي است، من هم قرمطي باشم. هر چند آن سخن پادشاهانه بود، به ديوان آمدم و چنان نبشتم نبشته‌اي كه بندگان به خداوندان نويسند. و آخر، پس از آمد و شد بسيار، قرار بر آن گرفت كه آن خلعت كه حسنك استده بود و آن طرايف [چیزهای لطیف خوش] كه نزديك اميرمحمود فرستاده بودند آن مصريان، با رسول ببغداد فرستد تا بسوزند. و چون رسول باز آمد، امير پرسيد كه «آن خلعت و طرايف به كدام موضع سوختند؟»- كه امير را نيك درد آمده بود كه حسنك را قرمطي خوانده بود خليفه. و با آن همه، وحشت و تعصب خليفه زيادت مي‌گشت، اندر نهان، نه آشكارا تا امير محمود فرمان يافت. بنده آن‌چه رفته است، به تمامي باز نمود.»

گفت «بدانستم.»

پس ازين مجلس نيز، بوسهل البته فرو نايستاد از كار.

روز سه شنبه، بيست و هفتم صفر، چون بار بگسست، امير خواجه را گفت «به طارم بايد نشست- كه حسنك را آن‌جا خواهند آورد، با قضات و مُزّكيان [گواهي‌دهنده به راست‌گويي شاهدان در دادگاه]، تا آن‌چه خريده آمده است، جمله به نام ما قباله نبشته شود و گواه گيرد بر خويشتن.»

خواجه گفت «چنين كنم.» و به طارم رفت.

و جمله خواجه‌شماران (خواجه‌گان) و اعيان و صاحب ديوان رسالت و خواجه بوالقاسم كثير (هر چند معزول بود) و بوسهل زوزني و بوسهل حَمدَوي، همه آن‌جا آمدند. و اميردانشمند نبيه [مشهور] و حاكم لشكر را - نصر خلف - آن‌جا فرستاد. و قضات بلخ و اشراف و علما و فقها و معدلان [آنکه گواهی به عدالت کسی دهد] و مُزّكيان، كساني كه نامدار و فراروي بودند، همه آن‌جا حاضر بودند و بنشسته.

چون اين كوكبه راست شد، من كه بوالفضلم و قومي، بيرون طارم، به دكانها بوديم نشسته، در انتظار حسنك. يك ساعت بود، حسنك پيدا آمد. بي‌بند. جبّه‌اي داشت حِبري رنگ، با سياه مي‌زد، خَلَق‌گونه [کهنه]. دُرّاعه و ردائي سخت پاكيزه و دستاري نشابوري، ماليده [برهم نهاده شده و مرتب]. و موزه ميكائيلي نو در پاي و موي سر باليده [بلند شده]، زير دستار پوشيده كرده، اندك مايه پيدا مي‌بود. و والي حرس با وي و علي رايض و بسيار پياده، از هر دستي. وي را به طارم بردند.

و تا نزديك نماز پيشين [نماز ظهر] بماند. پس، بيرون آوردند و به حرس باز بردند. و بر اثر وي، قضات و فقها بيرون آمدند. اين مقدار شنودم كه دو تن با يك ديگر مي‌گفتند كه «خواجه بوسهل را بر اين كه آورد؟- كه آب [آبرو] خويش ببرد.»

بر اثر، خواجه احمد بيرون آمد، با اعيان، و به خانه‌ي خويش باز شد.

و نصر خَلَف دوست من بود، از وي پرسيدم كه «چه رفت؟»

گفت كه «چون حسنك بيامد، خواجه بر پاي خاست، چون او اين مكرمت بكرد، همه، اگر خواستند يا نه، بر پاي خاستند.

بوسهل زوزني بر خشم خود طاقت نداشت. برخاست، نه تمام، و بر خويشتن مي‌ژكيد.

خواجه احمد او را گفت كه «در همه كارها ناتمامي.»

وي نيك از جاي بشد.

و خواجه‌ي بزرگ حسنك را هر چند خواست كه پيش وي نشيند، نگذاشت و بر دست راست من نشست. و بر دست راست، خواجه بوالقاسم كثير و بونصر مشكان را بنشاند. (هر چند ابوالقاسم كثير معزول بود، اما حرمتش سخت بزرگ بود.) و بوسهل بر دست چپ خواجه. از اين نيز سخت‌تر بتابيد.

و خواجه‌ي بزرگ روي به حسنك كرد و گفت «خواجه چون مي‌باشد و روزگار چگونه مي‌گذارد؟»

گفت «جاي شكر است.»

خواجه گفت «دل شكسته نبايد داشت- كه چنين حال‌ها مردان را پيش آيد. فرمان‌برداري بايد نمود به هر چه خداوند فرمايد- كه تا جان در تن است، اميد صد هزار راحت است و فرج است.»

بوسهل را طاقت برسيد. گفت كه «خداوند را كرا كند كه با چنين سگ قرمطي كه بر دار خواهند كرد به فرمان اميرالمؤمنين، چنين گفتن؟»

خواجه به خشم در بوسهل نگريست.

حسنك گفت «سگ ندانم كه بوده است؟ خاندان من و آن‌چه مرا بوده است از آلت و حشمت و نعمت، جهانيان دانند. جهان خوردم و كارها راندم و عاقبت كار آدمي مرگ است. اگر امروز اجل رسيده است، كس باز نتواند داشت كه بر دار كشند يا جز دار- كه بزرگ‌تر از حسين علي نيم. اين خواجه كه مرا اين مي‌گويد، مرا شعر گفته است و بر در سراي من ايستاده است. اما حديث قرمطي، به ازين بايد- كه او را باز داشتند به اين تهمت، نه مرا. و اين معروف است. من چنين چيزها ندانم.»

بوسهل را صفرا بجنبيد و بانگ برداشت و فرا دشنام خواست شد، خواجه بانگ بر او زد و گفت «اين مجلس سلطان را كه اين‌جا نشسته‌ايم هيچ حرمت نيست؟ ما كاري را گِرد شده‌ايم. چون ازين فارغ شويم، اين مرد پنج شش ماه است تا در دست شماست، هر چه خواهي بكن!»

بوسهل خاموش شد و تا آخر مجلس سخن نگفت.

و دو قباله نبشته بودند همه‌ي اسباب و ضياع [خواسته، زمین و آب و درخت] حسنك را به جمله، ازجهت امیر، و يك يك ضياع را نام بر وي خواندند و وي اقرار كرد به فروختن آن به طوع و رغبت و آن سيم كه معين كرده بودند بستد. و آن كسان گواهي نبشتند و حاكم سِجل كرد در مجلس و ديگر قضات نيز،‌ علي‌الرسم في امثالها.

چون ازين فارغ شدند، حسنك را گفتند باز بايد گشت. و وي روي به خواجه كرد و گفت «‌ زندگاني خواجه‌ي بزرگ دراز باد! به روزگار سلطان محمود، به فرمان وي،‌ در باب خواجه ژاژ مي‌خاييدم كه همه خطا بود. از فرمانبرداري چه چاره داشتم؟ به ستم وزارت مرا دادند و نه جاي من بود. به باب خواجه هيچ قصدي نكردم و كسان خواجه را نواخته داشتم.» پس، گفت «من خطا كرده‌ام و مستوجب هرعقوبت هستم كه خداوند فرمايد، وليكن خداوند كريم مرا فرو نگذارد. و دل از جان برداشته‌ام. از عيال و فرزندان انديشه بايد داشت. و خواجه مرا بِحِل [حلال کند] كند.» و بگريست.

حاضران را بر وي رحمت آمد. و خواجه آب در چشم آورد و گفت «از من بحلي. و چنين نوميد نبايد بود- كه بهبود ممكن باشد. و من انديشيدم و پذيرفتم از خداي عزّوجَل: اگر قضايي‌ست بر سر وي، قوم او را تيمار دارم.»

پس حسنك برخاست و خواجه و قوم برخاستند.

و چون همه بازگشتند و برفتند، خواجه بوسهل را بسيار ملامت كرد و وي خواجه را بسيار عذر خواست و گفت « ‌با صفراي خويش برنيامدم.»

و اين مجلس را حاكم لشكر و فقيه نبيه به امير رسانيدند. و امير بوسهل را بخواند و نيك بماليد كه «گرفتم كه بر خون اين مرد تشنه‌اي. وزير ما را حرمت و حشمت بايستي داشت.»

بوسهل گفت «از آن ناخويشتن‌شناسي كه وي با خداوند در هرات كرد در روزگار اميرمحمود ياد كردم، خويش را نگاه نتوانستم داشت. و بيش چنين سهو نيفتد.»

و از خواجه‌ي عميد عبدالرزاق شنودم كه اين شب كه ديگر روز آن حسنك را بردار می‌كردند بوسهل نزديك پدرم آمد، نماز خفتن (نماز عشا). پدرم گفت: "چرا آمده‌اي؟". گفت: "نخواهم رفت، تا آنگاه كه خداوند بخسپد، كه نبايد رقعتي (نامه) نويسد به سلطان، در باب حسنك، به شفاعت" پدرم گفت: "بنوشتمي، اما شما تباه كرده‌ايد و سخت ناخوبست ـ و بجايگاه خواب رفت"

و آن روز و آن شب تدبير بر دار كردن حسنك در پيش گرفتند و دو مرد پيك راست كردند، با جامه‌ی پيكان، كه از بغداد آمده‌اند و نامه خليفه آورده، كه حسنك قرمطي را بر دار بايد كرد و بسنگ ببايد كشت، تا بار ديگر بر رغم خلفا هيچ كس خلعت مصري نپوشد و حاجيان را در آن ديار نبرد.

چون كارها ساخته آمد، ديگر روز، چهارشنبه، دو روز مانده از صفر، امير مسعود بر نشست و قصد شكار كرد و نشاط سه روزه، با نديمان و خاصگان و مطربان و در شهر خليفت شهر را فرمود، داري زدن بر كران مصلاي بلخ، فرود شارستان و خلق روي آنجا نهاده بودند. بوسهل برنشست و آمد تا نزديك دار و بر بالائي ايستاد و سواران رفته بودند، با پيادگان، تا حسنك را بيارند. چون از كران ٍ بازار ٍ عاشقان درآوردند و ميان شارستان رسيد ميكائيل اسب به آنجا بداشته بود، پذيره وي آمد و وي را مواجر (مرد تن فروش) خواند و دشنامهاي زشت داد، حسنك در وي ننگريست و هيچ جواب نداد. عامه‌ی مردم او را لعنت كردند، به اين حركت ناشيرين كه كرد و از آن زشتها كه بر زبان راند و خواص مردم خود نتوان گفت كه اين ميكائيل را چه گفتند.

(و پس از حسنك اين ميكائيل، كه خواهر اياز را بزني كرده بود، بسيار بلاها ديد و محنت‌ها كشيد و امروز بر جايست و بعبادت و قرآن خواندن مشغول شده است. چون دوستي زشت كند چه چاره از باز گفتن؟)

و حسنك را بپاي دار آوردند. نعوذ بالله من قضاء السوء و دو پيك را ايستانيده بودند، كه از بغداد آمده‌اند و قرآن خوانان قرآن ميخواندند. حسنك را فرمودند كه: "جامه بيرون كش". وي دست اندر زير كرد و ازاربند استوار كرد و پايچهاي ازار را ببست و جبٌه و پيراهن بكشيد و دور انداخت، با دستار و برهنه با ازار بايستاد و دستها در هم زده؛ تني چون سيم سپيد و روئي چون صد هزار نگار و همه خلق بدرد ميگريستند. خودي روي پوش آهني بيآوردند، عمداً تنگ، چنانكه روي و سرش را نپوشيدي و آواز دادند كه: "سر و رويش را بپوشند، تا از سنگ تباه نشود، كه سرش را ببغداد خواهيم فرستاد، نزديك خليفه" و حسنك را هم چنان ميداشتند و او لب ميجنبانيد و چيزي ميخواند، تا خودي فراخ‌تر آورند و درين ميان احمد جامه‌دار بيامد، سوار و روي بحسنك كرد و پيغامي گفت كه: "خداوند سلطان ميگويد: اين آرزوي تست، كه خواسته بودي و گفته "كه چون پادشاه شوي ما را بر دار كن"‌ ما بر تو رحمت خواستيم كرد، اما اميرالمؤمنين نبشته است كه تو قرمطي شده‌اي و بفرمان او بردار ميكنند." حسنك البته هيچ پاسخ نداد. پس از آن خود ٍ فراخ‌تر كه آورده بودند سر و روي او را به آن بپوشانيدند. پس آواز دادند او را كه: "بدو". دم نزد و از ايشان نينديشيد. هركس گفتند: "شرم نداريد، مردي را كه مي‌بكشيد، چنين کنید و گویید؟" و خواست كه شوري بزرگ بپاي شود. سواران سوي عامه تاختند و آن شور بنشاندند و حسنك را سوي دار بردند و بجايگاه رسانيدند. بر مركبي كه هرگزننشسته بود بنشاندند و جلادش استوار ببست و رسنها فرود آورد و آواز دادند كه: "سنگ دهید". هيچ كس دست بسنگ نمي‌كرد و همه زار زار ميگريستند، خاصه نشاپوريان. پس مشتي رند را سیم دادند كه سنگ زنند و مرد خود مرده بود، كه جلادش رسن بگلو افكنده بود و خبه كرده.

چون از این فارغ شدند بوسهل و قوم از پای دار بازگشتند و حسنک تنها ماند، چونان که تنها آمده بود از شکم مادر.

* * * * *

اينست حسنك و روزگارش و گفتارش اين بود كه گفتي: "مرا دعاي نشاپوريان بسازد" و نساخت و اگر زمين و آب مسلمانان بغصب بستد،‌ نه زمين ماند و نه آب و چندان غلام و ضياع و اسباب و زر و سيم و نعمت، هيچ سود نداشت. او رفت و این قوم كه اين مكر ساخته بودند، نيز برفتند. و اين افسانه‌ايست با بسيار عبرت و اين همه اسباب منازعت و مكاوحت از بهر حطام دنيا بيك سوي نهادند. احمق مردا كه دل درين جهان بندد - كه نعمتي بدهد و زشت باز ستاند...

و پس از آن شنيدم، از بوالحسن خربلي كه دوست من بود و از مختصان بوسهل كه: "يك روز شراب مي‌خورد و با وي بودم؛ مجلسي نيكو آراسته و غلامان بسيار ايستاده و مطربان همه خوش آواز، در آن ميان فرموده بود تا سر حسنك، پنهان از ما، آورده بودند و بداشته، در طبقي، با مكبّه (سرپوش)، پس گفت: "نوباوه‌ (هر چیز نو و پیش رس) آورده‌اند، از آن بخوريم". همگان گفتند: "خوريم". گفت: "بياريد". آن طبق بيآوردند و از دور نگه داشتند و مكبه برداشتند؛ چون سر حسنك را بديديم همگان متحير شديم و من از حال بشدم و بوسهل بخنديد و باتفاق شراب در دست داشت، به بوستان ريخت و سر باز بردند و من در خلوت ديگر روز او را بسيار ملامت كردم. گفت: "اي بوالحسن، تو مردي مرغ دلي، سر دشمنان چنين بايد" و اين حديث فاش شد و همگان او را بسيار ملامت كردند، به اين حديث و لعنت كردند و آن روز كه حسنك را بر دار كردند، استادم بونصر روزه بنگشاد و سخت غمناك و انديشه‌مند بود، چنانكه به هيچ وقت او را چنان نديده بودم و مي‌گفت: "چه اميد ماند؟" و خواجه احمد حسن هم برين حال بود و به ديوان ننشست و حسنك قريب هفت سال بر دار بماند، چنانكه پايهاش همه فرو تراشيده و خشك شد، چنانكه اثري نماند تا بدستوري فرو گرفتند و دفن كردند، چنان كه كس ندانست كه سرش كجاست و تن كجاست و مادرحسنك زني بود سخت جگرآور. چنان شنودم كه دو سه ماه ازو اين حديث نهان داشتند. چون بشنيد، جزعي نكرد چنانكه زنان كنند، بلكه بگريست به درد، چنانكه حاضران از درد وي خون گريستند. پس گفت: "بزرگا، مردا، كه اين پسرم بود، كه پادشاهي چون محمود اين جهان بدو داد و پادشاهي چون مسعود آن جهان" و ماتم پسر سخت نيكو بداشت و هر خردمند، كه اين بشنيد، بپسنديد و جاي آن بود.

این حدیث بردارکردن حسنک به پایان آوردم و رفتم بر سر کار تاریخ - که بسیار عجایب در پرده است که اگر زندگانی باشد، آورده آید.

زمستان، فصل کودکی‌ها

2008-11-21T16:11:00.012+03:30

زمستان شاید تنها فصلی است که کسی به پیشوازش نمی‌رود یا به مناسبت آمدنش در وبلاگ‌ها نمی‌نویسیم. در ادبیات نیز زمستان تمثیل سختی و دوران ملالت است.
امروز اما وقتی زمستان در سرمای پیش رس پاییزی آمدن خویش را نوید داد، ناگاه پی بردم که هیچ فصلی به اندازه زمستان مرا یاد کودکی‌هایم نمی‌اندازد.

کجاست آن دنیای آ‌شنا؟ آن برف‌هایی که وسط کوچه‌ها تپه می‌شدند و ما رویشان سرسره می‌ساختیم یا تویشان غار می‌کندیم. آن تماشای منظره باغچه و غوغای گنجشک‌ها از پس شیشه‌های بخارزده گریان. آن چراغ علاالدین قدیمی که وقتی از گوله برف بازی برمی‌گشتیم دستهای سرخ و کرخ شده کوچک را برابرش می‌گرفتیم و آن کتری آبی که همیشه می‌جوشید... کجا رفت دنیای کودکی‌هایم؟

چرا زمستان فصل کودکی‌هاست؟ چه تمثیلی سپری شدن کودکی را بهتر بیان می‌کند از تپه‌ای برف پوش و یکسر سفید که ردپایی گلین بر سفیدی دست نخورده آن خطی مورب ‌کشیده است؟ راهی که می‌رود تا همچون کودکی‌ها در خط افق ناپدید شود.

حركتي زيبا براي حيثيت عكاسي

2008-11-13T01:22:00.001+03:30

جناب آقای زارع
مديريت محترم موسسه فرهنگی، هنری صبا

با سلام و تبريک به جنابعالی که موفق شديد اکسپوی عکس گسترده و نسبتا فراگيری را با حضور عده‌ی زيادی از اهالی عکاسی و سينما برگزار نماييد و با تشکر از شما که حسن نيت به خرج داده و از اينجانب نيز برای حضور در اکسپو دعوت بعمل آورديد تقاضا می‌کنم ضمن حذف عکس‌های اينجانب نام مرا از ليست حاضرين اکسپو حذف کنيد.

متاسفانه دست اندرکاران اين حرکت که انتظار می‌رفت حرمت جمعی عکاسان را نگهدارد، بدون توجه به نام، اعتبار و شأن کار عکاسان بزرگی که آثارشان در اکسپوی شما عرضه شده و بعضا هم عرضه نشده است آنقدر مجذوب هنرپيشگان سينما و سينماگرانی که سياه مشق‌های اوليه خود را در اکسپو شرکت داده‌اند قرار گرفته‌اند که بی توجه به حيثيت جامعه عکاسی ايران دايما" خبر و اطلاعيه می‌دهند و حضورفلان هنرپيشه و فلان سينماگر در اکسپوی عکاسی در بوق و کرنا می کنند. بعبارت ديگر از دید دست اندرکاران موسسه صبا، حضور چهره های سينمايی – با حفظ احترام برای آنان- شاخصه‌ی موفقيت اکسپوی عکاسی است. بنظر بسياری از عکاسان اين برخورد و رفتار مسئولين اکسپو دور از شان و توهين‌آميز است.

از آنجا که اعتبار و حيثيت عکاسی و عکاسان ايران که خود جزئی از آنان هستم برای اينجانب فراتر از آن است که بپذيرم توسط متوليان يک حرکت جمعی عکاسی يعنی اکسپوی صبا که قاعدتا می بایست در جهت تثبیت موقعیت عکاسی و ایجاد تقاضای بیشتر برای آن بکوشد نه اینکه از سياه مشق‌های اوليه‌ی هنرپيشگان سينما برای آن کسب اعتبار نمايد، بدينوسيله اعتراض خود به اين رفتار توهین‌آمیز اعلام داشته و تقاضا می‌کنم عکس‌های اينجانب را از اکسپو حذف کرده و از ادامه نمايش آنها خودداری شود. بديهی است در صورت عدم اقدام در اين خصوص هيچ فروشی از کارهای خود را در جريان اکسپو نپذیرفته و تبعات قانونی آن را مطالبه خواهم کرد.

بااحترام
افشين شاهرودی

رونوشت:
رسانه‌های تخصصی عکاسی
منبع

من هستم

2008-09-22T22:32:00.004+03:30

بالاخره تمام شد. از روزي كه تصميم گرفتم تا الان يك سال و اندي است. آنان كه با من آشنايند البته مي‌دانند هزار و يك دليل فلسفي دارد به جز تنبلي! اما هر چه بود تمام شد. و اما دليل اين جابه‌جايي داشتن تبليغات بر سردر وبلاگ بود كه دوستش نداشتم و همين‌طور سابقه‌ي دو بار خراب شدن بلاگ‌اسكاي كه دستمان به جايي بند نبود. خدا را شكر كه در دنياي واقعي درگير اسباب‌كشي نيستم كه خدا داند چه اتفاقي مي‌افتاد. از اين به بعد در اين جا خواهم‌نوشت. و نيمه‌ي ديگر كه مدت‌هاست پيدايش نيست دوست داشت كه مي‌نويسد و حال و هواي اين‌جا را عوض خواهد‌كرد.
فعلا گپي نيست جز خستگي بار آوردن و گذاشتن در اين‌جا. تلاش كردم كه تمام نوشته‌ها را به شكلي آرشيو داشته‌باشم، كه يادآور دوران جواني و پختگي من است. و شاهدي از اين ايام تلخ و شيرين. تلاش خواهم‌كرد كه بيهوده ننويسم و دير به دير هم ننويسم. فعلا كمي سرگرم ثبت‌نام و ماجراهاي آن هستم كه اگر به موفقيت انجام شد كل داستان را خواهم نوشت. سرتان سبز باشد و دلتان پراميد ...

پاييز آمد ...

2008-09-22T22:26:00.002+03:30

نرم نرمک سرک می‌کشد، باوقار به اتاقت می‌آید و نوازش‌گر است؛ آفتاب پاییزی را می‌گویم. کم کم ردپایش را بر درختان می‌بینیم و در اوج آن نقاش چیره‌دست هنرنمایی‌اش را به کمال پیش‌رو می‌گذارد. دست‌ها در هم چفت می‌شود و قدم زدن‌های پاییزی ...

پاییز را دوست دارم و رنگ‌بندی طبیعت دیوانه‌ام می‌کند. هر چند امروز سرکیف نیستم اما چه اهمیت دارد آمده است و قدمش بر ما مبارک!

آرشيو- شهريور 87

2008-09-22T22:23:00.001+03:30

شنبه 30 شهریور ماه سال 1387
کم گوی گزیده گوی
سخنرانی این دختر معرکه است. جای هیچ حرفی نیست فقط ببینید.

11:48 PM | زمینی | پراکنده | نظرات [0]

آرشيو - تير 87

2008-09-22T22:20:00.002+03:30

کشنبه 9 تیر ماه سال 1387

و این نوشته که از آذر گذشته تا به حال خاک خورده:

عشق را ببخش،
به آزادی تمام
که اسارت
نه شایسته‌ی اوست.
عشق را ببخش،
آن‌گاه که امید
در احتضار واپسین نفس‌های خویشتن است.
عشق را ببخش
به قامت بالای خودش
و به خواهش بی‌بدیل خواستن
بی هیچ داد و ستدی.

11:24 PM | زمینی | ادبی | نظرات [0]

--------------------------------------------------------------------------------

شنبه 8 تیر ماه سال 1387
پدیده‌ای یگانه در موسیقی

شجریان را دوست دارم از زمان کودکی، نه یک کم بالاتر؛ شاید از هنگامی که جان کلام را با موسیقی‌اش دریافتم. همان هنگام بود که برایم بتی شد بی‌بدیل. دوستش داشتم تا کهکشان و آرزوی دیدارش را داشتم از نزدیک. ازدواج دومش سبب شد که با قهری فرو خورده به آو‌ازش گوش کنم. کم کم توانستم با این مقوله کنار بیایم و دریابم که هنر و مقوله زندگی شخصی دو روند جدا از هم است. می‌توان هنرش را دوست داشت و بخش شخصی زندگی‌اش را به خودش واگذارد که مگر همه‌گی نهایت کمالیم؟

هنگامی که بدون هیچ تعارف و هراسی اعلام کرد که صدایش را از رسانه‌ها پخش نکنند، دست‌افشان شدم و شجاعتش را علاوه بر هنرش ستودم.

در سالی که نمایشگاه کتاب کنسرت داشت موفق شدم که در سالن باشم و یکی از زیباترین شب‌های زندگی‌ام را تجربه کنم. شبی که با موسیقی بر کهکشان رفتم. هنگامی‌که با تحکم دستور جمع کردن دوربین شخصی‌ها را داد؛ گرچه از آنِ آقازاده‌ها بود- و آن را هم به استاد یادآوری کردند. آواز را نخواند تا زمانی‌که دوربین جمع شد و همه مردم در لذتی که ریشه در انتقام ستادن از قدرت برتر و حاکم بود با هم شریک شدند و با تشویق‌های پی‌آ‌پی خود ابراز حمایت و تایید کار استاد را کردند...

و اما گذشت تا این‌که پس از سال‌ها سکوت کنسرتی در وزارت کشور برگزار شد و شنیدم که بر اساس اجبار مکان از تالار وحدت به سالن مذکور جا‌به‌جا شده‌است. حسرت شنیدن زنده‌ی صدای استاد بر دلم ماند. با خود گفتم که شاید وقتی دیگر ... و هنوز هم این حسرت با من است که اجرای کنسرت انگار به شکل دائمی در آن مکان محدود شده‌است. همیشه اکراه داشته‌ام گذر کردن از جلوی آن ساختمان را چه رسد وارد شدن به سالنی که برایم ننگ‌آور است. و در عجبم که استاد با آن شجاعت ذاتی‌اش چرا تسلیم شده‌است؟ و هنوز در امید این هستم که روزی بتوانم صدایش را در جایی دگر که وابسته نباشد بشنوم. امیدوارم انتظار چندان نپاید. و در نهایت آرزویی نیست جز سلامتی کامل برای او که بی‌نیاز است از تعریف و تحقیر.

01:36 AM | زمینی | پراکنده | نظرات [0]

--------------------------------------------------------------------------------

چهارشنبه 5 تیر ماه سال 1387
درددل
گپ زدن با دوستی مرا به دوران نوجوانی و جوانی برد. صحبت از قدرت آوازی سوسن بود. برایم لینک آوازی را فرستاد که تا آن موقع از سوسن نشنیده بودم. موسیقی که پخش شد گفتم که ترانه را می‌شناسم اما با صدای حزین زنی دیگر. بالاخره یار‌ی‌گر همیشگی به دادمان رسید و دریافتم که این ترانه را فرشته خوانده‌است. گمان می‌کنم (بر اساس موسیقی) سوسن بعد از فرشته این ترانه را خوانده باشد. موسیقی فرشته را بیش‌تر دوست دارم،حال و هوایش به شعر بیش‌تر می‌خورد و یک‌دست‌تر است. در هر شکل هر دوتایش ارزش شنیدن را دارد. به ویژه که خاطره‌ی زن قرمز پوش را هم زنده می‌کند. یادم می‌آید اولین باری که داستانش را شنیدم بسیار غمگین شدم و سال‌ها بعد وقتی او را در میدان فردوسی دیدم اشک‌هایم بی‌اختیار پایین آمدند. انگار ترانه با شخصیت دست‌به‌دست هم داده‌اند تا دردی عمیق را در دل احساس کنی. از دگرگونی حالم تصور کرد که تجربه مشترکی داشته‌ام و مرا به خاطره‌ای دیگر برد به دوران بلوغم که در جمع فامیلی وقتی شخصی داشت ترانه‌ای عاشقانه می‌خواند چنان غرق شنیدن بودم که بعد از ترانه زنی میان‌سال مرا به باد مسخره گرفته بود. چرایش را نمی‌دانم اما حدس و گمان‌های این‌چنینی تا مغز استخوان آدم را می‌سوزاند و بار غمت را سنگین‌تر. وقتی داستان را تعریف می‌کردم صحبت از دختر دانشجوی قزوینی شد و لاشی بودن این‌گونه شخصیت‌ها! که آزردگی‌ام را دوچندان کرد. راستش نمی‌توانم بفهمم. در مورد زن قرمز پوش که اصلا لاشی بودنی در کار نیست چرا که بیش از سی و چند سال او در کنار میدان پرسه می‌زد و بی‌آزار و بی پاسخ به متلک‌های مردم ره‌گذر زندگی می‌کرد. بی‌شک از نظر روان‌شناسی موقعیت او قابل بحث و بررسی است اما نمی‌توانم چنین تهمتی را تحمل کنم و حسابی حالم گرفته شد از برچسبی که به او خورده بود. البته هر کس می‌تواند برداشت خود را داشته باشد. از نظر من رفتار او اعتراض و فریادی خاموش بود به جفای یار ندیده‌اش. شاید هم می‌خواست نمونه‌ای دم‌دست باشد برای والدین اندرزگوی آن سال‌‌ها که فرزندانشان را به راحتی از دردسرهای عشقی آگاه کنند!

و اما دختر دانشجو را هم نمی‌توانم لاشی خطاب کنم. معمولا در این جور موارد چنان دانشجو را در تنگنا می‌گذارند که جز روانی خسته و بی‌منطق چیزی باقی نمی‌ماند. آن‌قدر این روزها بازار شایعه داغ است که نمی‌شود فهمید کدام درست است. می‌گویند که برای گرفتن نمره حاضر به ارتباط با استاد محترم شده‌است که خود سوال برانگیز است. اما اگر واقعا بر سر نمره گرفتن باشد که سخت ماجرا غم‌انگیز خواهد بود. فروش چسم و روان و تن بر سر چند عدد موهومی!!

و اعتراف آخر این که بسیار از این واژه لاشی بدم می‌آید و حالم را دگرگون می‌کند. مخصوصا اگر اشاره به سمت زنی باشد.

02:31 AM | زمینی | از سر دل‌تنگی | نظرات [1]

[ web | email ] عمو سیبیلوو
میکل آنژ _ عشق , شهپریست که خدا به انسان داده تا با آن به نزد او بپرد .
چهارشنبه 5 تیر ماه سال 1387 ساعت 09:59 AM